Τι αλλάζει σε ακρίβεια, πετρέλαιο και πολέμους μετά τη συντριβή του Τραμπ

Οι ενδιάμεσες εκλογές στις ΗΠΑ λειτουργούν παραδοσιακά ως “έλεγχος προόδου” των κυβερνώντων. Είναι η ευκαιρία που έχουν οι πολίτες πώς νιώθουν, αν επικροτούν ή αποδοκιμάζουν, τις πολιτικές που εφαρμόζονται.

Από τα ξημερώματα -ώρες Ελλάδας- ο Ντόναλντ Τραμπ και οι Ρεπουμπλικάνοι γνωρίζουν πως απέτυχαν.

Το “μπλε τσουνάμι” που σάρωσε τη Βουλή των Αντιπροσώπων και τη Γερουσία δεν αφήνει περιθώρια αμφιβολίας για τη δυσαρέσκεια των ψηφοφόρων (παρεμπιπτόντως, παρουσιάστηκαν σε αριθμούς ρεκόρ), γεγονός που θα έχει αλυσιδωτές συνέπειες.

Βέβαια, ο Τραμπ θα διατηρήσει ευρείες ελευθερίες κινήσεων για το προσεχές δίμηνο, καθώς η επίσημη ανάληψη καθηκόντων από το νέο Κογκρέσο θα πραγματοποιηθεί στις αρχές Ιανουαρίου του 2027.

Όπως λέει ο Θρασύβουλος Ευτυχίδης, διεθνολόγος, οικονομολόγος, αναλυτής Strategy International, παγκόσμια “δεξαμενή σκέψης” και συμβουλευτική εταιρεία για δημόσιες σχέσεις και γεωπολιτικά,

• θα τεθεί θέμα διαδοχής στην ηγεσία των Ρεπουμπλικανών,
• το κυβερνών κόμμα οδηγείται σε τριχοτόμηση, με τον Τραμπ να τίθεται απέναντι στους υποστηρικτές των δυνητικών διαδόχων του, μεταξύ των οποίων ξεχωρίζουν επί του παρόντος ο JD Βανς και ο Μάρκο Ρούμπιο.
• εκτιμάται πως ο πρόεδρος θα απασφαλίσει στο δίμηνο που θα έχουν οι Ρεπουμπλικάνοι τον έλεγχο της Γερουσίας, ώστε να προλάβει να κάνει ό,τι μπορεί -ό,τι θέλουν οι φίλοι του.

Θα τεθεί εκ νέου θέμα στήριξης της Ουκρανίας, με ό,τι συνεπάγεται αυτό για τη Ρωσία και τις συμφωνίες που έχουν συνάψει Τραμπ και Μόσχα, συμπεριλαμβανομένης αυτής για την προμήθεια ντίζελ.

Οι Ρεπουμπλικάνοι απώλεσαν θέσεις στη Γερουσία που παραδοσιακά του ανήκαν, όπως αυτήν στο Τέξας. Mπορούμε έτσι, να πούμε με ασφάλεια πως τα αποτελέσματα αυτών των ενδιάμεσων εκλογών είναι η καταδίκη των πολιτικών του Τραμπ.

Όπως λέει ο κύριος Ευτυχίδης «οι Αμερικανοί είναι περίεργοι άνθρωποι. Το πρώτο κριτήριο που τους απασχολεί, σε ό,τι αφορά τις εκλογές, είναι η οικονομία και η οικονομία είναι η τσέπη τους.

Από τη στιγμή που η ακρίβεια είναι το πρώτο και κύριο ζήτημα στη βάση του οποίου ψήφισαν οι Αμερικανοί, καταλαβαίνουμε ότι ο Τραμπ θα έχανε».

Η ακρίβεια είναι συνέπεια του πολέμου και αυτό κατάφεραν οι Δημοκρατικοί να το περάσουν στους Αμερικανούς.

Ο πόλεμος στο Ιράν έχει την ελαχιστότατη στήριξη από τον πληθυσμό, με τη δημοτικότητα και τις αλλοπρόσαλλες πολιτικές του προέδρου των ΗΠΑ να “βυθίζουν” τη δημοτικότητα του στο 32%.

