Ποιος χαράζει τελικά τον χάρτη υγείας της Κύπρου;

​  ​

Έντονες αντιδράσεις στον ιατρικό κόσμο προκαλεί η προτεινόμενη τροποποίηση του περί Εγγραφής Ιατρών Νόμου, με την οποία διευρύνεται η δυνατότητα παροχής ιατρικών υπηρεσιών στην Κύπρο από γιατρούς τρίτων χωρών που δεν ασκούν μόνιμα το επάγγελμα στην Κυπριακή Δημοκρατία.

Η πρόταση του Υπουργείου Υγείας, η οποία τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση, προβλέπει τη δυνατότητα χορήγησης περιστασιακής άδειας σε γιατρούς από τρίτες χώρες, προκειμένου να παρέχουν ιατρικές υπηρεσίες σε ασθενείς που δεν είναι μόνιμοι κάτοικοι Κύπρου και επιλέγουν τη χώρα για να λάβουν συγκεκριμένη θεραπεία από γιατρό της επιλογής τους.

Η κυβέρνηση συνδέει τη ρύθμιση με την προσπάθεια περαιτέρω ανάπτυξης του ιατρικού τουρισμού. Ωστόσο, η συγκεκριμένη προσέγγιση προκαλεί σοβαρούς προβληματισμούς στις επιστημονικές ιατρικές εταιρείες, οι οποίες ζητούν να αποσαφηνιστεί το πλαίσιο μέσα στο οποίο θα λειτουργήσει η νέα δυνατότητα.

Αρνητική θέση έχει διατυπώσει και ο Παγκύπριος Ιατρικός Σύλλογος, ο οποίος, σύμφωνα με πληροφορίες, έχει ήδη αποστείλει επιστολή στον Υπουργό Υγείας, Νεόφυτο Χαραλαμπίδη, εκφράζοντας σοβαρές επιφυλάξεις και ζητώντας επανεξέταση της προτεινόμενης ρύθμισης.

Ιδιαίτερα έντονη είναι η αντίδραση της Χειρουργικής Εταιρείας Κύπρου, η οποία υποστηρίζει ότι η συγκεκριμένη τροποποίηση δεν συνιστά από μόνη της ένα ολοκληρωμένο και ασφαλές πλαίσιο για τον ιατρικό τουρισμό, αλλά ενδέχεται να δημιουργήσει ένα παράλληλο καθεστώς άσκησης της ιατρικής.

Στο επίκεντρο των προβληματισμών βρίσκεται η ιατρική ευθύνη. Τι θα συμβεί, για παράδειγμα, εάν ένας γιατρός από τρίτη χώρα έρθει στην Κύπρο για συγκεκριμένη επέμβαση και αναχωρήσει αμέσως μετά; Ποιος θα έχει την ευθύνη για τη μετεγχειρητική παρακολούθηση του ασθενούς; Ποιος θα αναλάβει σε περίπτωση επιπλοκής ή ιατρικού λάθους και ποιο ασφαλιστικό και πειθαρχικό πλαίσιο θα εφαρμόζεται;

Ερωτήματα τίθενται, επίσης, για τον έλεγχο των προσόντων και της ειδικότητας των επισκεπτών γιατρών, την προηγούμενη επαγγελματική τους δραστηριότητα, την ασφαλιστική τους κάλυψη, την πρόσβαση στον ιατρικό φάκελο και τη συνέχεια της φροντίδας μετά την αναχώρησή τους από την Κύπρο.

Ο προβληματισμός εντείνεται από το γεγονός ότι η προτεινόμενη ρύθμιση αφορά γιατρούς που θα έρχονται για περιορισμένο χρονικό διάστημα και για συγκεκριμένους ασθενείς. Όπως επισημαίνεται από τον ιατρικό κόσμο, θα πρέπει να υπάρχουν σαφείς δικλίδες, ώστε μια εξαίρεση που σχεδιάζεται για τον ιατρικό τουρισμό να μην εξελιχθεί σε ευρύτερη δυνατότητα άσκησης της ιατρικής στην Κύπρο χωρίς αντίστοιχους ελέγχους.

Πέρα από το ζήτημα της περιστασιακής άδειας σε γιατρούς τρίτων χωρών, η συζήτηση που έχει ανοίξει γύρω από την ανάπτυξη του ιατρικού τουρισμού στην Κύπρο αγγίζει ένα πολύ ευρύτερο ερώτημα: ποιος σχεδιάζει και ποιος θα καθορίζει τελικά τον χάρτη υπηρεσιών υγείας στη χώρα;

Στο επίκεντρο ο υγειονομικός χάρτης και η συγκέντρωση της αγοράς

Ο προβληματισμός που εκφράζεται από τον ιατρικό κόσμο δεν περιορίζεται στην παρουσία ξένων γιατρών. Συνδέεται με τη συνολική εικόνα που διαμορφώνεται στον ιδιωτικό τομέα υγείας, την είσοδο επενδυτικών κεφαλαίων, την αγορά νοσηλευτηρίων και την πιθανότητα συγκέντρωσης σημαντικού μέρους της αγοράς στα χέρια μεγάλων επενδυτικών σχημάτων.

Όπως επισημαίνεται από πλευράς ιατρικού κόσμου, τα επενδυτικά ταμεία έχουν ως βασικό σκοπό το κέρδος και, λόγω της φύσης τους, μπορούν να κινούνται με μεγαλύτερη ταχύτητα και ευελιξία από έναν δημόσιο οργανισμό. Το ζήτημα, επομένως, δεν είναι η ίδια η επένδυση στον τομέα της Υγείας, αλλά το πώς αυτή εντάσσεται στον συνολικό σχεδιασμό του συστήματος.

Ιδιαίτερος προβληματισμός εκφράζεται για το ενδεχόμενο ένα επενδυτικό ταμείο να αποκτήσει σημαντικό μέρος της αγοράς, με αποτέλεσμα να αποκτά αυξημένη επιρροή στη διαμόρφωση τιμών, υπηρεσιών και πρακτικών στον ιδιωτικό τομέα Υγείας.

Το ερώτημα αποκτά μεγαλύτερη βαρύτητα σε μια μικρή αγορά, όπως η κυπριακή, όπου η συγκέντρωση δραστηριοτήτων σε λίγους μεγάλους παρόχους μπορεί να έχει διαφορετικές συνέπειες από ό,τι σε πολύ μεγαλύτερες αγορές.

Στο επίκεντρο της κριτικής βρίσκεται πλέον και ο ρόλος του Υπουργείου Υγείας. Πριν από την ανάπτυξη νέων δραστηριοτήτων θα έπρεπε να έχει προηγηθεί η κατάρτιση ενός ολοκληρωμένου υγειονομικού χάρτη της χώρας, κάτι το οποίο το ΑΚΕΛ θέτει εδώ και πάρα πολύ καιρό.

Ο χάρτης αυτός θα έπρεπε να καταγράφει τις πραγματικές ανάγκες του πληθυσμού, τον αριθμό και τη γεωγραφική κατανομή των μονάδων υγείας, τις ανάγκες σε ειδικότητες και τις διαθέσιμες υποδομές, ώστε οι νέες επενδύσεις να εντάσσονται σε έναν συνολικό σχεδιασμό και όχι να δημιουργούν εκ των πραγμάτων τις δομές που στη συνέχεια το κράτος θα καλείται να αποδεχθεί.

Ελένη Κωνσταντίνου

 ​ Live