Αν και δεν προβλέπει την προσάρτηση της Γροιλανδίας στις ΗΠΑ, όπως ήθελε ο Αμερικανός πρόεδρος, η συμφωνία ενδέχεται να επιλύσει τη διένεξη σχετικά με το στρατηγικής σημασίας και πλούσιο σε ορυκτά νησί.
Υπενθυμίζεται πως ο Ντόναλντ Τραμπ είχε αρκετές φορές εκφράσει την πρόθεσή του να προσαρτήσουν οι ΗΠΑ το μεγαλύτερο νησί της Γης ως αμερικανικό έδαφος προκειμένου να ανακόψουν την αυξανόμενη παρουσία της Ρωσίας και της Κίνας στην Αρκτική.
Ωστόσο, η συμφωνία επιτρέπει μια μεγαλύτερη στρατιωτική παρουσία των ΗΠΑ στο παγωμένο έδαφος, μια επιλογή που προέκυψε καθώς οι ηγέτες της Γροιλανδίας αντιτάχθηκαν σε μια πλήρη αμερικανική προσάρτηση.
Στην ομιλία του προς τον ΟΗΕ πριν από την τελετή υπογραφής, ο Τραμπ δήλωσε ότι η συμφωνία δίνει στις ΗΠΑ «μόνιμο έλεγχο επί της ασφάλειας και όλων των άλλων αναγκών σε αυτό το έδαφος».
«Κανένας αντίπαλος των ΗΠΑ δεν θα επιτραπεί ποτέ ξανά να εδραιώσει στρατιωτική παρουσία στη Γροιλανδία, ούτε να πραγματοποιήσει ευαίσθητες επενδύσεις εκεί χωρίς τη ρητή γραπτή έγκρισή μας», τόνισε ο Τραμπ, ο οποίος υπέγραψε τη συμφωνία μαζί με τη Δανή πρωθυπουργό Μέτε Φρεντέρικσεν και τον πρωθυπουργό της Γροιλανδίας Γενς Φρέντερικ Νίλσεν σε μια τριμερή τελετή, μετά την ομιλία του Αμερικανού προέδρου στον ΟΗΕ.
Η Φρεντέρικσεν έκανε λόγο για «μια συμφωνία που μπορεί να διαρκέσει για πάντα» και ανέφερε ότι υπογραμμίζει τη σημασία της συμμαχίας του ΝΑΤΟ και σέβεται το δικαίωμα της Γροιλανδίας στην αυτοδιάθεση.
Ρούτε: Η συμφωνία για τη Γροιλανδία «ενισχύει τη συλλογική μας ασφάλεια»
«Είναι υπέροχο που σήμερα υπογράφηκε η συμφωνία μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών, της Δανίας και της Γροιλανδίας. Γνωρίζουμε τις απειλές που αντιμετωπίζουμε, και η ενίσχυση της ασφάλειας στην Αρκτική και στον Βόρειο Ατλαντικό είναι ζωτικής σημασίας τόσο για την Ευρώπη όσο και για τη Βόρεια Αμερική», σχολίασε ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε και πρόσθεσε: «Η συμφωνία αυτή, σε συνδυασμό με τον αυξανόμενο ρόλο του ΝΑΤΟ στη διασφάλιση αυτής της ζωτικής σημασίας περιοχής, ενισχύει τη συλλογική μας ασφάλεια και συμβάλλει σε ένα ασφαλέστερο και πιο σταθερό μέλλον για όλους μας».
Τι προβλέπει η συμφωνία
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ κρατά τη συμφωνία που υπέγραψε με Δανία και Γροιλανδία. REUTERS/Kylie Cooper TPX IMAGES OF THE DAY
Σε κάτι που εκλαμβάνεται ως μεγάλη νίκη για τη Δανία και τη Γροιλανδία, η συμφωνία περιλαμβάνει μια συγκεκριμένη ρητή πρόταση για «την επιβεβαίωση της κυριαρχίας και της εδαφικής ακεραιότητας του Βασιλείου της Δανίας, και την αναγνώριση ότι ο λαός της Γροιλανδίας αποτελεί λαό σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο με δικαίωμα αυτοδιάθεσης».