Περιμέναμε έτσι, την ήττα. Για να είμαι ειλικρινής, περίμενα μια άνετη επικράτηση στη Βουλή των Αντιπροσώπων και μια μάχη για τη Γερουσία.

Από ότι φαίνεται επαληθεύονται για πρώτη φορά οι δημοσκοπήσεις -που ήθελαν νίκη σε Βουλή Αντιπροσώπων και Γερουσία- σε τέτοιο μεγάλο βαθμό. Ήταν σαρωτική η ήττα των Ρεπουμπλικάνων και η νίκη των Δημοκρατικών και αυτό ανοίγει το δρόμο και για αλλαγή ηγεσίας».

O Ντόναλντ Τραμπ αναμένεται να απασφαλίσει το προσεχές δίμηνο, μέχρι να αναλάβει η νέα Γερουσία στις ΗΠΑ.

AP Photo

Mark Schiefelbein

Θα τελειώσουν οι πόλεμοι με την ήττα του Τραμπ;

Το πρώτο ερώτημα που θέσαμε στον ειδικό είναι αν θα αλλάξει κάτι στη ζωή του υπόλοιπου πλανήτη με τη νίκη των Δημοκρατικών. Θα σταματήσουν δηλαδή, οι πόλεμοι και άρα η κρίση που υπάρχει και στην ενέργεια;

«Μην φαντάζεστε πως θα αλλάξουν και πολλά πράγματα. Ο Τραμπ έχει κάποιες υπερεξουσίες που φαίνεται πως θα τις ασκήσει. Αντίθετα, το Κογκρέσο -δηλαδή η Βουλή των Αντιπροσώπων και η Γερουσία- θα προσπαθήσει να τον ελέγξει, αλλά τα όπλα είναι περιορισμένα».

Στο Σύνταγμα υπάρχουν τρόποι να προσπερνά ο πρόεδρος τη Γερουσία, αλλά όχι σε ό,τι αφορά τα οικονομικά.

Πράγμα που σημαίνει πως ο πόλεμος στο Ιράν μπορεί να αρχίσει ξανά (“μαθαίνουμε ότι ο Τραμπ επεξεργάζεται νέο σχέδιο για χτύπημα στο Ιράν, που θα βαπτίσει ως νέο πόλεμο“), αλλά «στα οικονομικά ζητήματα θα πρέπει να απευθύνεται στο Κογκρέσο.

Αυτό σημαίνει ότι ενδεχομένως να υπάρξει περιορισμός του πολέμου, λόγω περιορισμού της χρηματοδότησης, για την οποία αποφασίζει η Γερουσία» που από το νέο έτος και για δυο χρόνια, δεν θα την ελέγχει.

«Από την άλλη πλευρά, θα μπούμε σε μια μακρά περίοδο αντιπαλότητας στο εσωτερικό των Ηνωμένων Πολιτειών. Η Γερουσία θα προσπαθεί να στηρίξει και πάλι την Ουκρανία, ο Τραμπ θα αντιδράει και θα προσπαθεί να συνεχίσει τον πόλεμο στο Ιράν, με τη Γερουσία να αντιδρά.

Εν τω μεταξύ, τον είδαμε ήδη να σταματάει την ενίσχυση του Ισραήλ».

Μην περιμένετε λοιπόν, πως η τιμή βενζίνης και πετρελαίου και φυσικού αερίου θα πέσουν σύντομα.

«Τις τελευταίες μέρες είδαμε το απίθανο: το πετρέλαιο κατρακύλησε και κατέβηκε σε μια μέρα 10 δολάρια το βαρέλι. Είναι μεγάλη διαφορά. Αλλά φυσικά έχουμε ακόμη μακρύ δρόμο, από την στιγμή που δεν σταματούν οι πόλεμοι. Θα έχουμε συνέχεια».

