Θάνατος Μαζωνάκη: Το κοκτέιλ 2 ουσιών αναισθησίας που μπλοκάρουν την αναπνοή

Οι αποκαλύψεις που προκύπτουν κάθε μέρα για το πώς επήλθε ο θάνατος του Γιώργου Μαζωνάκη, μας κάνουν να αμφισβητούμε όχι μόνο πόσο ανοχύρωτους μας έχει αφήσει η Πολιτεία, σε ό,τι αφορά την ιατρική μας περίθαλψη, αλλά την ανθρώπινη φύση, στο σύνολο της.

Μια, σύμφωνα με τα στοιχεία που προκύπτουν από τις έρευνες, ανειδίκευτη πτυχιούχος ιατρική, χρησιμοποιούσε για χρόνια μηχανήματα και ουσίες, δίχως να έχει τις στοιχειώδεις γνώσεις επ’ αυτών, πράγμα που προκαλεί την απορία πώς δεν είχε πάρει πολλούς περισσότερους ανθρώπους στο “λαιμό” της.

Για αρχή, όπως διέρρευσε δεν έπαιρνε καν ιστορικό, την απαρχή κάθε ιατρικής πράξης και δη των επεμβατικών διαδικασιών, με ποσοστό της τάξης 70 με 80% των διαγνώσεων να βασίζεται στη σωστή λήψη ιστορικού.

Μετά γίνονται κλινικές και εργαστηριακές εξετάσεις, με τον/την γιατρό να ενημερώνεται για το ιατρικό παρελθόν του ασθενή και δραστικές ουσίες φαρμάκων που μπορεί να υπάρχουν στον οργανισμό του, ώστε να κρίνει ποια εξέταση μπορεί να κάνει και την πιθανότερη θεραπεία.

Στοιχεία ενημέρωσαν πως η εν λόγω γιατρός δεν ήξερε και πώς να διαχειριστεί ένα έμφραγμα του μυοκαρδίου, με την άμεση επέμβαση να αυξάνει τις πιθανότητες επιβίωσης από 2 έως 3 φορές, ειδικά αν συνοδευτεί από καρδιακή ανακοπή.

Σύμφωνα εν τω μεταξύ, με τις τελευταίες διαρροές, οι πρώτες αναλύσεις των τοξικολογικών εξετάσεων αποκαλύπτουν πως έγινε χρήση δυο ουσιών αναισθησίας, που από μόνες τους στα χέρια ανειδίκευτων μπορούν να σκοτώσουν άνθρωπο.

Έως την Παρασκευή θα είναι έτοιμη η έκθεση των τοξικολογικών εξετάσεων και θα αποσαφηνιστεί, επιτέλους τι ακριβώς έγινε στο ιατρείο της Καρνεάδου. Πιο συγκεκριμένα, τις ουσίες που χορήγησε η γιατρός στον Μαζωνάκη και ό,τι άλλο έλαβε σε ένα σχετικά σύντομο χρονικό διάστημα.

Πόσο σύντομο;

Ο κύριος Λέων να εξηγεί όλα.

Έδωσαν στον Μαζωνάκη δυο αναισθητικές ουσίες που “μαζί μπορούν να μπλοκάρουν την αναπνοή”

Οι τελευταίες πληροφορίες αναφέρουν πως στον αγαπημένο καλλιτέχνη χορηγήθηκε προποφόλη και μιδαζολάμη «ουσίες αναισθησίας που επιδρούν στο κεντρικό νευρικό σύστημα και μεταξύ τους, μπορούν να αλληλεπιδράσουν και να μπλοκάρουν το κέντρο της αναπνοής, όταν τις χρησιμοποιούν άνθρωποι που δεν είναι ειδικοί» όπως λέει ο Γρηγόρης Λέων, ιατροδικαστής, διδάκτορας Πανεπιστημίου Αθηνών και διοικητής του Εθνικού Οργανισμού Καταπολέμησης Ντόπινγκ.

Όπου “συγκεκριμένες διαδικασίες” πριν την όποια επέμβαση, ακόμα και όταν περιλαμβάνει μόνο μια ήπια αναισθησία, γίνεται προεγχειρητικός έλεγχος.

Το αυστηρό πρωτόκολλο που ακολουθείται πριν οποιαδήποτε επέμβαση με αναισθησία, απαιτεί προεγχειρητικό έλεγχο, από καρδιολόγο, πνευμονολόγο και εργαστηριακές εξετάσεις.

Όλα αυτά μαζί, βοηθούν τον αναισθησιολόγο να καταλάβει αν ο ασθενής μπορεί να πάρει αναισθησία ή θα είναι επικίνδυνο για την υγεία και τη ζωή του.

