Την ανάγκη ενίσχυσης της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας και περιορισμού της υπερβολικής χρήσης ειδικών ιατρών αναδεικνύει έκθεση του Περιφερειακού Γραφείου του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ) για την Ευρώπη, με τίτλο «Strengthening primary health care and reducing overprovision of low-value specialist care: policy options for Cyprus».
Η έκθεση εκπονήθηκε στο πλαίσιο Έργου Τεχνικής Βοήθειας του ΠΟΥ, που συντονίστηκε από το Υπουργείο Υγείας, κατόπιν αιτήματος και σε στενή συνεργασία με τον ΟΑΥ, ενώ βασίστηκε και σε στοιχεία του Οργανισμού που αφορούν την περίοδο 2020-2024.
Αδύναμους μηχανισμούς ελέγχου εντοπίζει ο ΠΟΥ
Σύμφωνα με τα βασικά συμπεράσματα της μελέτης, η Κύπρος έχει πετύχει σημαντική διεύρυνση της πρόσβασης στις υπηρεσίες υγείας και έχει μειώσει τα οικονομικά εμπόδια για τους πολίτες. Ωστόσο, εξακολουθούν να παρατηρούνται αναποτελεσματικότητες στο σύστημα, κυρίως λόγω αδυναμιών στην Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας και οικονομικών κινήτρων που δεν ευθυγραμμίζονται με τους στόχους του συστήματος.
Η έκθεση επισημαίνει ότι παρατηρείται υπερβολική χρήση ειδικών ιατρών και, ταυτόχρονα, υποχρησιμοποίηση του θεσμού του Προσωπικού Ιατρού. Οι λόγοι που εντοπίζονται περιλαμβάνουν ασαφείς διαδικασίες παραπομπής, αδύναμους μηχανισμούς ελέγχου του συστήματος παραπομπών, πολιτισμικές αντιλήψεις των ασθενών, αλλά και οικονομικά κίνητρα που επηρεάζουν τη συμπεριφορά παρόχων και δικαιούχων.
Με βάση τη διεθνή εμπειρία, ο ΠΟΥ προτείνει σειρά παρεμβάσεων με στόχο την ορθολογικότερη λειτουργία του ΓεΣΥ. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στις παρεμβάσεις που αφορούν τους παρόχους υπηρεσιών υγείας, όπως η αναθεώρηση του τρόπου αποζημίωσης των προσωπικών ιατρών, η στρατηγικότερη αγορά υπηρεσιών υγείας και η ενθάρρυνση της λειτουργίας ομαδικών ιατρείων. Παράλληλα, εισηγείται μέτρα που αφορούν τους ασθενείς, όπως ο περιορισμός της συχνότητας αλλαγής προσωπικού ιατρού, η αξιοποίηση εργαλείων που διευκολύνουν τη λήψη αποφάσεων και η επανεξέταση της πολιτικής συμπληρωμών για επισκέψεις σε ειδικούς ιατρούς χωρίς παραπεμπτικό.
Η έκθεση υπογραμμίζει ακόμη ότι η συστηματική παρακολούθηση της συμπεριφοράς των παρόχων μπορεί να συμβάλει στην αποτελεσματικότερη εφαρμογή των κανόνων παραπομπής, ενώ η αξιολόγηση των αναγκών υγείας του πληθυσμού αποτελεί βασική προϋπόθεση για τον καλύτερο σχεδιασμό των πόρων και των πολιτικών υγείας.
Προς βελτιώσεις ο ΟΑΥ
Σε ανακοίνωσή του, ο ΟΑΥ σημειώνει ότι πολλές από τις εισηγήσεις της έκθεσης βρίσκονται ήδη σε διαδικασία εφαρμογής. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η ανάπτυξη και αναθεώρηση δεικτών ποιότητας, η εφαρμογή κλινικών κατευθυντήριων οδηγιών, η σύνδεση της αποζημίωσης των παρόχων με ποιοτικά κριτήρια, η αξιοποίηση της ανάλυσης δεδομένων και της τεχνητής νοημοσύνης για τον εντοπισμό στρεβλώσεων, καθώς και η ενίσχυση των μηχανισμών ελέγχου και των εκστρατειών ενημέρωσης για την ορθολογική χρήση του ΓεΣΥ.
Ο Οργανισμός θεωρεί ότι τα συμπεράσματα της έκθεσης αποτελούν σημαντικό εργαλείο για την περαιτέρω εξέλιξη του ΓεΣΥ, επιβεβαιώνοντας τη σημασία της συνεχούς αξιολόγησης, της αξιοποίησης των δεδομένων και της υιοθέτησης διεθνών βέλτιστων πρακτικών.
Ελένη Κωνσταντίνου
Read More
