Λύθηκε μετά από 188 χρόνια το μυστήριο της πρώτης φωτογραφίας στην ιστορία – Βρέθηκε το σημείο όπου πόζαραν οι άνθρωποι

Η «Άποψη της Λεωφόρου του Ναού» είναι η πρώτη φωτογραφία με ανθρώπους: έναν λούστρο και τον πελάτη του στην καμπή μιας δεντροφυτεμένης λεωφόρου.

Ένα ανοιξιάτικο πρωινό του 1838, ο Λουί Νταγκέρ αποφάσισε να δοκιμάσει την εφεύρεση που τον απασχολούσε σχεδόν έναν χρόνο. Έστησε τη μηχανή του στο παράθυρο του εργαστηρίου του, σε έναν όροφο πάνω από τον δρόμο στο Παρίσι, και φωτογράφισε τη θέα. Η εικόνα που προέκυψε, η «Άποψη της Λεωφόρου του Ναού», έμελλε να μείνει στην ιστορία ως η πρώτη φωτογραφία με ανθρώπους. Δείχνει έναν μικρό λούστρο και τον πελάτη του, μόνους τους στην καμπή μιας δεντροφυτεμένης λεωφόρου.

Οι μόνοι που έμειναν ακίνητοι αρκετή ώρα

Φυσικά, εκείνο το πρωί δεν ήταν οι μόνοι στον δρόμο. Ήταν όμως οι μόνοι που έμειναν ακίνητοι αρκετή ώρα για να τους αποτυπώσει η επαναστατική μηχανή του Νταγκέρ, η οποία χρειαζόταν πέντε έως δέκα λεπτά έκθεση. Άμαξες, πεζοί και περαστικοί κινούνταν πολύ γρήγορα για να αφήσουν ίχνος. Έτσι η πολυσύχναστη παρισινή λεωφόρος φαίνεται σχεδόν άδεια, με μόνο δύο μικροσκοπικές φιγούρες να επιβεβαιώνουν την ανθρώπινη παρουσία.

Πώς εντοπίστηκε το ιστορικό σημείο με τρισδιάστατη σάρωση

Σχεδόν δύο αιώνες αργότερα, μια μπρούντζινη πλάκα σημαδεύει το σημείο όπου στέκονταν ο λούστρος και ο πελάτης του. Το εργαστήριο του Νταγκέρ, μαζί με το διπλανό του θέατρο, βρισκόταν στη σημερινή οδό Λεόν Ζουό. Η γωνιά που φωτογράφισε καλύπτεται σήμερα από την Πλατεία της Δημοκρατίας, που σχεδίασε ο βαρόνος Οσμάν στα μέσα της δεκαετίας του 1850, όταν ξανασχεδίαζε το Παρίσι.

Ο εντοπισμός του ακριβούς σημείου κάθε άλλο παρά εύκολος ήταν. Τα τελευταία δύο χρόνια έγινε η ιδιότυπη εμμονή τριών κινηματογραφιστών, του Μαξιμιλιάν Βαν Άρτρικ, του Άξελ Ντάνιελσον και του Κάλε Μπούμαν.

Οι τρεις τους είχαν χρησιμοποιήσει την πρώιμη εικόνα του Νταγκέρ στην ταινία τεκμηρίωσης «Και ο βασιλιάς είπε: Τι φανταστική μηχανή» του 2023. Η ταινία βραβεύτηκε στο Φεστιβάλ Σάντανς και αφηγείται, μέσα από αρχειακό υλικό, μια ιστορία διακοσίων ετών για την κουλτούρα της εικόνας. Ένα βράδυ του 2024 βρέθηκαν στην Πλατεία της Δημοκρατίας και αποφάσισαν να απαντήσουν σε ένα ερώτημα που έμενε για πολύ καιρό ανοιχτό: πού ακριβώς στέκονταν εκείνοι οι δύο άνθρωποι;

«Αυτή η φωτογραφία είναι πραγματικά συναρπαστική, γιατί σηματοδοτεί κατά κάποιον τρόπο την αρχή μιας νέας εποχής. Είναι τόσο ποιητική. Βλέπουμε αυτή την εντελώς άδεια λεωφόρο και μόνο αυτές τις δύο μικρές φιγούρες, που είναι μια ελάχιστη λεπτομέρεια», δήλωσε ο Βαν Άρτρικ στο Γαλλικό Ραδιόφωνο.

Η έρευνα είχε κάτι από αστυνομική ιστορία και κάτι από αρχιτεκτονικό γρίφο. Οι κινηματογραφιστές ξεκίνησαν με τρισδιάστατη σάρωση της Πλατείας της Δημοκρατίας και της Λεωφόρου του Ναού, για να υπολογίσουν τις αποστάσεις ανάμεσα στα κτίρια. Μετά ανασύνθεσαν τη γειτονιά όπως ήταν το 1838, με πίνακες, χαρακτικά, γκραβούρες και χάρτες από πολλά παρισινά αρχεία.

Όλα αυτά τα στοιχεία τα έδωσαν σε δύο αρχιτεκτονικά γραφεία, που δούλεψαν ανεξάρτητα το ένα από το άλλο. Κατέληξαν σε δύο σημεία που απείχαν μεταξύ τους περίπου 1,8 μέτρα. Οι τρεις φίλοι δεν διάλεξαν, απλώς μοίρασαν τη διαφορά στη μέση. Εκεί τοποθετήθηκε η πλάκα.

Το εγχείρημα έκανε πιο δύσκολο το γεγονός ότι η εικόνα σώζεται κυρίως χάρη σε ένα αντίγραφο. Το έφτιαξε το 1937 ο Μπόμοντ Νιούχολ, επιμελητής στο Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης της Νέας Υόρκης. Η πρωτότυπη πλάκα είχε άλλη, περιπετειώδη τύχη.

Ο Νταγκέρ την έστειλε το 1839 στον βασιλιά της Βαυαρίας Λουδοβίκο Α΄, και υπέστη σοβαρές ζημιές στους βομβαρδισμούς των Συμμάχων στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Οι κινηματογραφιστές ψάχνουν τώρα ένα αρνητικό, που θα μπορούσε να αποκαλύψει περισσότερες λεπτομέρειες από τη φθαρμένη εικόνα που ξέρουμε.

Το Παρίσι τιμά τον λούστρο και τον πελάτη του από το 1838

Για τον Βαν Άρτρικ, η πλάκα στην πλατεία δεν είναι απλώς ένα ιστορικό αξιοπερίεργο για τους περαστικούς που στέκονται σήμερα στο ίδιο σημείο, ίσως χωρίς να το ξέρουν. Είναι μια υπενθύμιση ότι κάθε γενιά βρίσκεται κάποια στιγμή αντιμέτωπη με μια μηχανή που αλλάζει τον τρόπο που βλέπει τον κόσμο.

Η εφεύρεση του Νταγκέρ ήταν μια τέτοια μηχανή: μέσα σε λίγες δεκαετίες άλλαξε τη μνήμη, την τέχνη και την ίδια την έννοια της μαρτυρίας. Και ο λούστρος με τον πελάτη του, δύο ανώνυμοι Παριζιάνοι που απλώς δεν βιάζονταν, έγιναν χωρίς να το ξέρουν οι πρώτοι άνθρωποι που πόζαραν στην ιστορία της φωτογραφίας.

«Αυτή η φωτογραφία και αυτή η πλάκα μάς θυμίζουν ότι και οι προηγούμενες γενιές έζησαν μια τεχνολογική αναστάτωση», είπε ο Βαν Άρτρικ, «με συνέπειες που πρέπει να κατανοήσουμε και να μάθουμε να διαχειριζόμαστε».

Πηγή – iefimerida

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

BUY & SELL IN CYPRUSwww.buyme.cy