Εφόσον όλα είναι καλά και προχωρά ο ασθενής στην αναισθησία και την επέμβαση, ο αναισθησιολόγος τον ελέγχει συνεχώς μέσω του μόνιτορ με το οποίο είναι συνδεδεμένος, παρακολουθώντας τα ζωτικά του σημεία -την καρδιακή και την αναπνευστική του λειτουργία.

Έτσι, αν προκύψει κάποια επιπλοκή, όπως για παράδειγμα μια αναπνευστική αναστολή, στο νοσοκομειακό περιβάλλον -το μόνο περιβάλλον που πρέπει να γίνονται αυτές οι πράξεις-, του παρέχεται αμέσως ό,τι έχει ανάγκη.

Χαρακτηριστικά, ο κύριος Λέων είπε πως «αυτές οι ουσίες πρέπει να χρησιμοποιούνται μόνο στο νοσοκομείο, ώστε αν συμβεί κάτι να γίνουν τα δέοντα. Για παράδειγμα, αν μπλοκαριστεί το αναπνευστικό, να χορηγηθεί αμέσως οξυγόνο ή να διασωληνωθεί ή να διακομισθεί αμέσως στη ΜΕΘ, αν αυτό χρειαστεί». 

Πώς λειτουργούν οι τοξικολογικές εξετάσεις

Για να καταλάβουμε τις εξελίξεις που προκύπτουν ένα μήνα αφότου ο Γιώργος Μαζωνάκης άφησε την τελευταία του πνοή και αποδίδονται στις τοξικολογικές εξετάσεις, το Pop Scienceζήτησε από τον κύριο Λέων να λύσει όλες τις σχετικές απορίες.

Αρχικά, εξήγησε περί τίνος πρόκειται.

«Οι τοξικολογικές εξετάσεις είναι εξετάσεις, οι οποίες πραγματοποιούνται για να ανιχνεύουμε στον ανθρώπινο οργανισμό -ζώντες και νεκρούς- τοξικές ουσίες, όπως μπορεί να είναι τα φάρμακα, τα δηλητήρια ή άλλες ουσίες σε υψηλές συγκεντρώσεις.

Οι τοξικολογικές αναλύσεις έχουν συγκεκριμένες μεθοδολογίες.

Χρησιμοποιούνται συγκεκριμένα μηχανήματα, διαφορετικά καμιά φορά για διαφορετικές ουσίες, δηλαδή άλλα μηχανήματα χρησιμοποιούνται για την αιθυλική αλκοόλη και συνήθως άλλα για άλλες ουσίες.

Επίσης, να διευκρινίσουμε ότι οι τοξικολογικές αναλύσεις δίνουν πολλαπλές απαντήσεις.

Δεν μας λένε απλά, τι ουσία υπάρχει σε ένα βιολογικό υγρό, αλλά μπορούν να μας δώσουν και ποσοτική συγκέντρωση. Δηλαδή σε πόση ποσότητα βρίσκεται η ανιχνευμένη ουσία εντός του οργανισμού.

Όλα αυτά για εμάς είναι πολύτιμες, προφανώς, απαντήσεις, οι οποίες μας οδηγούν σε σημαντικά συμπεράσματα, ανάλογα με την υπόθεση.

Για παράδειγμα, εάν μιλάμε για ζώντες, θα μπορούν να μας δώσουν απαντήσεις για το αν ένας οδηγός αυτοκινήτου είναι τη στιγμή ενός οδηγού τροχαίου ατυχήματος υπό την επήρεια αιθυλικής αλκοόλης ή άλλων ουσιών. Δηλαδή, όπως λέμε, έχει επηρεασμένη οδηγική ικανότητα.

«Αν μιλάμε για νεκρούς, μπορούν να μας δώσουν και απαντήσεις για το αν η παρουσία ουσιών έχει συμβάλει ή έχει οδηγήσει τον άνθρωπο στην κατάληξη, στο θάνατο».

Όσο πιο εξελιγμένες είναι οι τοξικολογικές αναλύσεις, τόσο περισσότερες είναι οι αποκαλύψεις.

Σε όλες βέβαια υπάρχει ένα παράθυρο ανίχνευσης: ένα συγκεκριμένο χρονικό διάστημα από την κατανάλωση στον εντοπισμό ανάλογα με την ουσία, τη χρήση και το υλικό που δίνουμε προς εξέταση.

Η διαδρομή των ουσιών στον οργανισμό μας

Ο ειδικός διευκρίνισε πώς μια ουσία που μπαίνει στο σώμα μας, μπορεί να ανιχνεύεται ακόμα και για εβδομάδες.

«Να κάνουμε μια γενική παραδοχή: όποια ουσία μπαίνει στον οργανισμό μας, με οποιοδήποτε τρόπο, δηλαδή είτε με το κάπνισμα, είτε με εισπνοή, είτε ενδοφλέβια κ.α., αυτό που πρέπει να αντιληφθούμε είναι ότι για να έχει επίδραση θα πρέπει να μπει στη γενική κυκλοφορία.

