ΕλλάδαStubb και Hoffman στο Slush 2026: Η Ευρώπη πρέπει να χτίσει την υποδομή της AI και οι founders να σχεδιάσουν για το αύριο
Στο Slush 2026 στο Ελσίνκι, ο πρόεδρος της Φινλανδίας Alexander Stubb και ο συνιδρυτής του LinkedIn Reid Hoffman έδωσαν δύο διαφορετικές, αλλά συμπληρωματικές απαντήσεις στο ίδιο ερώτημα: πώς μπορεί η Ευρώπη να μη μείνει…
19 Νοεμβρίου 2026 · 09:05
Στο Slush 2026 στο Ελσίνκι, ο πρόεδρος της Φινλανδίας Alexander Stubb και ο συνιδρυτής του LinkedIn Reid Hoffman έδωσαν δύο διαφορετικές, αλλά συμπληρωματικές απαντήσεις στο ίδιο ερώτημα: πώς μπορεί η Ευρώπη να μη μείνει εκτός της επόμενης φάσης της τεχνητής νοημοσύνης. Ο Stubb έθεσε το ζήτημα σε επίπεδο υποδομών, ενέργειας και στρατηγικής κυριαρχίας, ενώ ο Hoffman μίλησε στους founders για το πώς πρέπει να σχεδιάζουν προϊόντα και επιχειρήσεις σε έναν κόσμο όπου οι δυνατότητες της AI αλλάζουν κάθε λίγους μήνες.
Η υποδομή της νέας εποχής
Ο Alexander Stubb εμφανίστηκε στην εναρκτήρια ομιλία του Slush 2026 σε συζήτηση με τον δημοσιογράφο του Bloomberg Oliver Crook. Η κεντρική του θέση ήταν σαφής: τα data centers δεν πρέπει να αντιμετωπίζονται ως ένα απλό ενεργοβόρο τεχνολογικό έργο, αλλά ως η βασική υποδομή της τρέχουσας βιομηχανικής επανάστασης.
«Στα data centers, περισσότερα σημαίνει περισσότερα», είπε ο Φινλανδός πρόεδρος, χρησιμοποιώντας το σύνθημα “more is more”. Η λογική του είναι ότι όσο περισσότερα κέντρα δεδομένων χτίζονται σε μια χώρα, τόσο περισσότερη τεχνογνωσία συσσωρεύεται τοπικά. Αυτό, με τη σειρά του, προσελκύει νέες επενδύσεις, ταλέντο και μεγάλους τεχνολογικούς παίκτες.
Ο Stubb παρομοίασε τα data centers με τις ατμομηχανές και τα εργοστάσια των προηγούμενων βιομηχανικών επαναστάσεων. Σύμφωνα με το επιχείρημά του, κάθε νέα υποδομή συναντά αρχικά αντιδράσεις, επειδή είναι άγνωστη, αλλάζει καθιερωμένα μοντέλα και δημιουργεί ανησυχίες. Ωστόσο, υποστήριξε ότι η προσεκτική αλλά αποφασιστική ανάπτυξη είναι απαραίτητη, ειδικά σε μια εποχή όπου η AI απαιτεί τεράστιες υπολογιστικές δυνατότητες.
Η Φινλανδία ως τεχνολογικός κόμβος
Ο πρόεδρος της Φινλανδίας υποστήριξε ότι η συγκέντρωση data centers στη χώρα μπορεί να γίνει ανταγωνιστικό πλεονέκτημα. Αν εταιρείες όπως η Google, η Microsoft, η Anthropic ή η OpenAI δουν ότι υπάρχει τοπική γνώση και ικανότητα κατασκευής τέτοιων εγκαταστάσεων, είναι πιο πιθανό να επενδύσουν και να αναπτύξουν εκεί τις δραστηριότητές τους.
Σύμφωνα με τον Crook, η Φινλανδία έχει ήδη προσελκυσει επενδύσεις σε data centers συνολικής αξίας περίπου 75 δισ. δολαρίων. Ο Στουμπ δεν αρνήθηκε ότι υπάρχουν ανοιχτά ερωτήματα για το ενεργειακό κόστος, τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις και τα οφέλη στις τοπικές κοινωνίες. Υποστήριξε όμως ότι οι μεγάλες τεχνολογικές εταιρείες υπολογίζουν συχνά πολύ συντηρητικά τα πραγματικά οφέλη αυτών των επενδύσεων.
Ως παράδειγμα ανέφερε τη συμφωνία της Google ύψους 13 δισ. ευρώ. «Μπορεί κανείς να ρωτήσει αν η πραγματική αξία είναι 13 δισ. ή τριπλάσια», είπε, υποστηρίζοντας ότι τα οφέλη δεν περιορίζονται στην κατασκευή. Περιλαμβάνουν και τη συντήρηση των συστημάτων, την ανάπτυξη του ενεργειακού δικτύου και την παραγωγή πρόσθετης ηλεκτρικής ενέργειας.
