ΑθλητισμόςΓΑΛΛΙΑ: Βίαιη καταστολή και ειρηνικές μαζικές κινητοποιήσεις
«Χτυπάτε μέχρι ο λαός να σωπάσει – αυτή ήταν η απάντησή σας και κατά τη διάρκεια των δύο θητειών σας». Από την ανοιχτή επιστολή που απηύθυνε προς τον πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν ο γνωστός συγγραφέας…
1 November 2026 · 20:00
«Χτυπάτε μέχρι ο λαός να σωπάσει – αυτή ήταν η απάντησή σας και κατά τη διάρκεια των δύο θητειών σας». Από την ανοιχτή επιστολή που απηύθυνε προς τον πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν ο γνωστός συγγραφέας Τζόναθαν Λίτελ και δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Le Monde. Κείμενο εξαιρετικά ενδεικτικό για τη μη αποδοχή από τον γαλλικό λαό της πολιτικής της δεκαετούς προεδρίας Μακρόν.
Έξι μήνες πριν από τις προεδρικές εκλογές η Γαλλία συνταράσσεται από τις κινητοποιήσεις των μαθητών λυκείου. Κινητοποιήσεις στις οποίες συμμετέχουν και οι φοιτητές και οι οποίες βρήκαν συμμάχους τα «κίτρινα γιλέκα» και τα συνδικάτα. Η μόνη απάντηση της εκτελεστικής εξουσίας ήταν η βίαιη καταστολή –πολυάριθμοι οι τραυματισμοί και οι ακρωτηριασμοί– και η παντελής έλλειψη διαλόγου. Γνωστός ο υπεροπτικός τρόπος άσκησης της εξουσίας από τον τεχνοκράτη πρόεδρο που νόμιζε ότι μπορεί να διοικήσει την Γαλλία λες και πρόκειται για επιχείρηση. Παρέλειψε όμως να υπολογίσει τον λαϊκό παράγοντα. Στο διάγγελμά του μετά τις μεγάλες κινητοποιήσεις το Σάββατο 17 Οκτωβρίου, στο περιθώριο των οποίων σημειώθηκαν καταστροφές και άλλες ταραχές, δεν αναφέρθηκε καθόλου στην πρωτόγνωρα βίαιη καταστολή αλλά ούτε και είχε δυο φράσεις συμπόνιας για τα θύματά της. Οι πολίτες είναι μάλλον μόνο υπήκοοι κατά τη γνώμη του.
Ρητορική εκφοβισμού από το κράτος, αλληλεγγύη στους μαθητές από τους πολίτες
Ο λαός όμως απάντησε μία εβδομάδα αργότερα, το Σάββατο 24 Οκτωβρίου, κι ας απαγορεύτηκαν οι διαδηλώσεις σε πολλές πόλεις ή επιτράπηκαν μόνο σε απόμακρες γειτονιές, όπως στο Παρίσι. Οι πολυπληθείς και ειρηνικές διαδηλώσεις απέδειξαν ότι οι δυνάμεις καταστολής δικαιολόγησαν το όνομά τους. Σύμφωνα με το πολίτευμα είναι όμως δυνάμεις ασφαλείας, που προστατεύουν τα συνταγματικά δικαιώματα και των διαδηλωτών και δεν τους περικυκλώνουν ενώ διαμαρτύρονται ειρηνικά. Θα αναφέρω ως ενδεικτικό παράδειγμα την επίθεση με χημικά στη γνωστή Ορχήστρα του Κόσμου που έκανε πρόβα στην Πλατεία της Δημοκρατίας στο Παρίσι, δύο ώρες πριν από την έναρξη της προγραμματισμένης διαδήλωσης.
Πολλά τα ποιοτικά χαρακτηριστικά του μεγάλου αυτού κινήματος. Η αυτοοργάνωση, οι ευφάνταστες μορφές δράσεις, τα ποιητικά συνθήματα, τα τραγούδια και οι χοροί. Το κίνημα των μαθητών για καλύτερη παιδεία και πρόσβαση στα πανεπιστήμια είναι στην ουσία κίνημα για μια καλύτερη ζωή που αντιπαρατίθεται στην απλή επιβίωση στην οποία την οδηγεί η πολιτική του νεοφιλελευθερισμού. Οι σπουδές θεωρούνταν μέχρι πρόσφατα δυνατότητα κοινωνικής ανέλιξης κι ελπίδα για το μέλλον. Η διαδικτυακή πλατφόρμα για την επιλογή πανεπιστημιακών σχολών από τους απόφοιτους λυκείου είναι στην ουσία μέθοδος αποκλεισμού και κοινωνικής επιλογής. Η αλληλεγγύη όμως των μαθητών των λεγόμενων καλών λυκείων με τους μαθητές των υποβαθμισμένων προαστίων ανέτρεψε τα δεδομένα. Εκπαιδευτικοί και γονείς στέκονται στο πλάι των μαθητών και συχνά σχηματίζουν αλυσίδες για να τους προστατεύσουν από τη βία της εξουσίας. Η ρητορική εκφοβισμού του υπουργού Eσωτερικών δεν πέρασε. H λεγόμενη κινηματική Αριστερά συμμετέχει στις κινητοποιήσεις αλλά και η λεγόμενη κυβερνώσα Αριστερά, ειδικά στον Δήμο του Παρισιού, παραχωρεί αίθουσες στα δημαρχεία για τις συνελεύσεις των μαθητών των οποίων τα λύκεια είναι κλειστά.