Θα πρέπει δηλαδή, να μπει στο αίμα μας και στη συνέχεια από το αίμα θα αρχίσει να φιλτράρεται μέσα στον οργανισμό μας.

Εκεί, ουσιαστικά αρχίζει και διασπάται κιόλας η ίδια η ουσία σε μεταβολίτες, δηλαδή στην ενεργή ουσία και σε μεταβολίτες και στη συνέχεια περνάνε σχεδόν όλες οι ουσίες από τα δυο βασικά φίλτρα του οργανισμού μας που είναι το συκώτι και οι νεφροί.

Στη συνέχεια, βέβαια αποκρίνεται με διάφορες μεθόδους, κυρίως όμως, με τα ούρα.

Έτσι, πρώτα θα βρούμε την ουσία στο αίμα, στη συνέχεια θα τη βρούμε στα ούρα και έπειτα μπορεί να παραμείνει προσκολλημένη σε διάφορα άλλα βιολογικά υλικά, όπως η χολή, τα οστά ή οτιδήποτε άλλο».

Αυτό σημαίνει πως κατ’ αρχάς έχει σημασία σε ποιο βιολογικό υγρό ψάχνουμε την ουσία.

Ο χρόνος επίδρασης δεν έχει σχέση με το χρόνο ανίχνευσης

Αφότου καταλήγουν οι ειδικοί στο υγρό που θα ελέγξουν, ασχολούνται με το χρόνο “ημίσειας ζωής”. Ο καθ’ ύλην αρμόδιος θα εξηγήσει και τι είναι αυτό, όπως και τη σημασία του στην ανίχνευση.

«Η κάθε ουσία έχει το δικό της χρόνο ημίσειας ζωής, δηλαδή χρόνο στον οποίο η ουσία παραμένει στον οργανισμό μας με τη μισή ποσότητα από αυτή που έχει εισχωρήσει αρχικά.

Εμείς χρησιμοποιούμε αυτόν το χρόνο για να δούμε την ταχύτητα με την οποία αρχίζει να εξαφανίζεται η ουσία μέσα από τον οργανισμό μας.

Αυτό είναι ένα σημείο, το οποίο είναι πάντα ανιχνεύσιμο.

Υπάρχει και δεύτερος χρόνος: της ανίχνευσης. Στις περισσότερες περιπτώσεις είναι περίπου 2 με 3 φορές μεγαλύτερος από το χρόνο ημίσειας ζωής».

Για να βοηθήσει στην κατανόηση, ο ειδικός έδωσε ένα παράδειγμα:

«Εάν πούμε ότι ο χρόνος ημίσειας ζωής μιας ουσίας είναι περί τις 6 ώρες, δηλαδή η ουσία παραμένει στην μισή ποσότητα, ουσιαστικά αυτήν την ουσία μπορούμε να τη βρούμε στο αντίστοιχο βιολογικό υλικό περίπου για 18 ώρες».

Ας γίνουμε ακόμα πιο συγκεκριμένοι: ό,τι ουσία βάζουμε στον οργανισμό μας μπορεί να εντοπιστεί έως και μέρες αργότερα, αν γίνει ο σωστός έλεγχος -του σωστού υλικού.

«Για παράδειγμα, η κοκαΐνη είναι μια ουσία που στους βαρείς χρήστες -όχι στους περιστασιακούς, αλλά ας πούμε στους σταθερούς-, υπάρχει περίπτωση να ανιχνευθεί στα ούρα ακόμα και μετά από μεγάλο χρονικό διάστημα αρκετών ημερών».

Συγκεκριμένο είναι και το διάστημα της επίδρασης που έχει κάθε ουσία.

«Η ινδική κάνναβη, για παράδειγμα έχει μία επίδραση στον οργανισμό που κάνει το πικ της -το ανώτερο επίδρασης- από τα 20 λεπτά μέχρι τις 3 ώρες.

Όταν σταματά η επίδραση, η ουσία μπορεί να ανιχνευθεί για σχεδόν 48 ώρες στο αίμα. Σε άλλα βιολογικά υγρά, όπως στα ούρα, μπορεί να παραμείνει για αρκετές ημέρες.

Το πόσες μέρες μπορούμε να την ανιχνεύσουμε στα ούρα είναι εξαρτώμενο και από άλλους παράγοντες -είπα και πριν πως παίζει ρόλο αν έχουμε τακτικό χρήστη ή όχι.

Το βέβαιο είναι πως δεν υπάρχουν στάνταρ απαντήσεις για όλες τις ουσίες.

Σε κάθε περίπτωση, η απάντηση που καλείται να δώσει ο ιατροδικαστής πρέπει να είναι εξατομικευμένη και εξειδικευμένη για το συγκεκριμένο περιστατικό και για τον συγκεκριμένο άνθρωπο».

Aκούστε ολόκληρο το επεισόδιο.