Ευρωπαϊκό Συμβούλιο: «Από την Ευρώπη άκουσα μόνο στήριξη», λέει ο Ζελένσκι και αφήνει αιχμές για την Ουάσιγκτον

Τη διαβεβαίωση ότι η Ευρώπη διαθέτει τους αναχαιτιστικούς πυραύλους που χρειάζεται η Ουκρανία για να περάσει τον χειμώνα, το αίτημα να αξιοποιηθούν τα δεσμευμένα ρωσικά κεφάλαια πριν προλάβει η Μόσχα να τα διεκδικήσει και μια σειρά από αιχμές προς την Ουάσιγκτον διατύπωσε ο πρόεδρος της χώρας Βολοντίμιρ Ζελένσκι στις Βρυξέλλες, μετά τη συμμετοχή του στη δεύτερη ημέρα της Συνόδου Κορυφής της ΕΕ.

Ανταπόκριση, Βρυξέλλες

Ο Βολοντιμίρ Ζελένσκι, σε συνέντευξη Τύπου, ανέφερε ότι παρέδωσε στους Ευρωπαίους συνομιλητές του πλήρη κατάσταση με τις ανάγκες της χώρας του σε πυραύλους PAC-2 και PAC-3 για τα συστήματα Patriot, στο πλαίσιο του λεγόμενου «χειμερινού πακέτου». Μίλησε επίσης ανοιχτά για τον περιορισμό του δορυφορικού δικτύου Starlink και για τη συμφωνία των ΗΠΑ με τη Ρωσία για τις εξαγωγές ντίζελ, για την οποία, όπως είπε, το Κίεβο δεν είχε ενημερωθεί.

Κατά την άφιξή του ο πρόεδρος Ζελένσκι μίλησε στα μέσα ενημέρωσης πλάι στην πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και στον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα, ενώ οι ηγέτες τον υποδέχθηκαν με χειροκροτήματα στην αίθουσα. Μία ημέρα νωρίτερα, ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ είχε δηλώσει στο Newsmax ότι βρίσκει τον Ζελένσκι πιο δύσκολο συνομιλητή από τον Ρώσο πρόεδρο και είχε χαρακτηρίσει «ντροπή» τα ουκρανικά πλήγματα σε ρωσικά διυλιστήρια.

Το «χειμερινό πακέτο» και οι Patriot

Ερωτηθείς για τα αποθέματα αναχαιτιστικών που διατηρούν ευρωπαϊκές χώρες, ο Ζελένσκι απέφυγε να ασκήσει κριτική και μετέφερε τη συζήτηση στο «χειμερινό πακέτο». Όπως είπε, οι Ευρωπαίοι εταίροι έλαβαν από τον ίδιο πλήρη ενημέρωση για το πόσους πυραύλους χρειάζεται η Ουκρανία κατ’ ελάχιστον, διευκρινίζοντας ότι ο υπολογισμός δεν βασίζεται στη συνήθη πρακτική των δύο πυραύλων PAC-2 ή PAC-3 για κάθε ρωσικό βαλλιστικό, αλλά στην αναλογία ένα προς ένα.

«Ειλικρινά, αυτό το πακέτο το έχουν όλοι οι ηγέτες», ανέφερε, προσθέτοντας ότι οι Ευρωπαίοι θα στηρίξουν την Ουκρανία, χωρίς να γνωρίζει ακόμη σε ποια ποσότητα, αν και, όπως είπε, γνωρίζει ήδη ορισμένα πράγματα για ορισμένες χώρες. Στο ερώτημα αν υπάρχουν στην Ευρώπη αρκετοί PAC-2 και PAC-3 για να περάσει η Ουκρανία τον χειμώνα, απάντησε καταφατικά, σημειώνοντας ότι «σύμφωνα με τους αριθμούς που ανακοίνωσα, αυτοί οι αριθμοί υπάρχουν στην Ευρώπη».

