Η απόφαση αφορά έναν τομέα στον οποίο η Κίνα έχει ισχυρή κυριαρχία και εντάσσεται στην προσπάθεια της αμερικανικής κυβέρνησης να ενισχύσει την εγχώρια παραγωγή drones και να περιορίσει τις στρατηγικές και τεχνολογικές εξαρτήσεις από το εξωτερικό.
Ο Λευκός Οίκος επικαλείται λόγους «εθνικής ασφάλειας», υποστηρίζοντας ότι η έκταση της εξάρτησης των Ηνωμένων Πολιτειών από ξένες αλυσίδες εφοδιασμού δημιουργεί σημαντικές ευπάθειες.
Η έρευνα που άνοιξε τον δρόμο για τους νέους δασμούς
Η απόφαση του Αμερικανού προέδρου στηρίζεται σε έρευνα του υπουργείου Εμπορίου, η οποία πραγματοποιήθηκε με βάση το άρθρο 232 του Trade Expansion Act του 1962.
Σύμφωνα με τα συμπεράσματα της έρευνας, οι εισαγωγές drones και εξαρτημάτων τους πραγματοποιούνται σε τέτοια έκταση και υπό τέτοιες συνθήκες ώστε να δημιουργείται κίνδυνος για την εθνική ασφάλεια των ΗΠΑ.
Η αμερικανική κυβέρνηση θεωρεί ότι η συγκεκριμένη εξάρτηση δεν αποτελεί μόνο οικονομικό ζήτημα, αλλά μπορεί να εξελιχθεί σε στρατηγικό πρόβλημα, ιδιαίτερα σε περίπτωση πολεμικής σύγκρουσης ή μεγάλης και ξαφνικής αύξησης της ζήτησης.
Από τον Σεπτέμβριο ξεκινούν οι δασμοί 100%
Το νέο καθεστώς προβλέπει διαφορετικούς δασμούς ανάλογα με τον τύπο και το βάρος των μη επανδρωμένων συστημάτων. Από τις 3 Σεπτεμβρίου 2026, δασμός 100% θα επιβάλλεται στα drones με μέγιστο βάρος απογείωσης άνω των 25 κιλών.
Στον ίδιο συντελεστή θα υπάγονται μη επανδρωμένα συστήματα που διαθέτουν θερμικές κάμερες, σταθμοί σύνδεσης και ελέγχου drones, καθώς και ορισμένα κρίσιμα εξαρτήματα. Για τα drones με βάρος έως 25 κιλά ο δασμός θα διαμορφωθεί στο 25%.
Με καθυστέρηση 180 ημερών οι δασμοί σε ορισμένα εξαρτήματα
Το 25% θα είναι επίσης ο συντελεστής για συγκεκριμένες κατηγορίες εξαρτημάτων. Ωστόσο, στην περίπτωση αυτή προβλέπεται μεταβατικό διάστημα 180 ημερών. Οι συγκεκριμένοι δασμοί θα τεθούν σε ισχύ στις 9 Φεβρουαρίου 2027.
Στόχος της καθυστέρησης είναι να δοθεί χρόνος στις αμερικανικές επιχειρήσεις να ενισχύσουν την εγχώρια παραγωγή και να περιορίσουν την εξάρτησή τους από εισαγόμενα εξαρτήματα.
Ειδικό καθεστώς για ΕΕ, Ιαπωνία και άλλους εταίρους
Η διακήρυξη προβλέπει εξαιρέσεις και ειδικούς όρους για συγκεκριμένους εμπορικούς εταίρους των ΗΠΑ. Για προϊόντα που προέρχονται από την Ευρωπαϊκή Ένωση, την Ιαπωνία, τη Νότια Κορέα, την Ταϊβάν, την Ελβετία και το Λιχτενστάιν, ο συνολικός δασμός δεν θα υπερβαίνει το 15%. Για τη Βρετανία, το ανώτατο όριο διαμορφώνεται στο 10%.
Οι χαμηλότεροι αυτοί συντελεστές δεν εφαρμόζονται αυτόματα σε κάθε προϊόν. Προϋπόθεση είναι να πληρούνται συγκεκριμένα κριτήρια που αφορούν την προέλευση των κρίσιμων εξαρτημάτων και της τεχνολογίας που χρησιμοποιείται.
