Pietro Caruso: Το τέλος του φασίστα διοικητή της Ρώμης
Ο Pietro Caruso υπήρξε μία από τις χαρακτηριστικότερες μορφές του μηχανισμού καταστολής της φασιστικής Ιταλίας κατά την περίοδο της γερμανικής κατοχής της Ρώμης. Ως Questore της Ρώμης, δηλαδή επικεφαλής της αστυνομίας της πόλης, συνδέθηκε με συλλήψεις, διώξεις και παραδόσεις κρατουμένων στις γερμανικές αρχές. Η δράση του κατά τους τελευταίους μήνες της κατοχής τον οδήγησε, μετά την απελευθέρωση της Ρώμης, ενώπιον της δικαιοσύνης.
Ο Caruso είχε γεννηθεί το 1899 στο Maddaloni και είχε ακολουθήσει στρατιωτική και φασιστική πορεία. Είχε συμμετάσχει στην Πορεία προς τη Ρώμη και στη συνέχεια ανέβηκε στην ιεραρχία του φασιστικού κρατικού μηχανισμού. Το 1944, μετά την εγκαθίδρυση της Ιταλικής Κοινωνικής Δημοκρατίας, ανέλαβε τη θέση του Questore της Ρώμης.
Η θέση αυτή τον έφερε στην καρδιά του μηχανισμού ασφαλείας της κατεχόμενης πρωτεύουσας. Η αστυνομία συνεργαζόταν με τις γερμανικές αρχές και ο Caruso κατηγορήθηκε ότι συμμετείχε ενεργά στις επιχειρήσεις συλλήψεων και στην παράδοση Ιταλών κρατουμένων. Μεταξύ των σοβαρότερων κατηγοριών εναντίον του ήταν η εμπλοκή του στην υπόθεση των Fosse Ardeatine, όπου στις 24 Μαρτίου 1944 εκτελέστηκαν 335 άνθρωποι ως αντίποινα για την επίθεση των Ιταλών αντιστασιακών στη Via Rasella.
Μετά την απελευθέρωση της Ρώμης, οι νέες ιταλικές αρχές άρχισαν να αναζητούν πρόσωπα που θεωρούνταν υπεύθυνα για εγκλήματα και συνεργασία με τους κατακτητές. Ο Caruso συνελήφθη και οδηγήθηκε σε δίκη ενώπιον της Alta Corte di Giustizia.
Η δίκη πραγματοποιήθηκε τον Σεπτέμβριο του 1944. Μαζί του δικάστηκε ο γραμματέας του, Roberto Occhetto. Η ατμόσφαιρα ήταν εξαιρετικά τεταμένη. Έξω από το δικαστήριο είχε συγκεντρωθεί πλήθος που ζητούσε την παραδειγματική τιμωρία του Caruso.
Η ένταση έφτασε σε τραγικό σημείο όταν ο Donato Carretta, πρώην διευθυντής των φυλακών Regina Coeli και μάρτυρας στη διαδικασία, λιντσαρίστηκε από το πλήθος. Το περιστατικό προκάλεσε σοκ και η διαδικασία μεταφέρθηκε σε άλλο χώρο για λόγους ασφαλείας.
Στο δικαστήριο ο Caruso δεν εμφανίστηκε ως άνθρωπος που απαρνιόταν το παρελθόν του. Υπερασπίστηκε τη στάση του και υποστήριξε ουσιαστικά ότι είχε ενεργήσει μέσα στο πλαίσιο των διαταγών που λάμβανε. Το δικαστήριο όμως απέρριψε αυτή την υπεράσπιση. Θεώρησε ότι οι διαταγές δεν μπορούσαν να απαλλάξουν κάποιον από την ευθύνη όταν αφορούσαν εγκληματικές πράξεις.
Στις 21 Σεπτεμβρίου 1944 εκδόθηκε η απόφαση. Ο Caruso καταδικάστηκε σε θάνατο, ενώ ο Occhetto καταδικάστηκε σε 30 χρόνια φυλάκιση.
Η εκτέλεση πραγματοποιήθηκε την επόμενη ημέρα, 22 Σεπτεμβρίου 1944, στο Forte Bravetta, έναν χώρο που κατά την κατοχή είχε χρησιμοποιηθεί για εκτελέσεις αντιστασιακών.
Ο Caruso έφτασε στο Forte Bravetta με δυσκολία στο βάδισμα και χρησιμοποιώντας πατερίτσες. Εκεί τον περίμενε εκτελεστικό απόσπασμα. Παρών ήταν και ιερέας για τις τελευταίες θρησκευτικές τελετές. Οι φωτογραφίες της εκτέλεσης αποτελούν σήμερα ένα από τα πιο χαρακτηριστικά οπτικά τεκμήρια της μεταπολεμικής εκκαθάρισης του φασιστικού μηχανισμού στη Ρώμη.
Ο Caruso εκτελέστηκε με τυφεκισμό στην πλάτη. Ήταν μόλις 44 ετών.
Έτσι τελείωσε η ζωή ενός ανθρώπου που είχε βρεθεί στην κορυφή του αστυνομικού μηχανισμού της φασιστικής Ρώμης. Η ιστορία του παραμένει άμεσα συνδεδεμένη με τη σκοτεινότερη περίοδο της πόλης: τη γερμανική κατοχή, τις συλλήψεις, τις συνεργασίες με τις κατοχικές αρχές και, τελικά, τη δικαστική τιμωρία όσων θεωρήθηκαν υπεύθυνοι για τα εγκλήματα εκείνης της εποχής.