AI, εργασία και ρύθμιση
Ο Stubb περιέγραψε τον εαυτό του ως «αισιόδοξο ρεαλιστή» απέναντι στην τεχνητή νοημοσύνη. Εκτίμησε ότι η AI θα αλλάξει ριζικά την οικονομία, την εργασία, την πολιτική, την επικοινωνία και την επιστήμη. Ταυτόχρονα αναγνώρισε ότι πολλές θέσεις εργασίας μπορεί να αντικατασταθούν, ενώ τόνισε ότι η τεχνολογία μπορεί να συμβάλει και στην αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης, στην ενεργειακή μετάβαση και στην αύξηση της παραγωγικότητας.
Για τον Φινλανδό πρόεδρο, η AI είναι πιθανότατα η πιο επιδραστική τεχνολογία στην ιστορία της ανθρωπότητας. Γι’ αυτό δεν αρκεί η αγορά να την αναπτύσσει χωρίς πλαίσιο: χρειάζεται συντονισμός μεταξύ εταιρειών, κρατών και διεθνών οργανισμών για τη ρύθμιση και την ασφαλή χρήση της.
Η τοποθέτησή αυτή αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα μέσα στο ευρωπαϊκό πλαίσιο. Στο Slush παρουσιάστηκαν στοιχεία της Atomico σύμφωνα με τα οποία οι επενδύσεις στην ευρωπαϊκή τεχνολογία αναμένεται να φτάσουν φέτος τα 81 δισ. δολάρια, από 50 δισ. δολάρια το 2025. Ωστόσο, το μερίδιο της Ευρώπης στη συνολική παγκόσμια χρηματοδότηση έχει υποχωρήσει στο 9%, ενώ η ήπειρος συγκεντρώνει μόλις το 7% της παγκόσμιας υπολογιστικής ισχύος.

Ο Hoffman και η «στρατηγική αισιοδοξία»
Ο Reid Hoffman, συνιδρυτής του LinkedIn και πρώτος επενδυτής στο OpenAI, συμμετείχε στο fireside chat “In Silico Veritas: The Case for Strategic Optimism About AI” μαζί με τον Marko Ahtisaari της ICEYE. Το βασικό του μήνυμα ήταν ότι οι founders δεν πρέπει ούτε να αγνοούν τους κινδύνους της AI ούτε να περιμένουν παθητικά να δουν πώς θα εξελιχθεί η τεχνολογία.
«Δεν παίρνεις το μέλλον που θέλεις απλώς αποφεύγοντας το μέλλον που δεν θέλεις», είπε ο Hoffman. Η φράση συνοψίζει την προσέγγιση της “strategic optimism”: η τεχνητή νοημοσύνη έχει πραγματικούς κινδύνους, αλλά η λύση δεν είναι η αποχή ή ο φόβος. Είναι η ενεργή συμμετοχή στον τρόπο με τον οποίο η τεχνολογία θα σχεδιαστεί και θα εφαρμοστεί.
Ο Hoffman χρησιμοποίησε την αναλογία της αεροπορίας: το ταξίδι προς το αεροδρόμιο μπορεί να είναι πιο επικίνδυνο από την πτήση, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι πρέπει να εγκαταλείψουμε το ταξίδι. Με τον ίδιο τρόπο, υποστήριξε, οι κίνδυνοι της AI δεν πρέπει να οδηγούν σε παράλυση, αλλά σε ανάπτυξη με κανόνες, δοκιμές και συνεχή προσαρμογή.
Σχεδιασμός για το μέλλον της AI
Η πιο πρακτική συμβουλή του Hoffman προς τους ιδρυτές ήταν να μην σχεδιάζουν αποκλειστικά με βάση τις σημερινές δυνατότητες των AI μοντέλων. «Δεν σχεδιάζεις με βάση το πού βρίσκεται η AI σήμερα ή χθες, αλλά με βάση το πού περιμένεις να βρίσκεται σε τρεις, έξι ή δώδεκα μήνες», εξήγησε.
Αυτό σημαίνει ότι οι startups πρέπει να χτίζουν προϊόντα με ευελιξία, ώστε να αξιοποιούν τις νέες δυνατότητες των μοντέλων μόλις αυτές εμφανιστούν. Ο Hoffman προειδοποίησε επίσης για το λεγόμενο “SaaSpocalypse”: οι εταιρείες λογισμικού δεν θα εξαφανιστούν, αλλά θα πρέπει να αλλάξουν ριζικά τον τρόπο που δημιουργούν και προσφέρουν τα προϊόντα τους. Η AI μειώνει το κόστος ανάπτυξης λογισμικού και επιτρέπει σε περισσότερους ανθρώπους να φτιάχνουν εφαρμογές, περιορίζοντας ορισμένα παραδοσιακά πλεονεκτήματα των μεγάλων εταιρειών.
