ΚύπροςΝιγηρία: Απαγωγές, φόβος και φτώχεια κρατούν εκατομμύρια παιδιά μακριά από τα σχολεία
Οι απαγωγέςαπό ένοπλες συμμορίες, οι αναγκαστικοί εκτοπισμοί, οι παιδικοί γάμοι και η ακραία φτώχεια στερούν από εκατομμύρια παιδιά στη Νιγηρία τη δυνατότητα να πάνεσχολείο. Σύμφωνα με εκτιμήσεις της Unesco, σχεδόν 19 εκατομμύρια παιδιά στη…
17 Νοεμβρίου 2026 · 06:32
Οι απαγωγέςαπό ένοπλες συμμορίες, οι αναγκαστικοί εκτοπισμοί, οι παιδικοί γάμοι και η ακραία φτώχεια στερούν από εκατομμύρια παιδιά στη Νιγηρία τη δυνατότητα να πάνεσχολείο. Σύμφωνα με εκτιμήσεις της Unesco, σχεδόν 19 εκατομμύρια παιδιά στη χώρα βρίσκονται εκτός εκπαίδευσης, με τις ιστορίες δύο κοριτσιών που παρουσίασε το BBC να αποτυπώνουν τις δραματικές συνέπειες αυτής της πραγματικότητας.
Η 15χρονη Χαντίζα τραγουδά το αγγλικό αλφάβητο καθώς χτυπάει κεχρί. Είναι ένας τρόπος να διατηρήσει τις γνώσεις της, αφού έχει εγκαταλείψει το σχολείο και πλέον περνά τον χρόνο της κάνοντας δουλειές του σπιτιού.
«Μερικές φορές γράφω στο έδαφος για να εξασκηθώ και να δω αν εξακολουθώ να γράφω σωστά», λέει.
Πριν από περίπου δύο χρόνια, μια ομάδα ενόπλων εισέβαλε στο χωριό της. Οι δράστες τρόμαξαν τα βοοειδή της οικογένειας και απήγαγαν ένα κορίτσι, αναγκάζοντας τους κατοίκους να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους. Η Χαντίζα και η οικογένειά της κατέφυγαν σε καταυλισμό εκτοπισμένων στο Γκορόνιο, λίγα χιλιόμετρα μακριά.
Για ένα σύντομο διάστημα η 15χρονη παρακολούθησε μαθήματα στον καταυλισμό. Ωστόσο, σε ηλικία μόλις 13 ετών γνώρισε έναν νεαρό άνδρα, σταμάτησε το σχολείο και παντρεύτηκε.
«Είναι παράδοση εδώ ότι μόλις ένα κορίτσι παντρευτεί, η εκπαίδευσή του τελειώνει», εξηγεί. Σήμερα ζει με τα πεθερικά της και συμμετέχει στις δουλειές του σπιτιού.
Παρότι η νομοθεσία της Νιγηρίας απαγορεύει τον γάμο ανηλίκων κάτω των 18 ετών, η απαγόρευση δεν εφαρμόζεται πάντοτε.

Σχεδόν ένα στα τέσσερα παιδιά δεν πηγαίνει σχολείο
Η Χαντίζα είναι μία από τα σχεδόν 19 εκατομμύρια παιδιά στη Νιγηρία που στερούνται εκπαίδευσης, σύμφωνα με εκτιμήσεις της Unesco για το 2024. Ο αριθμός αντιστοιχεί περίπου στο ένα τέταρτο των παιδιών σχολικής ηλικίας της χώρας.
Σε μια προσπάθεια να αντιμετωπίσει το πρόβλημα, η Παγκόσμια Υπηρεσία του BBC ξεκίνησε το εκπαιδευτικό πρόγραμμα Dars Hausa, στη γλώσσα που ομιλείται ευρέως στη βόρεια Νιγηρία, αλλά και στον γειτονικό Νίγηρα, το Καμερούν και άλλες περιοχές της Δυτικής Αφρικής.
Το πρόγραμμα προσφέρει μαθήματα αγγλικών, μαθηματικών και φυσικών επιστημών μέσω των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, τοπικών τηλεοπτικών συνεργασιών και ραδιοφώνου. Το τελευταίο αποτελεί σημαντικό μέσο ενημέρωσης στην περιοχή, καθώς σχεδόν τα μισά νοικοκυριά στη Νιγηρία διαθέτουν ραδιόφωνο, σύμφωνα με τη φιλανθρωπική οργάνωση Save the Children.
Το Dars, που σημαίνει «μάθημα», ξεκίνησε το 2023 στα Πάστο και στα Νταρί, με στόχο τα παιδιά στο Αφγανιστάν που έχουν αποκλειστεί από τη σχολική εκπαίδευση. Τον Φεβρουάριο του 2025 ακολούθησε η αραβική έκδοση.