Πώς θα αναδιαμορφωθεί η σχέση ΗΠΑ και Ρωσίας

Δεδομένης της διάθεσης των Δημοκρατικών να στηρίξουν την Ουκρανία, τι αναμένεται να συμβεί με τις συμφωνίες που έχει συνάψει ο 47ος πρόεδρος με τη Ρωσία, όπως για παράδειγμα για την προμήθεια 300.000 τόνων πετρελαίου «δεν ξέρουμε αν και κατά πόσο θα υπάρξει συνέχεια σε αυτές τις συμφωνίες ή θα μπλοκαριστούν από το Κογκρέσο. Θεωρώ ότι τουλάχιστον η συμφωνία για το ντίζελ θα υλοποιηθεί, αλλά σε κάθε περίπτωση αλλάζει πλέον η στάση σε όλα τα μεγάλα ζητήματα».

«Το Κογκρέσο δεν μπορεί να σταματήσει πολέμους, μπορεί όμως να περιορίσει το οικονομικό τους μέγεθος. Να μην εγκρίνει δηλαδή, τις χρηματοδοτήσεις που ζητάει το υπουργείο Άμυνας των ΗΠΑ. Εκεί θα υπάρχει μια μόνιμη κόντρα».

Το δίμηνο έως την ανάληψη του νέου Κογκρέσου αναμένεται εκρηκτικό

Με αυτά και με αυτά, γίνεται αντιληπτό πως ο Τραμπ θα επιδιώξει να κάνει τα περισσότερα που μπορεί έως την Πρωτοχρονιά του 2027, με τον κύριο Ευτυχίδη να λέει ότι «μέχρι στιγμής, θα λέγαμε ότι είχαμε έναν συγκρατημένο Τραμπ, γιατί περίμενε τις ενδιάμεσες εκλογές. Από αυτή τη στιγμή πλέον θα είναι ασυγκράτητος και στις επιλογές του και σε οτιδήποτε άλλο.

Ήδη αναζητεί τρόπους για να παρακάμπτει τη Γερουσία.

Τις πρώτες ώρες μετά τα αποτελέσματα έκανε τέσσερις δηλώσεις. Είπε πως θα συνεργαστεί, έπειτα ότι θα ασκήσει βέτο, μετά πάλι πως θα συνεργαστεί, πριν θέσει και πάλι ζήτημα βέτο».

Το δίχως άλλο, μας περιμένει ένα ενδιαφέρον δίμηνο.

«Θα περάσουμε μία περίοδο απόλυτης αστάθειας» έως την Πρωτοχρονιά του 2027, όταν θα πιάσουν δουλειά οι νικητές των εκλογών. Βέβαια, ό,τι και αν προσπαθήσει ή/και καταφέρει να περάσει ο Τραμπ σε αυτό το διάστημα, μπορεί να αμφισβητηθεί από τον διάδοχό του.

AP Photo/Alex Brandon

“Κόβονται” στα τρία οι Ρεπουμπλικάνοι

Το θέμα διαδοχής θεωρείται αναπόφευκτο και από την στιγμή που ο Τραμπ δεν έχει δικαίωμα να είναι ξανά υποψήφιος -σε συνάρτηση πάντα με τη βαριά ήττα.

Ποιοι όμως, θα σηκώσουν το βάρος αυτής της διαδοχής; Ποιοι θα βγουν μπροστά; Προς το παρόν, ακούγονται τα ονόματα των JD Βανς και Μάρκο Ρούμπιο.

«Θα δούμε στο επίπεδο των Ρεπουμπλικάνων των ΗΠΑ μια τριγλωσσία: θα υπάρχει ένας πρόεδρος Τραμπ και πιθανότατα δυο υποψήφιοι, όπως ο Βανς και ο Ρούμπιο, οι οποίοι θα προσπαθήσουν να αποποιηθούν, αν θέλετε να απομακρυνθούν και να διαφοροποιηθούν από τον Τραμπ».

Με όλα τα παραπάνω, δεν υπάρχει αμφιβολία ότι «αναμένεται μια εξαιρετικά ενδιαφέρουσα περίοδος για τις διεθνείς σχέσεις, για το εσωτερικό της Αμερικής, αλλά και για τις εξελίξεις σε ολόκληρο τον κόσμο».

Καλό κουράγιο.