Σύμφωνα με το Politico, η Ελλάδα και η Ισπανία βρίσκονται μεταξύ των χωρών που δέχονται αυξανόμενες πιέσεις να διαθέσουν αμυντικούς πυραύλους στην Ουκρανία. Το ζήτημα αφορά κυρίως τα διαθέσιμα αποθέματα Patriot PAC-2 και PAC-3, καθώς το Κίεβο αναζητά εκατοντάδες αναχαιτιστικούς πυραύλους.
Στο επίκεντρο τα ελληνικά αποθέματα
Ελληνικά δημοσιεύματα ανέφεραν τον Ιούλιο ότι η Ουκρανία είχε ζητήσει από την Αθήνα έως και 200 παλαιότερους πυραύλους PAC-2. Η Ελλάδα, όπως σημειώνει το Politico, δεν έχει ανακοινώσει μέχρι σήμερα μεταφορά Patriot στην Ουκρανία.
Το ζήτημα αποκτά ιδιαίτερη σημασία για την Αθήνα, καθώς η Ελλάδα θεωρεί παραδοσιακά την Τουρκία, επίσης μέλος του ΝΑΤΟ, ως τη σημαντικότερη απειλή για την ασφάλειά της. Ως εκ τούτου, η παραχώρηση μέρους των αποθεμάτων Patriot θα έθετε το ερώτημα κατά πόσο θα επηρεαζόταν η ίδια η ελληνική αεράμυνα.
Το Politico αναφέρει ότι δεν έχει λάβει επίσημη ενημέρωση από την ελληνική πλευρά σχετικά με το εάν η Αθήνα έχει αποδεχθεί το συγκεκριμένο αίτημα ή εάν εξετάζει οποιαδήποτε μεταφορά των πυραύλων.
Ευρωπαϊκή αναζήτηση για Patriot
Η πίεση προς την Ελλάδα δεν αποτελεί μεμονωμένη περίπτωση. Εντάσσεται σε μια ευρύτερη ευρωπαϊκή προσπάθεια εξεύρεσης πυραύλων PAC-2 και PAC-3 για την Ουκρανία. Πολλές από τις ευρωπαϊκές χώρες που έχουν ήδη προσφέρει σημαντική στρατιωτική βοήθεια στο Κίεβο υποστηρίζουν πλέον ότι πλησιάζουν στα όρια των αποθεμάτων που μπορούν να διαθέσουν χωρίς να θέσουν σε κίνδυνο τη δική τους αεράμυνα.
Η κατάσταση γίνεται ακόμη πιο πιεστική καθώς η Ουκρανία ζητά εκατοντάδες αναχαιτιστικούς πυραύλους, ενώ η νέα παραγωγή δεν μπορεί να καλύψει τις άμεσες ανάγκες. Παράλληλα, οι αμερικανικές δυνατότητες ενίσχυσης του Κιέβου είναι περιορισμένες, καθώς οι Ηνωμένες Πολιτείες επικεντρώνονται και στην αναπλήρωση των δικών τους αποθεμάτων.
«Παλεύουμε για κάθε πύραυλο»
«Τους τελευταίους μήνες, η Ρωσία εκτοξεύει περισσότερους πυραύλους εναντίον μας μέσα σε μία εβδομάδα απ’ όσους λαμβάνουμε από τους εταίρους μας σε διάστημα μηνών», δήλωσε την περασμένη εβδομάδα ο πρώην υπουργός Άμυνας της Ουκρανίας, Μιχαΐλο Φεντόροφ.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παραθέτει το υπουργείο Άμυνας της Ουκρανίας, τον Ιούλιο η ουκρανική αεράμυνα αναχαίτισε 29 από τους 195 ρωσικούς βαλλιστικούς πυραύλους, ενώ άλλοι 40 δεν έφτασαν στους στόχους τους.
Για την αντιμετώπιση drones και πυραύλων cruise, το Κίεβο μπορεί να χρησιμοποιήσει άλλα, συχνά φθηνότερα συστήματα αεράμυνας. Απέναντι όμως στους βαλλιστικούς πυραύλους οι διαθέσιμες επιλογές είναι πολύ πιο περιορισμένες. Γι’ αυτό οι Patriot PAC-2 και PAC-3 θεωρούνται ιδιαίτερα σημαντικοί για την ουκρανική άμυνα.
