Κατ’ αρχάς, συγχαρητήρια για τη σπουδαία βράβευσή σας στη Βενετία. Πάντα τέτοια εύχομαι! Νιώθατε πριν από την απονομή ότι θα πάρετε κάποιο βραβείο;
– Είχα επιστρέψει στην Αθήνα με την Ελένη κάποιες ώρες πριν από το τηλεφώνημα ότι πρέπει να γυρίσω στη Βενετία. Δεν το περίμενα καθόλου, μα καθόλου, ανεξαρτήτως της αναπάντεχα ζεστής ανταπόκρισης.
Τι σημαίνει τώρα για εσάς και την ταινία αυτή η διάκριση;
– Δεν ξέρω τι σημαίνει τώρα ή ποτέ. Ο χρόνος θα δείξει.
Πώς προέκυψε η ιδέα για την ταινία;
– Προέκυψε όταν η πρώτη μου ταινία έκανε πρεμιέρα στην Μπερλινάλε επί καραντίνας. Στις βουβές βόλτες μου με τη Λέξη στη γειτονιά, το μόνο που έβλεπα ήταν άνδρες των ΜΑΤ σε κάθε γωνιά, ανά δεκάδες, με φόντο στένσιλ, συνθήματα ή γκράφιτι με/για τον Αλέξη. Ηταν θέμα χρόνου.
Τι σημαίνει για εσάς η 6η Δεκεμβρίου του 2008;
– Ο,τι σημαίνει η 28η Φεβρουαρίου του 2023. Ο,τι σημαίνει κάθε μέρα από την 7η Οκτωβρίου 2023 έως σήμερα. Απόλυτη ασυνειδησία.
Στραφήκατε σε δύο πρωτοεμφανιζόμενα πρόσωπα για τους πρωταγωνιστικούς ρόλους. Πώς προέκυψε αυτή η απόφαση; Γιατί καταλήξατε στα συγκεκριμένα κορίτσια;
– Ο χαρακτήρας της Φαίδρας είχε την «ειδική ανάγκη» της φωνής. Είδα πολλά υπερταλαντούχα κοριτσάκια, ιδιαίτερα και μαγικά. Ωστόσο, όταν η Σοφία Δημοπούλου εμφάνισε την Αναστασία, της ζήτησε πριν συστηθεί να τραγουδήσει και απλώς είδαμε τη Φαίδρα να παίρνει σάρκα και οστά μπροστά στα βουρκωμένα μάτια μας. Η Τζο είναι ένα κορίτσι με ρωγμή που την κρύβει πάση θυσία, όπως όλοι οι πολύ ευαίσθητοι τείνουμε. Συνομιλώντας με την Εβίτα, ήταν σαν να μου συστήνεται το δικό μου κομμάτι στο οποίο έχτισα την Τζο, ενώ έβλεπα αυτά τα πανέμορφα, τεράστια μάτια που βγάζουν σπίθες γλύκας. Οι ποιότητές της είναι σπάνιες. Είμαι περήφανη που είναι πλέον φίλη μου, εκτός από πρωταγωνίστρια της ταινίας μας.
Εχει γίνει πιο «εύκολη» υπόθεση η χρηματοδότηση μιας ταινίας στην Ελλάδα τα τελευταία χρόνια ή παραμένει «με το σταγονόμετρο»;
– Εχω γυρίσει δύο μεγάλου μήκους ταινίες στην Ελλάδα, τη μία το 2019 χωρίς το cash rebate και τη δεύτερη το 2025 με το cash rebate. Είναι γεγονός ότι χωρίς τη συγκεκριμένη ενίσχυση η ταινία δεν θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί. Αυτό παράλληλα δεν σημαίνει ότι η χρηματοδότηση αυτή καθαυτήν είναι ικανοποιητική, πάντοτε σε σύγκριση με τους φορείς άλλων ευρωπαϊκών χωρών. Είναι περίπλοκη η κατάσταση, με σαφή διάθεση εξυγίανσης του κλάδου ταυτόχρονα.
Ποια ελληνική ταινία είδατε τελευταία και σας άρεσε;
– Εκλεισα την ταινία περί τα τέλη Αυγούστου και δεν έχω προλάβει να δω τίποτε ακόμη! Αδημονώ! Εχουμε τόσες ενδιαφέρουσες ταινίες φέτος: του Ευθύμη Kosemund-Σανίδη, «Ενας ολόκληρος άνθρωπος σχεδόν», της Κωνσταντίνας Κοτζαμάνη, «Τιτανικός Ωκεανός»!