Caruso: Το τέλος του φασίστα διοικητή της Ρώμης
Ο Pietro Caruso υπήρξε μία από τις χαρακτηριστικότερες μορφές του μηχανισμού καταστολής της φασιστικής Ιταλίας κατά την περίοδο της γερμανικής κατοχής της Ρώμης. Ως Questore της Ρώμης, δηλαδή επικεφαλής της αστυνομίας της πόλης, συνδέθηκε με συλλήψεις, διώξεις και παραδόσεις κρατουμένων στις γερμανικές αρχές. Η δράση του κατά τους τελευταίους μήνες της κατοχής τον οδήγησε, μετά την απελευθέρωση της Ρώμης, ενώπιον της δικαιοσύνης.
Ο Caruso είχε γεννηθεί το 1899 στο Maddaloni και είχε ακολουθήσει στρατιωτική και φασιστική πορεία. Είχε συμμετάσχει στην Πορεία προς τη Ρώμη και στη συνέχεια ανέβηκε στην ιεραρχία του φασιστικού κρατικού μηχανισμού. Το 1944, μετά την εγκαθίδρυση της Ιταλικής Κοινωνικής Δημοκρατίας, ανέλαβε τη θέση του Questore της Ρώμης.
Η θέση αυτή τον έφερε στην καρδιά του μηχανισμού ασφαλείας της κατεχόμενης πρωτεύουσας. Η αστυνομία συνεργαζόταν με τις γερμανικές αρχές και ο Caruso κατηγορήθηκε ότι συμμετείχε ενεργά στις επιχειρήσεις συλλήψεων και στην παράδοση Ιταλών κρατουμένων. Μεταξύ των σοβαρότερων κατηγοριών εναντίον του ήταν η εμπλοκή του στην υπόθεση των Fosse Ardeatine, όπου στις 24 Μαρτίου 1944 εκτελέστηκαν 335 άνθρωποι ως αντίποινα για την επίθεση των Ιταλών αντιστασιακών στη Via Rasella.
Μετά την απελευθέρωση της Ρώμης, οι νέες ιταλικές αρχές άρχισαν να αναζητούν πρόσωπα που θεωρούνταν υπεύθυνα για εγκλήματα και συνεργασία με τους κατακτητές. Ο Caruso συνελήφθη και οδηγήθηκε σε δίκη ενώπιον της Alta Corte di Giustizia.
Η δίκη πραγματοποιήθηκε τον Σεπτέμβριο του 1944. Μαζί του δικάστηκε ο γραμματέας του, Roberto Occhetto. Η ατμόσφαιρα ήταν εξαιρετικά τεταμένη. Έξω από το δικαστήριο είχε συγκεντρωθεί πλήθος που ζητούσε την παραδειγματική τιμωρία του Caruso.
Η ένταση έφτασε σε τραγικό σημείο όταν ο Donato Carretta, πρώην διευθυντής των φυλακών Regina Coeli και μάρτυρας στη διαδικασία, λιντσαρίστηκε από το πλήθος. Το περιστατικό προκάλεσε σοκ και η διαδικασία μεταφέρθηκε σε άλλο χώρο για λόγους ασφαλείας.
Στο δικαστήριο ο Caruso δεν εμφανίστηκε ως άνθρωπος που απαρνιόταν το παρελθόν του. Υπερασπίστηκε τη στάση του και υποστήριξε ουσιαστικά ότι είχε ενεργήσει μέσα στο πλαίσιο των διαταγών που λάμβανε. Το δικαστήριο όμως απέρριψε αυτή την υπεράσπιση. Θεώρησε ότι οι διαταγές δεν μπορούσαν να απαλλάξουν κάποιον από την ευθύνη όταν αφορούσαν εγκληματικές πράξεις.
Στις 21 Σεπτεμβρίου 1944 εκδόθηκε η απόφαση. Ο Caruso καταδικάστηκε σε θάνατο, ενώ ο Occhetto καταδικάστηκε σε 30 χρόνια φυλάκιση.
Η εκτέλεση πραγματοποιήθηκε την επόμενη ημέρα, 22 Σεπτεμβρίου 1944, στο Forte Bravetta, έναν χώρο που κατά την κατοχή είχε χρησιμοποιηθεί για εκτελέσεις αντιστασιακών.
Ο Caruso έφτασε στο Forte Bravetta με δυσκολία στο βάδισμα και χρησιμοποιώντας πατερίτσες. Εκεί τον περίμενε εκτελεστικό απόσπασμα. Παρών ήταν και ιερέας για τις τελευταίες θρησκευτικές τελετές. Οι φωτογραφίες της εκτέλεσης αποτελούν σήμερα ένα από τα πιο χαρακτηριστικά οπτικά τεκμήρια της μεταπολεμικής εκκαθάρισης του φασιστικού μηχανισμού στη Ρώμη.
Ο Caruso εκτελέστηκε με τυφεκισμό στην πλάτη. Ήταν μόλις 44 ετών.
Έτσι τελείωσε η ζωή ενός ανθρώπου που είχε βρεθεί στην κορυφή του αστυνομικού μηχανισμού της φασιστικής Ρώμης. Η ιστορία του παραμένει άμεσα συνδεδεμένη με τη σκοτεινότερη περίοδο της πόλης: τη γερμανική κατοχή, τις συλλήψεις, τις συνεργασίες με τις κατοχικές αρχές και, τελικά, τη δικαστική τιμωρία όσων θεωρήθηκαν υπεύθυνοι για τα εγκλήματα εκείνης της εποχής.