Η Ουκρανία αναπτύσσει τον Freyja
Παράλληλα, η Ουκρανία αναπτύσσει τον δικό της πύραυλο Freyja. Ωστόσο, σύμφωνα με το Politico, το σύστημα εξακολουθεί να χρειάζεται επενδύσεις, τεχνική ανάπτυξη και δοκιμές προτού μπορέσει να αναλάβει αντιβαλλιστικό ρόλο.
Ο Μιχαΐλο Ποντόλιακ, σύμβουλος του επικεφαλής του ουκρανικού προεδρικού γραφείου, περιέγραψε ως βασική προτεραιότητα την απόκτηση Patriot. «Μία από τις προτεραιότητες είναι οι Patriot, PAC-3 ή PAC-2», δήλωσε, προσθέτοντας ότι η λύση είναι είτε η αγορά είτε η παραχώρηση πυραύλων από υπάρχοντα αποθέματα.
Γιατί η πίεση στρέφεται σε Ελλάδα, Ισπανία και Πολωνία
Η Γερμανία, μία από τις βασικές χώρες που έχουν στηρίξει στρατιωτικά την Ουκρανία, έχει ήδη παραδώσει Patriot και πυραύλους, αλλά πλέον δηλώνει ότι πρέπει να διατηρήσει ένα ελάχιστο επίπεδο αποθεμάτων για τη δική της ασφάλεια και για τις υποχρεώσεις της στο ΝΑΤΟ.
«Πραγματικά φτάνουμε στα όριά μας», δήλωσε ο ταξίαρχος Γιούργκεν Σρέντλ, υψηλόβαθμος αξιωματούχος του γερμανικού υπουργείου Άμυνας, λίγο μετά τη Σύνοδο του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα.
«Πρέπει επίσης να διασφαλίσουμε τη δική μας προστασία», πρόσθεσε. Το Βερολίνο και άλλες βόρειες ευρωπαϊκές πρωτεύουσες έχουν αρχίσει έτσι να πιέζουν άλλα ευρωπαϊκά κράτη να εξετάσουν τι επιπλέον μπορούν να διαθέσουν.
Ο υπουργός Άμυνας της Νορβηγίας, Τόρε Ο. Σάντβικ, δήλωσε στο Politico ότι η κατάσταση δεν είναι βιώσιμη για την Ευρώπη μακροπρόθεσμα, υποστηρίζοντας ότι όλες οι ευρωπαϊκές χώρες πρέπει να κάνουν περισσότερα. Η προσοχή στρέφεται έτσι σε χώρες που εξακολουθούν να διαθέτουν αποθέματα Patriot, όπως η Πολωνία, η Ισπανία και η Ελλάδα.
Η περίπτωση της Πολωνίας
Η Πολωνία επιβεβαίωσε τον Ιούλιο ότι παρέδωσε ορισμένους PAC-3, έπειτα από αιτήματα του γενικού γραμματέα του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, και υψηλόβαθμων Αμερικανών στρατιωτικών. Σύμφωνα με το Defence24, η Βαρσοβία παρέδωσε μόλις πέντε πυραύλους. Ακόμη και αυτή η περιορισμένη μεταφορά προκάλεσε πολιτικές αντιδράσεις στο εσωτερικό της χώρας, με βουλευτές της αντιπολίτευσης να κατηγορούν την κυβέρνηση ότι αποδυναμώνει την πολωνική αεράμυνα.
Ευρωπαίος διπλωμάτης δήλωσε στο Politico ότι οι χώρες που βρίσκονται πιο κοντά στη Ρωσία εμφανίζονται πλέον λιγότερο πρόθυμες να παραχωρήσουν Patriot, καθώς θεωρούν ανεπαρκείς τις δικές τους δυνατότητες αεράμυνας. Αυτό στρέφει ακόμη περισσότερο το ενδιαφέρον προς τη Νότια Ευρώπη.
Η Ισπανία και η Ελλάδα
Η Ισπανία είχε επιβεβαιώσει το 2024 ότι θα στείλει πυραύλους στην Ουκρανία, χωρίς να ανακοινώσει τον τύπο ή τον αριθμό τους. Το ισπανικό υπουργείο Άμυνας δεν απάντησε στο Politico εάν έχει δεχθεί νέο αίτημα για περισσότερους πυραύλους.
