Τελεσίδικη απόφαση ΕΔΑΔ υπέρ ιδιοκτητών για ανεκμετάλλευτη απαλλοτριωμένη γη για 32 χρόνια
Απορρίφθηκε στις 21 Σεπτεμβρίου 2026 η Αίτηση της Κυπριακής Δημοκρατίας για παραπομπή στο Τμήμα Ευρείας Σύνθεσης του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (ΕΔΑΔ) υπόθεσης που αφορούσε αξιώσεις ιδιοκτητών σε γη τους που απαλλοτριώθηκε και για 32 χρόνια έμενε ανεκμετάλλευτη.
Σύμφωνα με ανακοίνωση του δικηγορικού γραφείου Λέλλος Π. Δημητριάδης, που χειρίστηκε την υπόθεση για τους αιτητές, η απόφαση της 30ης Απριλίου 2026 υπέρ των αιτητών έχει καταστεί τελεσίδικη.
Όπως αναφέρεται σε ανακοίνωση του ΕΔΑΔ, η υπόθεση αφορά την άρνηση των αρχών να επιστρέψουν στους αρχικούς ιδιοκτήτες ή στους κληρονόμους τους γη η οποία είχε απαλλοτριωθεί, αλλά φέρεται να παρέμενε αναξιοποίητη. Συγκεκριμένα, οι προσφεύγοντες είναι δέκα Κύπριοι υπήκοοι, οι οποίοι προηγουμένως ήταν ιδιοκτήτες τεμαχίου γης έκτασης 7.024 τετραγωνικών μέτρων στην περιοχή Αγίου Αθανασίου στη Λεμεσό, το οποίο απαλλοτριώθηκε το 1976 από τις αρχές για την ανάπτυξη βιομηχανικής περιοχής.
Μέρος της απαλλοτριωθείσας περιουσίας χρησιμοποιήθηκε για την κατασκευή δρόμου. Κατά τα επόμενα χρόνια, έγιναν διαπραγματεύσεις για διάφορα κατασκευαστικά έργα στο υπόλοιπο τμήμα της γης, έκτασης 3.974 τετραγωνικών μέτρων, τα οποία, ωστόσο, δεν υλοποιήθηκαν ποτέ.
Το 2008, οι προσφεύγοντες ζήτησαν την επιστροφή της επίμαχης γης, καθώς, βάσει της σχετικής νομοθεσίας, είχαν δικαίωμα επιστροφής της εφόσον η απαλλοτριωθείσα γη δεν είχε χρησιμοποιηθεί για τον σκοπό για τον οποίο απαλλοτριώθηκε. Το αίτημά τους απορρίφθηκε. Οι κυπριακές αρχές τους ενημέρωσαν ότι η γη προοριζόταν να παραμείνει «ανοικτός χώρος», ενώ παράλληλα αναγνώρισαν ότι τα σχέδια για την κατασκευή έργων στη βιομηχανική περιοχή δεν είχαν ακόμη εγκαταλειφθεί.
Οι προσφεύγοντες υποστήριξαν ότι είχαν παρέλθει 32 χρόνια χωρίς η απαλλοτριωθείσα γη να έχει χρησιμοποιηθεί για τον προβλεπόμενο σκοπό και ότι, ως εκ τούτου, οι αρχές υποχρεούνταν να τους επιστρέψουν την περιουσία.
Όπως αναφέρει η ανακοίνωση του δικηγορικού γραφείου των αιτητών, η Δημοκρατία είναι αντιμέτωπη με την αξίωσή τους για αποζημιώσεις που αφορούν την αγοραία αξία του ακινήτου κατά το 2023, ύψους €3.576.600, καθώς την απώλεια χρήσης/ενοικίων, ύψους €4.426.106,31 πλέον τόκων.
Το ΕΔΑΔ έκρινε ότι το ζήτημα της δίκαιης ικανοποίησης δεν ήταν ώριμο προς κρίση, όσον αφορά την περιουσιακή ζημιά και το επιφύλαξε για εξέταση σε μεταγενέστερο στάδιο. Όπως αναφέρεται από τους δικηγόρους των αιτητών, τα μέρη μπορούν μέχρι τις 30 Οκτωβρίου 2026 να καταλήξουν σε φιλικό διακανονισμό σε σχέση με τη χρηματική ζημιά. Σε αντίθετη περίπτωση, οι αποζημιώσεις θα αποφασιστούν από το ΕΔΑΔ.
Το Δικαστήριο έκρινε επίσης ότι το κράτος οφείλει να καταβάλει από κοινού στους προσφεύγοντες το ποσό των €12.000 για ηθική βλάβη και €5.000 για δικαστικά έξοδα και δαπάνες.
Πηγή – Διάλογος
