Πρόσφυγες – Μετανάστες: Μηχανισμός εξόντωσης σε σύνορα και εργοτάξια

Ανδρέας Κυρίτσης

Ο θάνατος ως εργαλείο πειθάρχησης των αναλώσιμων μεταναστών εργατών

Σε μηχανισμό παραγωγής αναλώσιμων εργατών μετατρέπεται, ολοένα και περισσότερο, η (αντι)μεταναστευτική πολιτική της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της ελληνικής κυβέρνησης, που κατά την τελευταία εβδομάδα είχε ως αποτέλεσμα άλλους 12 νεκρούς στα σύνορα.

Δέκα και πλέον χρόνια μετά από το μεγάλο προσφυγικό κύμα του 2015-2016, οι μηχανισμοί καταστολής και διαχείρισης έχουν πλέον περάσει σε ένα νέο στάδιο, κατά το οποίο παράγουν μαζικά τον θάνατο είτε στα σύνορα είτε στα εργοτάξια-κάτεργα, όπως αυτό της Lamda Development στο Ελληνικό. Είναι οι δύο όψεις του ίδιου νομίσματος.

Στα σύνορα, την προηγούμενη Δευτέρα, οι κανονικοποιημένες καταδιώξεις του Λιμενικού –όπως και οι «καρμπόν» δικαιολογίες– είχαν ως αποτέλεσμα άλλους δώδεκα νεκρούς στο Αιγαίο, ανάμεσά τους και ένα βρέφος. Ανοιχτά της Λέσβου, έξι άνθρωποι, τέσσερις άνδρες, μία γυναίκα και ένα βρέφος, ανασύρθηκαν νεκροί έπειτα από σύγκρουση ταχύπλοου που μετέφερε πρόσφυγες και μετανάστες με περιπολικό σκάφος του Λιμενικού, κατά τη διάρκεια καταδίωξης. Οκτώ άνθρωποι διασώθηκαν. Σύμφωνα με το Λιμενικό, το ταχύπλοο πραγματοποιούσε ελιγμούς για να αποφύγει τη σύλληψη και συνεκρούσθη με το σκάφος του Λιμενικού.

Λίγες ώρες αργότερα, βόρεια της Σάμου, άλλοι έξι άνθρωποι, πέντε άνδρες και μία γυναίκα, έχασαν τη ζωή τους όταν το πλοιάριο στο οποίο επέβαιναν ανατράπηκε. Και σε αυτή την περίπτωση η επίσημη εξήγηση απέδωσε την ανατροπή σε «απότομο ελιγμό» του χειριστή, μετά τον εντοπισμό του από τις λιμενικές αρχές.

Σε μια εξέλιξη ενδεικτική του χαρακτήρα που έχει αποκτήσει το ελληνικό κράτος, ανάμεσα στους ναυαγούς της Λέσβου βρίσκονταν και πρόσφυγες από την Παλαιστίνη. Έφυγαν για να ξεφύγουν από τον γενοκτόνο «στρατηγικό σύμμαχο» της Αθήνας, για να βρεθούν αντιμέτωποι με τον θάνατο στα ελληνικά σύνορα…

Σημειώνεται πως, σύμφωνα με τα στοιχεία του Διεθνούς Οργανισμού Μετανάστευσης (ΔΟΜ), μέχρι τις 15 Σεπτεμβρίου 2026 είχαν χάσει τη ζωή τους ή αγνοούνταν 417 πρόσφυγες και μετανάστες στην Ανατολική Μεσόγειο, έναντι 284 την αντίστοιχη περίοδο του 2025, καταγράφοντας αύξηση σχεδόν 47%. Πρόκειται άλλωστε μόνο για τους καταγεγραμμένους θανάτους, καθώς ο πραγματικός αριθμός είναι σίγουρα πολύ μεγαλύτερος.

Στο μεταξύ, την ώρα που η κυβέρνηση και η ΕΕ πνίγουν μαζικά ανθρώπους στη θάλασσα, οι αιτήσεις για μετακλητούς μετανάστες εργάτες –τους σύγχρονους «γκασταρμπάιτερ»– άγγιξαν τις 90.000 τον Σεπτέμβριο του 2026, έναντι 61.032 τον αντίστοιχο μήνα του 2025, καταγράφοντας αύξηση σχεδόν 47%, σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου Μετανάστευσης. Μάλιστα, οι αιτήσεις για εποχικούς εργάτες γης σχεδόν διπλασιάστηκαν, φτάνοντας τις 28.425.

Πρόκειται για μια φαινομενική αντίφαση, που στην πραγματικότητα αποκαλύπτει τον χαρακτήρα της (αντι)προσφυγικής πολιτικής ως μηχανισμού ελέγχου της εργατικής δύναμης. Όταν στη χώρα έρχονται «δυο χέρια και δυο πόδια» που μετά τη βαριά δουλειά θα γυρίσουν «από εκεί που ήρθαν» (ενδεικτικές οι διμερείς συμφωνίες με Αίγυπτο και Μπαγκλαντές που προβλέπουν υποχρέωση επαναπατρισμού), η μετανάστευση είναι ευπρόσδεκτη. Όχι όμως όταν πρόκειται για γυναίκες, παιδιά και ανθρώπους που θα επιχειρήσουν να στήσουν τη ζωή τους μακριά από τον πόλεμο και τη φτώχεια.

Από αυτούς, όσοι ξεφύγουν από τις παγίδες θανάτου στα σύνορα θα βρίσκονται διαρκώς υπό τη δαμόκλειο σπάθη της σύλληψης, της φυλάκισης, των εξευτελισμών και της απέλασης, δεχόμενοι ως εκ τούτου να δουλέψουν για ένα κομμάτι ψωμί –και πολλές φορές να πέσουν νεκροί στα εργοτάξια.

Ξεχωριστής σημασίας ήταν, σε αυτό το πλαίσιο, η κινητοποίηση που πραγματοποιήθηκε την Τετάρτη από την Ένωση Αράβων Εργατών στην Οικοδομή και αλληλέγγυους στο υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου, με αίτημα τη νομιμοποίηση των μεταναστών εργατών και την εξασφάλιση πλήρων εργασιακών δικαιωμάτων. Οι οικοδόμοι κατήγγειλαν ότι, ιδιαίτερα στα εργοτάξια του Ελληνικού, βρίσκονται αντιμέτωποι με χαμηλά μεροκάματα, εξαντλητικές υπερωρίες, ελλιπή μέτρα ασφάλειας και διαρκή απειλή απέλασης. Συνθήκες που έχουν οδηγήσει σε αύξηση των εργατικών ατυχημάτων, πολλά από τα οποία δεν δηλώνονται καν. Με τους ίδιους να διεκδικούν, απέναντι σε αυτή την πραγματικότητα, χαρτιά, αξιοπρεπείς συνθήκες εργασίας και ίσα δικαιώματα με τους ντόπιους συναδέλφους τους.

Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Πριν που κυκλοφόρησε στις 24-25 Οκτωβρίου 2026

Πηγή – Prin

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

BUY & SELL IN CYPRUSwww.buyme.cy