Η Ελλάδα, από την πλευρά της, δεν έχει ανακοινώσει μέχρι σήμερα παραχώρηση Patriot. Ωστόσο, το γεγονός ότι το Κίεβο φέρεται να έχει ζητήσει έως 200 PAC-2 την τοποθετεί πλέον στο επίκεντρο της ευρωπαϊκής προσπάθειας για την ενίσχυση της ουκρανικής αεράμυνας.
Η αμερικανική εξάρτηση
Το πρόβλημα για την Ουκρανία είναι ότι η διαθεσιμότητα των Patriot εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις Ηνωμένες Πολιτείες. Οι περισσότεροι PAC-3 παράγονται στις ΗΠΑ, με αποτέλεσμα τόσο οι πωλήσεις όσο και οι πιθανές συμφωνίες παραγωγής να εξαρτώνται από αποφάσεις της αμερικανικής κυβέρνησης.
Κατά τη συνάντηση του Βολοντίμιρ Ζελένσκι με τον Ντόναλντ Τραμπ τον προηγούμενο μήνα, βασικό θέμα των συνομιλιών ήταν οι αμυντικοί Patriot, σύμφωνα με υψηλόβαθμο αξιωματούχο που γνώριζε το περιεχόμενο των συζητήσεων.
Ο Τραμπ είχε δημιουργήσει προσδοκίες στη Σύνοδο του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα, λέγοντας ότι η Ουκρανία θα μπορούσε να αποκτήσει άδεια παραγωγής αμερικανικής σχεδίασης Patriot.
Ωστόσο, αργότερα εμφανίστηκε πιο επιφυλακτικός, δηλώνοντας: «Δεν έχουμε συμφωνήσει σε αυτό. Το συζητάμε. Αλλά είναι δύσκολο να δώσεις τέτοιου είδους τεχνολογία».
Παράλληλα, σύμφωνα με το Politico, οι ΗΠΑ επικεντρώνονται στην αναπλήρωση των δικών τους αποθεμάτων. Όταν ο Τραμπ ρωτήθηκε για τις εκκλήσεις του Ζελένσκι για περισσότερους Patriot, απάντησε χαρακτηριστικά: «Κι εμείς θέλουμε πυραύλους».
Μάχη για κάθε διαθέσιμο πύραυλο
Η Ουκρανία έχει συνάψει συμφωνία και για PAC-2 που θα κατασκευαστούν στη Γερμανία, αλλά δεν αναμένεται να παραδοθούν πριν από το επόμενο έτος. Γι’ αυτό το Κίεβο εξακολουθεί να αναζητά υπάρχοντα ευρωπαϊκά αποθέματα που μπορούν να φτάσουν στο ουκρανικό μέτωπο γρηγορότερα.
Η διαδικασία είναι δύσκολη και συχνά αφορά ακόμη και πολύ μικρούς αριθμούς πυραύλων. Ο Φεντόροφ περιέγραψε πώς, σε προηγούμενη συνάντηση, ο ίδιος και ο Μαρκ Ρούτε εξέτασαν αναλυτικά τα αποθέματα των ευρωπαϊκών συμμάχων, ζητώντας από κάθε κυβέρνηση ό,τι μπορούσε να διαθέσει.
«Αγαπητέ υπουργέ Άμυνας της Πολωνίας, μπορείτε να μας δώσετε πέντε;», θυμήθηκε χαρακτηριστικά. Ο Γερμανός υπουργός Άμυνας Μπόρις Πιστόριους, σύμφωνα με τον Φεντόροφ, είχε προτείνει να προσθέσει ακόμη πέντε πυραύλους, εφόσον οι υπόλοιπες χώρες κατάφερναν να συγκεντρώσουν 20.
Οι ίδιες προσπάθειες συνεχίζονται και σήμερα
«Φυσικά, οι Ουκρανοί διπλωμάτες εργάζονται με την Ισπανία, την Ελλάδα και όλους στον κόσμο που διαθέτουν PAC», δήλωσε στο Politico υψηλόβαθμος αξιωματούχος που γνωρίζει τις συνομιλίες.
Με τις ανάγκες να αυξάνονται, τα αμερικανικά αποθέματα να αναπληρώνονται και τα ευρωπαϊκά κράτη να διστάζουν να αποδυναμώσουν τη δική τους άμυνα, ο χρόνος πιέζει πλέον ασφυκτικά το Κίεβο. Όπως το έθεσε ο υπουργός Εξωτερικών της Ουκρανίας, Αντρίι Σίμπιχα: «Κυριολεκτικά παλεύουμε για κάθε πύραυλο».
Live
