Η Ομοσπονδία Περιβαλλοντικών Οργανώσεων καταθέτει σειρά προτάσεων που αφορούν τον σχεδιασμό και την εφαρμογή ουσιαστικών παρεμβάσεων για την αποτελεσματική αντιμετώπιση του τεράστιου προβλήματος που καλείται να επιλύσει η Λεμεσός.
Η αντιμετώπιση του κυκλοφοριακού προβλήματος στη Λεμεσό και ευρύτερα στην Κύπρο απαιτεί ριζική αλλαγή στον τρόπο με τον οποίο σχεδιάζουμε, χρησιμοποιούμε και αντιλαμβανόμαστε τον δημόσιο χώρο, είναι η θέση που διατυπώνει η Ομοσπονδία Περιβαλλοντικών Οργανώσεων Κύπρου, η οποία κρίνει ως απαραίτητη προϋπόθεση τη συλλογική αλλαγή κουλτούρας για μια πιο λειτουργική, ασφαλή και ανθρώπινη πόλη.
Στην τελευταία της συνεδρία, η ΟΠΟΚ εξέτασε το κυκλοφοριακό πρόβλημα στην αστική περιοχή της Λεμεσού και, μέσα από σειρά προτάσεων, επιδιώκει να συμβάλει στον δημόσιο διάλογο και στον σχεδιασμό ουσιαστικών παρεμβάσεων για την αποτελεσματική αντιμετώπιση του προβλήματος.
Η θέση της Οργάνωσης για το Σχέδιο Βιώσιμης Αστικής Κινητικότητας της Λεμεσού είναι ότι το ΣΒΑΚ, που προβλέπει λεωφορειολωρίδες, ποδηλατικές υποδομές, Park & Ride, έξυπνα συστήματα μεταφορών, αναβαθμισμένες στάσεις, μέτρα οδικής ασφάλειας και καλύτερες συνδέσεις για πεζούς και ποδηλάτες, κινείται προς τη σωστή κατεύθυνση. Εκφράζοντας την άποψη ότι η εφαρμογή των σχεδίων απαιτεί πολιτική συνέπεια, κοινωνική ωριμότητα και σταθερή αστυνόμευση, η ΟΠΟΚ υποδεικνύει ότι, χωρίς έλεγχο, ακόμη και η καλύτερη υποδομή αποτυγχάνει.
Η βιώσιμη κινητικότητα, συνεχίζει, δεν είναι μόνο θέμα έργων, «είναι και θέμα κανόνων, αλλά και παιδείας και συμπεριφοράς και απαιτείται συστηματική επιτήρηση για στάθμευση σε πεζοδρόμια, διαβάσεις, ράμπες, ποδηλατοδρόμους και στάσεις, καθώς και έλεγχος ταχύτητας σε γειτονιές και σχολικές ζώνες».
Σημειώνει, παράλληλα, ότι η αλλαγή δεν θα έρθει μόνο μέσα από πρόστιμα και ελέγχους, αλλά προϋποθέτει συνεχή ενημέρωση, εκπαίδευση και καλλιέργεια σεβασμού προς τον δημόσιο χώρο, από το σχολείο μέχρι την καθημερινή συμπεριφορά στον δρόμο. Η μετάβαση σε μια πιο βιώσιμη κινητικότητα, συνεχίζει, δεν θα έρθει με περιστασιακές εκστρατείες, αλλά περνά μέσα από μια συλλογική αλλαγή κουλτούρας και νοοτροπίας.
Η ΟΠΟΚ κάνει αναφορά σε πρακτικές που εφαρμόζονται σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες και προτείνει να εξεταστεί πρόγραμμα για νέους σε Λεμεσό και Λευκωσία, με οικονομικό κίνητρο, δωρεάν ή επιδοτούμενη δημόσια συγκοινωνία, πρόσβαση σε κοινόχρηστα ποδήλατα και δέσμευση περιορισμένης χρήσης αυτοκινήτου για συγκεκριμένη περίοδο. Αυτό, προσθέτει, για να πετύχει, θα πρέπει να συνοδευτεί από αξιόπιστες εναλλακτικές διευθετήσεις, καθώς «χωρίς λεωφορεία που λειτουργούν σωστά, κανένα κίνητρο δεν αρκεί».
Η Ομοσπονδία καταθέτει οκτώ προτάσεις, με την πρώτη να αφορά τα λεωφορεία, τα οποία πρέπει να έχουν συχνότητα, συνέπεια, καθαρές στάσεις, σκίαση, ψηφιακή πληροφόρηση και προτεραιότητα στον δρόμο.
Τα Park & Ride, όπως υποδεικνύει η Ομοσπονδία, πρέπει να σχεδιαστούν ως μέρος του συστήματος και όχι ως απομονωμένοι χώροι στάθμευσης. Ο πολίτης θα τα χρησιμοποιήσει μόνο αν μπορεί να αφήσει το αυτοκίνητο με ασφάλεια και να φτάσει γρήγορα στον προορισμό του, ενώ τα σχολεία θα πρέπει να μπουν στο κέντρο της πολιτικής κινητικότητας, καθώς εκεί δημιουργείται μεγάλο μέρος της πρωινής και της μεσημβρινής πίεσης και εκεί μπορεί να ξεκινήσει και η αλλαγή νοοτροπίας.
Επιπρόσθετα, σημειώνεται πως οι δήμοι πρέπει να ανακτήσουν τα πεζοδρόμια, με ελέγχους, πρόστιμα και φυσικά εμπόδια.
Το πέμπτο σημείο αφορά δημοσίους οργανισμούς, δήμους, Πανεπιστήμια, Νοσοκομεία και μεγάλες επιχειρήσεις, που μπορούν να εφαρμόσουν σχέδια μετακίνησης προσωπικού, με επιδότηση κάρτας λεωφορείου, ευέλικτη ώρα προσέλευσης, κίνητρα για όσους δεν χρησιμοποιούν καθημερινά αυτοκίνητο και περιορισμό της δωρεάν στάθμευσης όπου υπάρχουν εναλλακτικές.
Εκφράζοντας την άποψη πως η πολεοδομική ανάπτυξη δεν μπορεί να εξετάζεται ανεξάρτητα από το κυκλοφοριακό, υποδεικνύει ότι η περαιτέρω ανέγερση ουρανοξυστών στο παραλιακό μέτωπο, όπως και η προώθηση μεγάλων ενιαίων αναπτύξεων, πρέπει να ανασταλούν μέχρι να αξιολογηθούν συνολικά οι επιπτώσεις.
Χρήστος Χαραλάμπους
Cyprus
