Ελεγκτική Υπηρεσία: Κενά στους ελέγχους επιδομάτων αιχμαλώτων πολέμου του 1974

Η καταβολή τιμητικών επιδομάτων σε πρόσωπα που δεν τεκμηριώνεται ότι υπήρξαν αιχμάλωτοι πολέμου κατά την τουρκική εισβολή του 1974, καθώς και σοβαρές αδυναμίες στα σχετικά μητρώα, διαπιστώνει η Ελεγκτική Υπηρεσία σε ειδική έκθεσή της. Ο έλεγχος ανέδειξε προβλήματα στην επαλήθευση των δικαιούχων, ελλείψεις στα στρατολογικά αρχεία και διαδικασίες που δεν διασφαλίζουν πάντοτε την πλήρη τεκμηρίωση των πληρωμών.

Σύμφωνα με την Ειδική Έκθεση ΕΕ-ΕΥ 31/2026, το 2025 συνολικά 852 πρόσωπα έλαβαν τουλάχιστον ένα από τα ωφελήματα που παραχωρούνται σε αιχμαλώτους πολέμου του 1974. Από τον έλεγχο προέκυψαν έξι περιπτώσεις για τις οποίες δεν εντοπίστηκε τεκμηρίωση ότι τα συγκεκριμένα πρόσωπα είχαν διατελέσει αιχμάλωτοι πολέμου, με αποτέλεσμα να μην τεκμηριώνεται η καταβολή του σχετικού ωφελήματος με αυτή την ιδιότητα.

Η Ελεγκτική Υπηρεσία διευκρινίζει ότι ο έλεγχος ήταν δειγματοληπτικός και, ως εκ τούτου, ο αριθμός των περιπτώσεων ενδέχεται να είναι μεγαλύτερος.

Η έκθεση καταγράφει ότι 15 λήπτες τιμητικών ωφελημάτων από τις Υπηρεσίες Κοινωνικών Ασφαλίσεων δεν περιλαμβάνονταν ούτε στο Μητρώο Αιχμαλώτων του Υπουργείου Άμυνας ούτε στο αρχείο του Κυπριακού Ερυθρού Σταυρού.

Από την περαιτέρω διερεύνηση, έξι περιπτώσεις επιβεβαιώθηκε ότι αφορούσαν πράγματι αιχμαλώτους πολέμου, ενώ τρία πρόσωπα είχαν συλληφθεί ως όμηροι και δικαιούνταν σχετικό ωφέλημα, όχι όμως με την ιδιότητα του στρατεύσιμου αιχμαλώτου πολέμου. Για τις υπόλοιπες έξι περιπτώσεις δεν εντοπίστηκαν στοιχεία που να επιβεβαιώνουν αιχμαλωσία.

Παράλληλα, από τις 77 περιπτώσεις που εξετάστηκαν στα Στρατολογικά Μητρώα των γραφείων Λευκωσίας, Κερύνειας και Μόρφου, σε 39 έλειπαν βασικά στοιχεία, όπως η μονάδα υπηρεσίας και οι ημερομηνίες έναρξης ή λήξης της αιχμαλωσίας.

Ο έλεγχος εντόπισε επίσης δύο λανθασμένες καταχωρίσεις στο Μητρώο Αιχμαλώτων του Υπουργείου Άμυνας, οι οποίες αφορούσαν πρόσωπα που λάμβαναν ωφελήματα χωρίς η ιδιότητα του αιχμαλώτου να τεκμηριώνεται από τις σχετικές στρατολογικές εγγραφές.

Σε μία περίπτωση, η καταχώριση αφορούσε πρόσωπο που συνελήφθη από τις κατοχικές δυνάμεις το 1975, ενώ σε άλλη περίπτωση είχαν ληφθεί υπόψη εγγραφές που αφορούσαν διαφορετικό άτομο και είχαν ακυρωθεί το 1983.

Επιπλέον, η Ελεγκτική Υπηρεσία διαπίστωσε ότι το 75% των ατόμων που περιλαμβάνονται στο αρχείο αιχμαλώτων του Κυπριακού Ερυθρού Σταυρού δεν είχαν καταχωρισμένο αριθμό δελτίου ταυτότητας, γεγονός που δυσχέραινε την ηλεκτρονική αντιπαραβολή των στοιχείων.

Στην έκθεση επισημαίνεται ότι οι απώλειες αρχείων κατά την εισβολή, η φθορά παλαιών μητρώων και οι μεταγενέστερες καταχωρίσεις χωρίς διαθέσιμα πλέον δικαιολογητικά δυσκολεύουν την επαλήθευση ορισμένων περιπτώσεων.

Η έκθεση υπογραμμίζει ότι δεν υπάρχει ενιαία, πλήρης και επαληθεύσιμη βάση δεδομένων στην οποία να μπορούν να στηρίζονται με επαρκή ασφάλεια όλες οι αρμόδιες υπηρεσίες για την αναγνώριση και την πληρωμή των δικαιούχων.

Μεταξύ άλλων, εισηγείται:

• Την πλήρη αντιπαραβολή των δικαιούχων με το επικαιροποιημένο Μητρώο Αιχμαλώτων και τα διαθέσιμα επίσημα στοιχεία.
• Την εξατομικευμένη επανεξέταση των περιπτώσεων για τις οποίες δεν επιβεβαιώνεται η ιδιότητα του αιχμαλώτου.
• Τη διόρθωση και συστηματική επικαιροποίηση των μητρώων.
• Τη δημιουργία επαρκούς ίχνους ελέγχου για κάθε πιστοποίηση και καταβολή επιδόματος.
• Τη βελτίωση των διαδικασιών πιστοποίησης από το Υπουργείο Άμυνας και την ενίσχυση της συντήρησης των στρατολογικών αρχείων.

  Η Υπηρεσία τονίζει ότι, όταν ολοκληρωθεί η προβλεπόμενη διαδικασία και αξιοποιηθούν όλα τα διαθέσιμα αξιόπιστα τεκμήρια, θα πρέπει να λαμβάνονται τα προβλεπόμενα διοικητικά μέτρα στις περιπτώσεις όπου δεν τεκμηριώνεται η ιδιότητα του δικαιούχου.

Θετική είναι, αντίθετα, η εικόνα για το επίδομα φροντίδας: Από τον έλεγχο των 65 περιπτώσεων που έλαβαν το συγκεκριμένο επίδομα μέσω της Υπηρεσίας Διαχείρισης Επιδομάτων Πρόνοιας το 2025, δεν προέκυψε οποιαδήποτε παρατήρηση για τις διαδικασίες που ακολουθήθηκαν.

Ειδική Έκθεση ΕΕ-ΕΥ 31_2026Λήψη

Πηγή – Διάλογος

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

BUY & SELL IN CYPRUSwww.buyme.cy