Η απώλεια του πατέρα την ανάγκασε να εγκαταλείψει το σχολείο
Οι αιτίες που κρατούν τόσα παιδιά μακριά από τις σχολικές αίθουσες είναι πολλές και σύνθετες. Η 12χρονη Ρουκάγια, η οποία ζει επίσης στον καταυλισμό εκτοπισμένων στο Γκορόνιο, αναγκάστηκε να εγκαταλείψει την εκπαίδευση μετά τον θάνατο του πατέρα της.
«Με πονάει να βλέπω άλλα παιδιά να διαβάζουν και να πηγαίνουν σχολείο ενώ εγώ δεν μπορώ», λέει.
Ως μεγαλύτερο παιδί της οικογένειας, βγαίνει καθημερινά για να μαζέψει καυσόξυλα και να τα πουλήσει, ενώ παράλληλα ζητιανεύει, προκειμένου να εξασφαλίσει τροφή για τα μικρότερα αδέλφια της.
«Αν ο πατέρας μου ήταν ζωντανός, δεν θα χρειαζόταν να βγαίνω έξω και να ζητιανεύω», αναφέρει. Όπως λέει, ορισμένοι την κοροϊδεύουν, αλλά αυτό δεν την αποθαρρύνει, καθώς είναι ο μόνος τρόπος για να επιβιώσει η οικογένειά της.
Η ίδια υποστηρίζει ότι ο πατέρας της σκοτώθηκε από ληστές πριν από περίπου έναν χρόνο, μπροστά στα μάτια της. Μετά τον θάνατό του, η οικογένεια εγκατέλειψε το σπίτι της και εγκαταστάθηκε στον καταυλισμό.

670.000 εκτοπισμένοι λόγω επιθέσεων και απαγωγών
Η Ρουκάγια και η Χαντίζα συγκαταλέγονται στους περίπου 670.000 ανθρώπους στη βορειοδυτική και κεντρική Νιγηρία που έχουν αναγκαστεί να εγκαταλείψουν τις εστίες τους εξαιτίας ένοπλων ληστειών και απαγωγών, σύμφωνα με τον Διεθνή Οργανισμό Μετανάστευσης.
Ορισμένες επιθέσεις αποδίδονται σε μαχητικές ισλαμιστικές οργανώσεις. Ωστόσο, οι περισσότερες στην περιοχή πραγματοποιούνται από εγκληματικές συμμορίες, γνωστές στη Νιγηρία ως «ληστές», οι οποίες εμπλέκονται σε κλοπές, δολοφονίες και απαγωγές.

Δωρεάν μαθήματα, αλλά λίγοι μαθητές στις τάξεις
Το σχολείο στο οποίο φοιτούσε κάποτε η Χαντίζα στο Γκορόνιο είναι το μοναδικό που εξυπηρετεί τα παιδιά του καταυλισμού. Σε κάθε τάξη φοιτούν συνήθως περίπου 50 μαθητές.
Ο δάσκαλος Καμίλου Σουλεϊμάν Τζακάντα αναφέρει ότι, παρά το γεγονός πως τα μαθήματα παρέχονται δωρεάν, μόνο ένα μικρό ποσοστό των παιδιών τα παρακολουθεί, ενώ η παρουσία τους είναι συχνά ασυνεπής.
Όπως εξηγεί, πολλοί γονείς θεωρούν ότι τα παιδιά πρέπει να εργάζονται για να εξασφαλίσουν τα απαραίτητα για την επιβίωση της οικογένειας, με αποτέλεσμα η εκπαίδευση να περνά σε δεύτερη μοίρα.
Οι ιστορίες της Χαντίζα και της Ρουκάγια παρουσιάζονται στο ντοκιμαντέρ του BBC «Three Girls: Lessons in Limbo».
Πηγή – ΕΡΤ News (BBC)