Διθυραμβικές κριτικές από διεθνή μέσα ενημέρωσης
«Με υποστήριξη από στόμα σε στόμα και τις καλές κριτικές, η ταινία της Zακλίν Λέντζου έχει τη δυνατότητα να ενθουσιάσει το κοινό του arthouse κινηματογράφου που διψάει για φρέσκες και πρωτότυπες ιδέες», γράφει στην κριτική της ταινίας το «Screen Daily» και συνεχίζει: «Μην κατηγοριοποιήσετε την ταινία της ως ένα ακόμα δείγμα του Greek Weird Wave σαν το “Attenberg” της Αθηνάς-Ραχήλ Τσαγγάρη ή τις πρώτες ταινίες του Γιώργου Λάνθιμου. Το αρκετά πειραματικό “Μια μέρα στη ζωή της Τζο: Κεφάλαιο Φαίδρα” προσεγγίζει με θαλπωρή και κατανόηση το θέμα του και όχι από απόσταση. Μπορεί η τρίτη πράξη της ταινίας να ξενίσει πολλούς με την αφηρημένη φόρμα της, αλλά αυτή είναι δοσμένη με χιούμορ και τρυφερότητα. Το δε φινάλε προσφέρει πολύ δυναμικά συναισθήματα».
Ολοκληρωμένο έργο
Παράλληλα, το «Cineuropa» σημειώνει ότι πρόκειται «για ένα πανέμορφα δοσμένο ταξίδι στον κόσμο των πνευμάτων» και αναφέρεται στην ταινία ως «ένα από τα πιο ολοκληρωμένα έργα, τόσο σε οπτικό επίπεδο όσο και σε επίπεδο φόρμας, που παρουσιάστηκαν φέτος στο τμήμα “Ορίζοντες” στη Βενετία».
Ακόμη, το «Little White Lies» χαρακτηρίζει την ταινία ως «μια φιλόδοξη, ευαίσθητη και ασυνήθιστη ιστορία ενηλικίωσης», ενώ για τη Ζακλίν Λέντζου αναφέρει πως πρόκειται για μια «μια δημιουργό που αξίζει να παρακολουθούμε πολύ στενά».
Επιπλέον, το «Next Best Picture» μιλάει για την τόλμη, τη δεξιοτεχνία και το προσωπικό όραμα της Ελληνίδας δημιουργού, αναφέροντας ότι δεν διστάζει να πάρει ρίσκα, πειραματιζόμενη με την εικόνα και τον ήχο. «Τα μεγάλα ερωτήματα γύρω από τη ζωή και τον θάνατο προσεγγίζονται με ελαφρότητα, χιούμορ και σκηνοθετική δεξιοτεχνία, ενώ παράλληλα αναδεικνύεται η τρυφερότητα με την οποία αποτυπώνεται η εφηβική εμπειρία».
Ζακλίν Λέντζου: Από το Φεστιβάλ της Δράμας στον θρίαμβο
Η Ζακλίν Λέντζου γεννήθηκε στην Αθήνα στις 6 Ιουνίου 1989 και μεγάλωσε στην πρωτεύουσα και στη Θεσσαλονίκη, ενώ το 2013 αποφοίτησε από το London Film School. Ξεκίνησε πίσω από την κάμερα με διάφορες μικρού μήκους ταινίες. Το «Thirteen Blue» του 2013 ακολούθησε το «Alepou» (Fox) του 2016, που έκανε πρεμιέρα στο Φεστιβάλ του Λοκάρνο και ξεχώρισε και στο Φεστιβάλ Ταινιών Μικρού Μήκους Δράμας.
Το 2020, με το «The End of Suffering (A Proposal)», η σκηνοθέτις κινήθηκε ακόμη περισσότερο προς το υπαρξιακό και το ονειρικό, αποσπώντας, μεταξύ άλλων, το Golden Hugo στο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Σικάγου.
Το μεγάλο βήμα ήρθε το 2021 με το «Σελήνη, 66 ερωτήσεις», την πρώτη μεγάλου μήκους ταινία της, που έκανε πρεμιέρα στο Berlinale Encounters, ενώ στη συνέχεια ταξίδεψε σε διεθνή φεστιβάλ και απέσπασε σημαντικές διακρίσεις. Ανάμεσά τους ήταν το Grand Prix στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Ρέικιαβικ και στη Σεβίλλη. Επίσης, το 2022 επιλέχθηκε ως Critics’ Pick από τους «New York Times».
Για τη δεύτερη μεγάλου μήκους ταινία της, τη «Μια μέρα στη ζωή της Τζο: Κεφάλαιο Φαίδρα», είχε προηγηθεί το ARRI Cinematic Vision Award στο Torino Film Lab το 2024 και συμμετοχή στο Next Step II των Καννών. Κεντρική ηρωίδα είναι η 15χρονη Τζο, ένα μελαγχολικό και ανήσυχο κορίτσι.
Η ημέρα της αρχίζει στραβά… Χάνει το σχολικό λεωφορείο, συγκρούεται με τη μητέρα της και πηγαίνει στο σχολείο χωρίς να γνωρίζει ότι αυτή η φαινομενικά ασήμαντη μέρα πρόκειται να αλλάξει τα πάντα. Αφορμή για την ταινία αποτέλεσε η δολοφονία του Αλέξη Γρηγορόπουλου, τον Δεκέμβριο του 2008, στα Εξάρχεια, καθώς και τα ερωτήματα που γεννήθηκαν μέσα της μετά το τραγικό συμβάν.
Πηγή – Ελεύθερος Τύπος