Ο συνιδρυτής του LinkedIn εκτίμησε ότι οι AI agents που γράφουν κώδικα έχουν βελτιωθεί τόσο πολύ μέσα σε έναν χρόνο, ώστε οι σημερινές τους δυνατότητες είναι σχεδόν μη αναγνωρίσιμες σε σχέση με το πρόσφατο παρελθόν. Η πρόβλεψή του είναι ότι η ανάπτυξη λογισμικού με τη βοήθεια AI θα επεκταθεί και σε ανθρώπους που δεν είναι παραδοσιακοί developers, δίνοντας σε σχεδόν όλους τη δυνατότητα να φτιάξουν τα ψηφιακά εργαλεία που χρειάζονται.
AI στην εκπαίδευση και την υγεία
Ο Hoffman έδωσε ένα προσωπικό παράδειγμα για το πώς χρησιμοποιεί το ChatGPT για μάθηση. Όταν θέλησε να κατανοήσει καλύτερα την κβαντική πληροφορική και την κβαντική μηχανική, δεν ζήτησε απλώς απαντήσεις. Ζήτησε από το μοντέλο να του κάνει πρώτα ερωτήσεις για να εκτιμήσει το επίπεδο γνώσης του και στη συνέχεια να του προτείνει εξατομικευμένη διαδρομή μάθησης.
«Ήταν μαγικά καλό», σχολίασε στη σκηνή του Slush. Για τον Hoffman, η AI μπορεί να λειτουργήσει ως προσωπικός δάσκαλος για όλους, προσαρμοσμένος στα ενδιαφέροντα, το επίπεδο και τον ρυθμό κάθε μαθητή. Έθεσε επίσης το ερώτημα πώς θα έπρεπε να σχεδιαζόταν σήμερα ένα πανεπιστήμιο από το μηδέν, σε μια εποχή όπου η AI αλλάζει την πρόσβαση στη γνώση και την αξιολόγηση των δεξιοτήτων.
Στο πεδίο της υγείας, ο Hoffman αναφέρθηκε στη Manas AI, την εταιρεία που συνίδρυσε το 2025 με τον ογκολόγο και συγγραφέα Siddhartha Mukherjee. Η εταιρεία επιχειρεί να επιταχύνει την ανακάλυψη νέων θεραπειών για τον καρκίνο. Ο Hoffman παρομοίασε την αναζήτηση φαρμάκων με το επιτραπέζιο παιχνίδι go, όπου από τεράστιο πλήθος πιθανών κινήσεων πρέπει να εντοπιστεί η σωστή. Ωστόσο, τόνισε ότι η AI δεν αντικαθιστά τις βιολογικές δοκιμές, τις κλινικές μελέτες και τις ρυθμιστικές εγκρίσεις.
Το μήνυμα για την Ευρώπη
Οι δύο ομιλίες έρχονται σε μια στιγμή που η Ευρώπη προσπαθεί να κλείσει το χάσμα με τις ΗΠΑ στην AI. Οι ευρωπαϊκές επενδύσεις σε AI και υπολογιστικές υποδομές υπερδιπλασιάστηκαν φέτος στα 20 δισ. δολάρια, αλλά στις ΗΠΑ έφτασαν τα 284 δισ. δολάρια. Παράλληλα, η Ευρώπη συγκεντρώνει το 29% των νέων ιδρυτών τεχνολογικών επιχειρήσεων παγκοσμίως, έναντι 28% στις ΗΠΑ, όμως δυσκολεύεται να μετατρέψει αυτή τη δημιουργικότητα σε παγκόσμια τεχνολογική ισχύ.
Το μήνυμα του Στουμπ αφορά κυρίως τα κράτη και τους θεσμούς: αν η Ευρώπη θέλει να έχει λόγο στην επόμενη γενιά τεχνολογίας, πρέπει να επενδύσει σε ενέργεια, data centers, δίκτυα και δεξιότητες. Το μήνυμα του Hoffman αφορά τους επιχειρηματίες: δεν αρκεί να παρακολουθούν την AI. Πρέπει να τη χρησιμοποιούν, να πειραματίζονται με αυτή και να σχεδιάζουν προϊόντα που θα είναι έτοιμα για τις δυνατότητες της επόμενης χρονιάς.
Και οι δύο συμφωνούν σε ένα βασικό σημείο: η AI δεν είναι απλώς ένα ακόμη εργαλείο παραγωγικότητας. Είναι υποδομή, ανταγωνιστικό πλεονέκτημα και πεδίο γεωπολιτικού ανταγωνισμού. Το ερώτημα για την Ευρώπη δεν είναι πλέον αν θα υιοθετήσει την τεχνητή νοημοσύνη, αλλά αν θα καταφέρει να την υιοθετήσει με ταχύτητα, κλίμακα και στρατηγική αυτονομία.
Πηγή – Startupper