Ο νομικός κόσμος στέκεται επίσης στο πλάι των μαθητών και καταγγέλλει τις συνθήκες κράτησης και τις πρωτόγνωρες δικαστικές διαδικασίες. Αποκορύφωμα αυτής της πολιτικής η ψήφιση νόμου για τη δήθεν τιμωρία των ταραξιών που στην ουσία εισάγει τη συλλογική νομική ευθύνη όλων των διαδηλωτών.
Σπασμωδικές αντιδράσεις της εξουσίας
Το κίνημα υποχρέωσε την εξουσία να συρθεί σε διάλογο και να προτείνει αλλαγές στο σύστημα για την εγγραφή στα πανεπιστήμια και την πρόσληψη αρκετά μεγάλου αριθμού εκπαιδευτικών. Σε μια Γαλλία όπου ένα μέρος του πληθυσμού φτωχοποιείται και κάθε πρόταση στη Βουλή για ουσιαστική φορολόγηση των εκατομμυριούχων απορρίπτεται. Στη Γαλλία, όπου η άκρα Δεξιά παρουσιάζεται ως φιλολαϊκή, αλλά υπερψηφίζει κάθε αντιλαϊκό μέτρο.
Το κίνημα προσπαθεί επίσης να σπάσει το κυρίαρχο αφήγημα, που με μόνη αναφορά τις καταστροφές και τις λεηλασίες καταστημάτων προσπαθεί να αμαυρώσει κάθε κινητοποίηση. Γεμίζουν λοιπόν τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης με όμορφες στιγμές από τις κινητοποιήσεις, με σοβαρές αναλύσεις και προτάσεις. Δείχνουν τον πραγματικό εξτρεμισμό με τις απαράδεκτες προτάσεις δεξιών πολιτικών που ζητούν να τεθούν εκτός νόμου αριστερά κόμματα. Δείχνουν πώς η εξουσία παίρνει αποφάσεις σε κατάσταση πανικού όταν απαγορεύει την κυκλοφορία σε κεντρικές συνοικίες της πρωτεύουσας, ενώ το ίδιο βράδυ στη Λιόν οι φασίστες κάνουν παράνομα πορεία στο κέντρο της πόλης. Η εξουσία δεν ξέρει πώς να αντιδράσει όταν η απελευθέρωση της ρητορικής μίσους οδηγεί σε ρατσιστικές δολοφονίες Γάλλων. Οι συγκεντρώσεις κατά του ρατσισμού είναι δυναμικές αλλά και ειρηνικές, και δείχνουν ότι η υπεράσπιση του δικαίου τους εδάφους και του κοσμικού χαρακτήρα του κράτους είναι υπόθεση του καθενός μας.
Τι εξελίξεις αναμένονται;
Υπάρχει λοιπόν πολιτική προοπτική στις μεγαλειώδεις αυτές κινητοποιήσεις; Υπάρχει προοπτική μη ανέλιξης στην Προεδρία της Γαλλίας προσώπου που θα προέρχεται από την Ακροδεξιά; Ο νεοφιλελευθερισμός ευνοεί αντικειμενικά την άνοδο της Ακροδεξιάς; Ο υποψήφιος της σοσιαλδημοκρατίας Ραφαέλ Γκλικσμάν, που αρνείται την ενότητα της Αριστεράς, είναι μια επιλογή που θα λειτουργήσει ως φραγμός για την πιθανότητα εκλογικής ανόδου δυνάμεων που παλεύουν για την αναδιανομή του πλούτου και την απαγκίστρωση από την τόσο μοναρχικού τύπου έκτη Δημοκρατία;
Η ζωή είναι γεμάτη ανατροπές. Η Γαλλία έχει παράδοση σε προοδευτικά κινήματα και πρωτοπόρα ιδεολογικά ρεύματα. Έχει όμως και παράδοση στις μαύρες στιγμές της ιστορίας της.
Δεν μπορούμε να προεξοφλήσουμε τις εξελίξεις. Ας παραμείνουμε ενεργοί παρατηρητές και κυρίως διεθνιστές αριστεροί που ξέρουμε ότι κάθε μάχη που κερδίζεται κάπου είναι και δική μας νίκη.
Πηγή – Εποχή