Νωρίτερα, ανέφερε πως η Ουκρανία έχει εξαντλήσει τους αναχαιτιστικούς πυραύλους Patriot. Εξήγησε ότι η Ουκρανία λαμβάνει PAC-2 και PAC-3 από τις ΗΠΑ μέσω του μηχανισμού PURL του ΝΑΤΟ, τον οποίο χρηματοδοτούν οι Ευρωπαίοι, υπογραμμίζοντας ότι «δεν είναι δωρεάν και δεν είναι δώρα». «Οι περισσότεροι PAC-2 και PAC-3 κατευθύνονται εδώ και πολύ καιρό στη Μέση Ανατολή, δεν είναι μυστικό», είπε, παραδεχόμενος πως η Ουκρανία δεν αποτελεί «προτεραιότητα νούμερο ένα». Γι’ αυτό, όπως ανέφερε, το Κίεβο συγκεντρώνει πυραύλους από την Ευρώπη και από άλλες χώρες, «δύο, πέντε, δέκα, όσους μπορούμε να συμφωνήσουμε».

Σε μεσοπρόθεσμο ορίζοντα, ο Ουκρανός πρόεδρος ποντάρει στο κοινό ευρωπαϊκό αντιβαλλιστικό σύστημα Freya, το οποίο, όπως είπε, πρέπει να παράγεται ταχύτερα και φθηνότερα και θα διατεθεί σε όλους τους Ευρωπαίους εταίρους. Το πρόγραμμα εγκαινιάστηκε τον Ιούλιο με τη συμμετοχή της Ουκρανίας και εννέα ευρωπαϊκών χωρών, μεταξύ των οποίων η Γερμανία, η Γαλλία, η Ιταλία και το Ηνωμένο Βασίλειο, με στόχο να είναι επιχειρησιακό μέσα στο 2027. Ο Βολοντιμίρ Ζελένσκι αναφέρθηκε επίσης σε συμφωνίες με τη Γερμανία, η οποία έχει αποκτήσει άδειες παραγωγής των σχετικών πυραύλων, με τα αντίστοιχα πακέτα να αναμένονται το 2027 και το 2028 βάσει όσων έχουν ήδη υπογραφεί και χρηματοδοτηθεί. «Αν ενωθούμε όλοι τώρα και η Ευρώπη μπορέσει να βοηθήσει την Ουκρανία τώρα, στη συνέχεια θα είναι ευκολότερο», σημείωσε.

Τα ρωσικά κεφάλαια και το χρηματοδοτικό κενό

Απαντώντας σε ερώτηση του βελγικού VTM, ο Ζελένσκι ξεκίνησε με ευχαριστίες προς τη χώρα υποδοχής για τις συναντήσεις του με τον πρωθυπουργό και τον βασιλιά της χώρας, αναφέροντας πως η Ουκρανία αναμένει πρόσθετα βελγικά F-16 έως το τέλος του έτους. Τα F-16, όπως είπε, χρησιμοποιούνται ήδη για την κατάρριψη των ταχύτερων ρωσικών Shahed με κινητήρα τζετ. Στο ερώτημα όμως αν η αξιοποίηση των δεσμευμένων ρωσικών κεφαλαίων επανέρχεται στο τραπέζι, παρά τις επιφυλάξεις του Βέλγου πρωθυπουργού Μπαρτ Ντε Βέβερ, απέφυγε κάθε ευθεία αναφορά στη βελγική θέση.

Ευχαρίστησε την ΕΕ για την απόφαση της περασμένης χρονιάς για δάνειο στήριξης € 90 δισ. σε δύο χρόνια, δηλαδή € 45 δισ. ετησίως, και διατύπωσε στη συνέχεια το αίτημά του, ως εξής: «Το κυριότερο είναι να μην έχει η Ρωσία τη δυνατότητα να επηρεάσει αργότερα αυτά τα κεφάλαια. Γνωρίζουμε σαφώς ότι θέλουν πάρα πολύ να τα πάρουν πίσω», είπε, προσθέτοντας ότι πρόκειται για έναν από τους στόχους της Μόσχας και ότι, «με τη μία ή την άλλη μορφή», η Ουκρανία θα ήθελε να λάβει τα χρήματα «νωρίτερα από ό,τι θα μπορέσει να το κάνει η Ρωσία».