Γιατί τα drones θεωρούνται ζήτημα εθνικής ασφάλειας
Στην έκθεση του υπουργείου Εμπορίου τα drones παρουσιάζονται ως μία από τις κρίσιμες τεχνολογίες του σύγχρονου πολέμου. Ένας από τους βασικούς λόγους είναι το σχετικά χαμηλό κόστος τους σε σχέση με τις ζημιές που μπορούν να προκαλέσουν. Φθηνά μη επανδρωμένα συστήματα μπορούν να χρησιμοποιηθούν εναντίον πολύ ακριβότερων οπλικών συστημάτων, εγκαταστάσεων και υποδομών.
Η χρησιμότητά τους, ωστόσο, δεν περιορίζεται στο πεδίο των στρατιωτικών επιχειρήσεων. Αμερικανικές υπηρεσίες χρησιμοποιούν drones για επιτήρηση και αστυνόμευση, επιστημονική έρευνα, χαρτογράφηση, προστασία κρίσιμων υποδομών, αντιμετώπιση καταστροφών, καθώς και επιχειρήσεις έρευνας και διάσωσης.
Παράλληλα, η τεχνολογία έχει περάσει σε πολλούς κλάδους της αμερικανικής οικονομίας, μεταξύ άλλων στη γεωργία, τις τηλεπικοινωνίες, την ενέργεια, τις κατασκευές και τις μεταφορές.
Το πρόβλημα δεν είναι μόνο τα εισαγόμενα drones
Η αμερικανική κυβέρνηση επισημαίνει ένα ακόμη σημαντικό ζήτημα: ακόμη και drones που κατασκευάζονται εντός των Ηνωμένων Πολιτειών εξακολουθούν να εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από εισαγόμενα κρίσιμα εξαρτήματα.
Στην κατηγορία αυτή περιλαμβάνονται κινητήρες, συστήματα ηλεκτρονικού ελέγχου ταχύτητας, μπαταρίες ιόντων λιθίου και σταθμοί σύνδεσης.
Επομένως, η ενίσχυση της αμερικανικής παραγωγής τελικών προϊόντων δεν θεωρείται από μόνη της επαρκής. Η κυβέρνηση Τραμπ θέλει να δημιουργηθεί μια ευρύτερη εγχώρια αλυσίδα παραγωγής, ώστε να περιοριστούν τα σημεία εξάρτησης από ξένες προμήθειες.
Στο μικροσκόπιο και οι κίνδυνοι κυβερνοασφάλειας
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται και στην κυβερνοασφάλεια. Σύμφωνα με την αμερικανική πλευρά, το λογισμικό που χρησιμοποιείται σε ορισμένα ξένα συστήματα μπορεί να επιτρέπει τη μετάδοση δεδομένων πίσω στον κατασκευαστή.
Αυτό δημιουργεί, σύμφωνα με την έκθεση, τον κίνδυνο τα δεδομένα να μπορούν δυνητικά να αξιοποιηθούν από ξένες κυβερνήσεις. Η Ουάσινγκτον θεωρεί επομένως ότι η εξάρτηση από συγκεκριμένους ξένους κατασκευαστές δεν αφορά μόνο την επάρκεια προϊόντων και εξαρτημάτων, αλλά αγγίζει και την προστασία ευαίσθητων δεδομένων και κρίσιμων υποδομών.
Το σχέδιο για να αυξηθεί η παραγωγή στις ΗΠΑ
Παράλληλα με τους δασμούς, η κυβέρνηση Τραμπ προωθεί ένα πρόγραμμα κινήτρων για την ανάπτυξη της αμερικανικής βιομηχανίας drones. Το βασικό πρόβλημα, σύμφωνα με την κυβέρνηση, είναι ότι η σημερινή παραγωγική δυνατότητα των ΗΠΑ δεν επαρκεί ακόμη ώστε να καλύψει με ασφάλεια τις ανάγκες της χώρας.
Το ζήτημα γίνεται ακόμη πιο κρίσιμο σε περίπτωση πολέμου ή μιας απότομης αύξησης της ζήτησης, καθώς η αμερικανική βιομηχανία ενδέχεται να μην είναι σε θέση να ανταποκριθεί άμεσα στις αυξημένες ανάγκες για drones και κρίσιμα εξαρτήματά τους.
Πηγή:
