ΑθλητισμόςΧρυσά διαβατήρια: Ο Ντεριπάσκα επιστρέφει στο προσκήνιο – Ποιος έλεγξε και ποιος ενέκρινε την πολιτογράφησή του;
20/11/2026 - 08:51 Λιγότερο από 1 λ. ο χρόνος ανάγνωσης Δες περισσότερες ειδήσεις , όταν αναζητάς ειδήσεις στην Google. Προσθήκη Ο Ρώσος μεγιστάνας απέκτησε κυπριακή υπηκοότητα το 2017 και έναν χρόνο αργότερα τέθηκε υπό…
20 November 2026 · 08:51
Λιγότερο από 1 λ. ο χρόνος ανάγνωσης
Δες περισσότερες ειδήσεις , όταν αναζητάς ειδήσεις στην Google.
Προσθήκη

Ο Ρώσος μεγιστάνας απέκτησε κυπριακή υπηκοότητα το 2017 και έναν χρόνο αργότερα τέθηκε υπό αμερικανικές κυρώσεις. Οι νέες αποκαλύψεις της Deutsche Bank επαναφέρουν ερωτήματα για τις αποφάσεις και τους ελέγχους της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Στο προσκήνιο επιστρέφει μία από τις χαρακτηριστικές περιπτώσεις του αμφιλεγόμενου προγράμματος των χρυσών διαβατηρίων, μετά τις διεθνείς αποκαλύψεις που συνδέουν τον Ρώσο μεγιστάνα Όλεγκ Ντεριπάσκα με εταιρικές δομές οι οποίες αναφέρονται στα έγγραφα της Deutsche Bank.
Ο Ντεριπάσκα, ιδρυτής του ομίλου Rusal, απέκτησε κυπριακή υπηκοότητα στις 29 Μαρτίου 2017, στο πλαίσιο του προγράμματος κατ’ εξαίρεση πολιτογραφήσεων, σύμφωνα με τον Φιλελευθερο.
Περίπου έναν χρόνο αργότερα, στις 6 Απριλίου 2018, οι Ηνωμένες Πολιτείες επέβαλαν κυρώσεις σε βάρος του.
Η συγκεκριμένη εξέλιξη προκάλεσε πιέσεις προς την Κυπριακή Δημοκρατία για ανάκληση της υπηκοότητάς του, καθώς οι αμερικανικές Αρχές εξέφραζαν ανησυχίες ότι η κυπριακή ιδιότητα μπορούσε να διευκολύνει την πρόσβαση σε τραπεζικές υπηρεσίες και τη διακίνηση κεφαλαίων παρά τους περιορισμούς.
Η πολιτογράφηση που επανέρχεται
Η περίπτωση Ντεριπάσκα είχε απασχολήσει την ερευνητική επιτροπή που εξέτασε τις κατ’ εξαίρεση πολιτογραφήσεις στην Κύπρο.
Οι νέες δημοσιογραφικές αποκαλύψεις δεν αποδεικνύουν ότι η πολιτογράφησή του ήταν παράνομη.
Επαναφέρουν, ωστόσο, ένα κρίσιμο ερώτημα: Με ποια κριτήρια αξιολογούνταν οι αιτήσεις πολιτογράφησης οικονομικά ισχυρών προσώπων με εκτεταμένες διεθνείς επιχειρηματικές δραστηριότητες;
Η απόκτηση κυπριακού διαβατηρίου δεν αποτελούσε απλώς μια διοικητική πράξη. Συνεπαγόταν την παραχώρηση της ιδιότητας του πολίτη κράτους-μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με δικαιώματα που υπερέβαιναν τα σύνορα της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Γι’ αυτό και οι αποφάσεις των τότε αρμόδιων κυβερνητικών οργάνων εξακολουθούν να έχουν πολιτική σημασία.
Οι αμερικανικές κυρώσεις και οι πιέσεις προς τη Λευκωσία
Η επιβολή κυρώσεων το 2018 ανέδειξε τη σύγκρουση ανάμεσα στην πολιτική των κατ’ εξαίρεση πολιτογραφήσεων και στις διεθνείς ανησυχίες για τη δραστηριότητα ορισμένων προσώπων που είχαν αποκτήσει κυπριακή υπηκοότητα.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες πίεσαν τη Λευκωσία να εξετάσει την ανάκληση της υπηκοότητας του Ντεριπάσκα.
Το γεγονός ότι ένα πρόσωπο που είχε πολιτογραφηθεί μόλις έναν χρόνο προηγουμένως βρέθηκε αντιμέτωπο με τέτοιες κυρώσεις εγείρει ερωτήματα για την επάρκεια των τότε διαδικασιών αξιολόγησης κινδύνου.
Αυτό δεν σημαίνει ότι οι κυρώσεις του 2018 ήταν γνωστές κατά τον χρόνο της πολιτογράφησης το 2017. Σημαίνει, όμως, ότι η Κυπριακή Δημοκρατία οφείλει να μπορεί να εξηγήσει ποιους ελέγχους είχε πραγματοποιήσει και με ποια στοιχεία είχε εγκρίνει την αίτηση.
Η νέα σύνδεση με τα έγγραφα της Deutsche Bank
Η διεθνής έρευνα αναφέρεται σε ύποπτες χρηματοροές τουλάχιστον €1,7 δισεκατομμυρίων μέσω δικτύου υπεράκτιων εταιρειών, ορισμένες από τις οποίες συνδέονται με τον Ντεριπάσκα.
Στο δημοσιογραφικό υλικό γίνεται αναφορά και στην εγγεγραμμένη στην Κύπρο Volta Metals, η οποία είχε δηλώσει ότι αποτελούσε μέρος της εταιρικής δομής της Rusal.
Δεν έχει τεκμηριωθεί ότι η Volta Metals ή το κυπριακό δικηγορικό γραφείο που την εξυπηρετεί συμμετείχαν σε παράνομες δραστηριότητες.
Η σημασία των αποκαλύψεων για την Κύπρο έγκειται στη διασύνδεση των ζητημάτων πολιτογράφησης, εταιρικής παρουσίας και διεθνούς χρηματοοικονομικής εποπτείας.
Οι ευθύνες δεν σβήνουν με το κλείσιμο του προγράμματος
Το πρόγραμμα των χρυσών διαβατηρίων έχει τερματιστεί. Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι έχουν απαντηθεί όλα τα ερωτήματα για τις πολιτογραφήσεις που πραγματοποιήθηκαν όσο βρισκόταν σε εφαρμογή.
Ποιοι έλεγχοι έγιναν πριν από την παραχώρηση της υπηκοότητας στον Ντεριπάσκα; Πώς αξιολογήθηκαν οι διεθνείς επιχειρηματικές του σχέσεις; Ποιες ενέργειες ακολούθησαν μετά τις αμερικανικές κυρώσεις;
Και, κυρίως, ποια συμπεράσματα αξιοποίησε η Κυπριακή Δημοκρατία ώστε να αποτρέψει αντίστοιχες αδυναμίες στην εποπτεία εταιρικών και χρηματοοικονομικών δραστηριοτήτων;
Οι νέες αποκαλύψεις της Deutsche Bank δεν αποτελούν απόδειξη ενοχής. Υπενθυμίζουν, όμως, ότι η πολιτική λογοδοσία για το πρόγραμμα των χρυσών διαβατηρίων παραμένει ζήτημα δημόσιου ενδιαφέροντος.
Η πολιτογράφηση Ντεριπάσκα είναι μία ακόμη περίπτωση που αναδεικνύει την ανάγκη να εξεταστεί όχι μόνο ποιοι απέκτησαν κυπριακό διαβατήριο, αλλά και με ποια κριτήρια η τότε κυβέρνηση αποφάσισε να τους το παραχωρήσει.
Πηγή – Διάλογος