Το δάνειο των € 90 δισ. για το 2026 και το 2027 αποφασίστηκε στη Σύνοδο Κορυφής του Δεκεμβρίου 2025 χωρίς τη χρήση των ρωσικών κεφαλαίων, καθώς το Βέλγιο, όπου βρίσκεται στη Euroclear το μεγαλύτερο μέρος τους, μπλόκαρε το σχέδιο επικαλούμενο νομικούς κινδύνους. Τα ρωσικά κεφάλαια που είναι δεσμευμένα στην ΕΕ ανέρχονται σε περίπου € 210 δισ. Το ζήτημα επανήλθε στη σημερινή Σύνοδο, με τη Δανία, τη Λετονία και την Ιρλανδία να τάσσονται υπέρ της επανεξέτασης, ενώ το Βέλγιο παραμένει σθεναρά αντίθετο. Γαλλία και η Ιταλία διστακτικές.

Στο φόντο βρίσκεται το χρηματοδοτικό κενό του 2027. Το Κίεβο έχει ήδη επισημάνει έλλειμμα περίπου € 70 δισ. για τον επόμενο χρόνο σε στρατιωτικές και δημοσιονομικές ανάγκες, ενώ το ευρωπαϊκό δάνειο προβλέπει για το 2027 € 45 δισ. Τη χρηματοδότηση του επόμενου έτους τη συζήτησε ο πρόεδρος Ζελένσκι, όπως ανέφερε, με φον ντερ Λάιεν και Κόστα.

Το Starlink και οι αμερικανικές πληροφορίες

Το πιο αιχμηρό σημείο της συνέντευξης αφορούσε το σύστημα διαδικτυακού σήματος Starlink. Ο Ζελένσκι διέψευσε ότι το σύστημα χρησιμοποιείται για πλήγματα σε βάθος στο ρωσικό έδαφος. «Γι’ αυτό ακριβώς απευθυνθήκαμε στη SpaceX και στον Λευκό Οίκο, να μας ανοίξουν αυτή τη δυνατότητα. Αν την είχαμε, δεν θα απευθυνόμασταν», είπε, χαρακτηρίζοντας όσα συνέβησαν «πολύ δυσάρεστη και επικίνδυνη έκπληξη».

Όπως εξήγησε, το Starlink χρησιμοποιείται από αναχαιτιστικά drones υψηλής ταχύτητας για την κατάρριψη των ρωσικών Jet Shahed, που πλήττουν αμάχους. Η υπηρεσία δεν διακόπηκε, αλλά μειώθηκε η επιτρεπόμενη ταχύτητα, με αποτέλεσμα η Ουκρανία να μην μπορέσει να καταρρίψει ορισμένα από αυτά. «Τα Jet Shahed κινούνταν με πάνω από 400 χιλιόμετρα την ώρα και μας μείωσαν την ταχύτητα στα 70», είπε. Ουκρανοί αξιωματούχοι είχαν κάνει λόγο τις προηγούμενες ημέρες για όριο 160 χιλιομέτρων την ώρα στα τερματικά εν κινήσει, ενώ το Reuters μετέδωσε, επικαλούμενο Αμερικανούς και δυτικούς αξιωματούχους, ότι η εντολή για τον περιορισμό προήλθε από τον Λευκό Οίκο.

Για τις πληροφορίες, υπογράμμισε ότι δεκάδες χώρες μοιράζονται δεδομένα με την Ουκρανία, παραδέχτηκε, όμως, ότι τα στοιχεία για τις εκτοξεύσεις βαλλιστικών πυραύλων προέρχονται από τις ΗΠΑ. 

Η συμφωνία για το ντίζελ και ο Τραμπ

Ερωτηθείς από τη Frankfurter Allgemeine Zeitung αν άκουσε στην αίθουσα την κριτική διπλωματών ότι η αντίδρασή του απέναντι στις ΗΠΑ και τον πρόεδρό τους ήταν λάθος, ο Βολοντιμίρ Ζελένσκι απάντησε ότι από τους Ευρωπαίους συναδέλφους του άκουσε «μόνο στήριξη». Η θέση της Ουκρανίας, είπε, είναι «απολύτως έντιμη, καθαρή, όσο το δυνατόν πιο δίκαιη». 

Για τη συμφωνία της Ουάσιγκτον με τη Μόσχα για τις εξαγωγές ρωσικού ντίζελ, που ανακοινώθηκε στις 9 Οκτωβρίου, ο Ουκρανός πρόεδρος είπε ότι το Κίεβο δεν τη γνώριζε, ενώ και η άρση των κυρώσεων ήταν «έκπληξη για όλους». Αμφισβήτησε όμως τη σύνδεσή της με τα ουκρανικά πλήγματα στο έδαφος της Ρωσίας, την οποία αποκάλεσε «εχθρό, γιατί σκοτώνει τους ανθρώπους μας, δεν υπάρχει άλλη ονομασία». 