Οι ΗΠΑ θα «εκσυγχρονίσουν και θα επεκτείνουν τις δραστηριότητές τους στη Διαστημική Βάση Pituffik» – αυτή είναι η βάση την οποία επισκέφθηκε ο Τζέι Ντι Βανς πέρυσι – και θα ιδρύσουν στρατιωτικές βάσεις στο Narsarsuaq (είχε ήδη στρατιωτική βάση εκεί τη δεκαετία του ’50) και στο Mestersvig, «σύμφωνα με τους τρόπους και τις τεχνικές λεπτομέρειες που θα συμφωνηθούν από κοινού από τα μέρη».
«Οι Ηνωμένες Πολιτείες ενδέχεται να ιδρύσουν πρόσθετες αμυντικές περιοχές στη Γροιλανδία και να ενισχύσουν τις στρατιωτικές τους επιχειρήσεις ή εγκαταστάσεις», αναφέρει το κείμενο.
Τα αεροσκάφη των ΗΠΑ ενδέχεται επίσης να «πετούν πάνω και να προσγειώνονται σε οποιαδήποτε περιοχή στη Γροιλανδία», ορίζει η συμφωνία, συμπεριλαμβανομένων των χωρικών υδάτων.
Η Δανία και η Γροιλανδία συμφώνησαν επίσης να «εξετάζουν αιτήματα για την ίδρυση μη επανδρωμένων στρατιωτικών εγκαταστάσεων στη Γροιλανδία εκτός των αμυντικών περιοχών μέσω επιταχυνόμενων κυβερνητικών διαδικασιών έγκρισης».
Σε αυτό που ο Τραμπ διαφήμισε ως νίκη του, η συμφωνία είναι ρητή σε κάτι που ούτως ή άλλως θεωρούνταν ήδη αληθές όταν αναφέρει ότι «κανένα κράτος που δεν είναι μέλος του ΝΑΤΟ δεν θα επιτρέπεται να ιδρύσει τις δικές του επανδρωμένες ή μη επανδρωμένες στρατιωτικές εγκαταστάσεις στη Γροιλανδία, ούτε θα του επιτρέπεται η μόνιμη παρουσία στρατιωτικών δυνάμεων στη Γροιλανδία, εκτός εάν συμφωνηθεί διαφορετικά από τα Μέρη».
Υπάρχει επίσης περαιτέρω πρόβλεψη ότι οποιαδήποτε επένδυση από μη μέλος του ΝΑΤΟ ή χώρα εταίρο δεν πρέπει να επιτρέπεται να «έχει έλεγχο, σημαντική επιρροή ή πρόσβαση σε μη δημόσιες πληροφορίες που ενδέχεται να συνιστούν απειλή για την εθνική ασφάλεια ή τη δημόσια τάξη».
Αυτή η παράγραφος εκλαμβάνεται από τις ΗΠΑ ως προσπάθεια αποτροπής οποιουδήποτε ενδιαφέροντος από την Κίνα ή τη Ρωσία. Ένα άλλο μέρος της συμφωνίας κάνει επίσης λόγο για συνεργασία με στόχο την αντιμετώπιση της απειλής της κατασκοπείας.
Η συμφωνία δεν έχει ημερομηνία λήξης και, περιέργως, λαμβάνει υπόψη πιθανώς σχετικά μελλοντικά σενάρια, όπως η μελλοντική ανεξαρτησία της Γροιλανδίας.
Αναφέρει ότι η ανεξάρτητη Γροιλανδία θα πρέπει να «συμφωνήσει να παραμείνει στο ΝΑΤΟ» και να συνεχίσει όλες τις διευθετήσεις όπως συμφωνήθηκαν στη συνθήκη.
Πηγή – Ελεύθερος Τύπος