Η πρόταση της Ουκρανίας, όπως είπε, ήταν πολύ απλή και αφορούσε ενεργειακή εκεχειρία, την οποία το Κίεβο στήριξε δημόσια αμέσως μόλις την πρότεινε ο Αμερικανός πρόεδρος, ή έστω οποιαδήποτε εκεχειρία θα έδειχνε ότι υπάρχει αποκλιμάκωση. Το αίτημά του, όπως το περιέγραψε, ήταν «δώστε μας αντιβαλλιστικούς πυραύλους για να προστατεύσω τις ενεργειακές εγκαταστάσεις, όχι πολλούς, για όσο διάστημα το χρειάζεστε». «Δεν το έλαβα. Κατά τη γνώμη μου, αυτό φαίνεται παράξενο», κατέληξε.

Νωρίτερα, η φον ντερ Λάιεν, μιλώντας το πρωί δίπλα στον πρόεδρο Ζελένσκι, ξεκαθάρισε ότι «η ΕΕ δεν θα άρει καμία κύρωση αν η Ρωσία δεν σταματήσει τον πόλεμο», ανακοινώνοντας πως η Επιτροπή επεξεργάζεται το 22ο πακέτο κυρώσεων. Και πρόσθεσε πως η ΕΕ στήριξε την ενεργειακή εκεχειρία του Τραμπ, την οποία όμως η Μόσχα δεν τήρησε.

Για την αποκατάσταση των σχέσεων με τον Αμερικανό πρόεδρο, ο Ζελένσκι είπε ότι η ουκρανική ομάδα βρίσκεται σε συνεχή επαφή με την αμερικανική διαπραγματευτική ομάδα και εκτίμησε ότι τις επόμενες ημέρες θα συμφωνηθεί συνάντηση «στο ένα ή στο άλλο επίπεδο». «Θα συνεχίσουμε να ζούμε και να αγωνιζόμαστε. Και το κυριότερο, να ζούμε με αξιοπρέπεια», είπε.

Ευρωπαϊκός δίαυλος προς τη Μόσχα

Σε ό,τι αφορά την προοπτική ειρήνευσης, ο Β. Ζελένσκι εκτίμησε πως η Ευρώπη θα κάνει βήματα ώστε να αποκτήσει δικό της δίαυλο διαπραγμάτευσης, που θα εκπροσωπεί «πρωτίστως» τα ουκρανικά συμφέροντα και θα βρει μορφή επικοινωνίας με τους Ρώσους. «Πιστεύω ότι όλο αυτό θα συμβεί οπωσδήποτε», είπε, διευκρινίζοντας ότι αυτό δεν σημαίνει αποκλεισμό κανενός από τις διαδικασίες. Έκανε λόγο για παράλληλες διαδρομές, σημειώνοντας ότι βλέπει τέτοιες κινήσεις ακόμη και από την πλευρά των ΗΠΑ, και εξέφρασε την επιθυμία να υπάρχουν περισσότεροι δίαυλοι, ώστε να παραμένει ανοιχτή η δυνατότητα διπλωματικής διευθέτησης του πολέμου. Όπως ανέφερε, το Κίεβο διεξάγει σχετικές συζητήσεις με τους Ευρωπαίους.

Για τη Ρωσία, ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι είχε δηλώσει κατά την άφιξή του ότι δεν βλέπει σήματα ετοιμότητας της Μόσχας να τερματίσει τον πόλεμο και γι’ αυτό η Ουκρανία πρέπει να προετοιμαστεί για τον χειμώνα. Στη συνέντευξη Τύπου απέφυγε να επιβεβαιώσει αν η Ουκρανία έχει επαναλάβει τα πλήγματα σε ρωσικά διυλιστήρια, τα οποία ο Ντόναλντ Τραμπ ζητά να σταματήσουν. «Συνήθως δεν γνωστοποιώ λεπτομέρειες των επιχειρήσεών μας. Ο βασικός κανόνας των επιχειρήσεών μας είναι να απαντάμε. Τα υπόλοιπα θα τα δείτε», είπε.

Πηγή – ΕΡΤ News

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

BUY & SELL IN CYPRUSwww.buyme.cy