ΕΟΑ Λευκωσίας: Περισσότερες άδειες, λιγότερες εκκρεμότητες, πολύτιμο νερό παραμένει αναξιοποίητο

Την ώρα που η Κύπρος αντιμετωπίζει σοβαρό πρόβλημα λειψυδρίας, το 76% του νερού που υποβάλλεται σε τριτοβάθμια επεξεργασία στις εγκαταστάσεις που διαχειρίζεται ο Επαρχιακός Οργανισμός Αυτοδιοίκησης (ΕΟΑ) Λευκωσίας παραμένει αναξιοποίητο. Πρόκειται για νερό το οποίο, υπό τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις, μπορεί να χρησιμοποιηθεί για άρδευση, περιορίζοντας την ανάγκη χρησιμοποίησης άλλων υδάτινων πόρων.

Την ίδια περίοδο, ο Οργανισμός εμφανίζει σημαντική αύξηση στον αριθμό των αδειών που εκδίδει, αλλά εξακολουθεί να έχει μπροστά του σχεδόν 8.000 εκκρεμείς υποθέσεις.

Παράλληλα, προωθεί έργα για την αντιμετώπιση πλημμυρών, την καλύτερη αξιοποίηση του νερού, τη διαχείριση αποβλήτων και την αντιμετώπιση επικίνδυνων οικοδομών.

Τα στοιχεία αυτά περιλαμβάνονται στην παρουσίαση που έκανε ο Πρόεδρος του ΕΟΑ Λευκωσίας Κωνσταντίνος Γιωρκάτζης, επιχειρώντας έναν απολογισμό της λειτουργίας του Οργανισμού μετά τη μεταρρύθμιση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης.

Η εικόνα που προκύπτει είναι μιας υπηρεσίας η οποία έχει αναλάβει μεγάλο αριθμό αρμοδιοτήτων και επιχειρεί να αντιμετωπίσει προβλήματα που συσσωρεύτηκαν επί χρόνια.

Ορισμένοι δείκτες παρουσιάζουν βελτίωση, ενώ σε άλλους το μεγαλύτερο μέρος της προσπάθειας βρίσκεται ακόμη μπροστά.

ΔΕΙΤΕ ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΕΔΩ

Το νερό που δεν φτάνει στον λογαριασμό

Ένα από τα στοιχεία που προκαλούν ενδιαφέρον αφορά το ατιμολόγητο νερό, δηλαδή το νερό που εισέρχεται στο δίκτυο ύδρευσης αλλά δεν καταγράφεται ως χρεωμένη κατανάλωση.

Στη Λευκωσία το ποσοστό αυτό βρίσκεται στο 22%, έναντι περίπου 33% που, σύμφωνα με τον κ. Γιωρκάτζη, είναι ο μέσος όρος παγκύπρια.

Με απλά λόγια, για κάθε 100 κυβικά μέτρα νερού που εισέρχονται στο δίκτυο του ΕΟΑ Λευκωσίας, τα 22 δεν καταλήγουν σε τιμολογημένη κατανάλωση. Αυτό μπορεί να οφείλεται σε διαρροές, προβλήματα στους μετρητές, μη καταγεγραμμένες καταναλώσεις ή άλλες αιτίες.

Το 22% αποτελεί χαμηλότερο ποσοστό από τον μέσο όρο που παρουσίασε ο Πρόεδρος του Οργανισμού. Παραμένει, ωστόσο, σημαντική ποσότητα, ιδιαίτερα για την Κύπρο στην οποία η εξοικονόμηση νερού ζωτικής σημασίας ανάγκη.

Ο ΕΟΑ επενδύει στην καλύτερη παρακολούθηση της κατανάλωσης, με σχεδιασμό για την εγκατάσταση 72.000 έξυπνων υδρομετρητών.

Μέχρι σήμερα έχουν τεθεί σε λειτουργία 1.836, δηλαδή περίπου το 2,6% του συνολικού αριθμού που προβλέπεται. Συνεπώς, η εφαρμογή του σχεδίου βρίσκεται ακόμη σε αρχικό στάδιο.

Οι νέοι μετρητές επιτρέπουν την ηλεκτρονική καταγραφή της κατανάλωσης και διευκολύνουν τον εντοπισμό ασυνήθιστων αυξήσεων, οι οποίες μπορεί να υποδηλώνουν διαρροή. Μπορούν επίσης να περιορίσουν προβλήματα που προκαλούνται από λανθασμένες ή καθυστερημένες μετρήσεις.

Παράλληλα, έχουν κατασκευαστεί τέσσερις νέες δεξαμενές νερού, οι οποίες ενισχύουν τη δυνατότητα αποθήκευσης. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν, σε συγκεκριμένες περιοχές η επάρκεια νερού σε περίπτωση διακοπής της υδροδότησης φτάνει τις 36 έως 44 ώρες.

Αυτό σημαίνει ότι, εφόσον παρουσιαστεί βλάβη στον κεντρικό εφοδιασμό, υπάρχει μεγαλύτερο χρονικό περιθώριο για την επιδιόρθωσή της χωρίς να διακοπεί αμέσως η παροχή στους καταναλωτές.

Ο ΕΟΑ αναφέρει επίσης ότι πραγματοποιούνται κάθε μήνα μικροβιολογικοί και χημικοί έλεγχοι στο δίκτυο ύδρευσης.

Αναξιοποίητο επεξεργασμένο νερό

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν τα στοιχεία για την αποχέτευση και την επεξεργασία λυμάτων.

Ο ΕΟΑ Λευκωσίας διαχειρίζεται τρία εργοστάσια επεξεργασίας, με αναφερόμενη παραγωγή περίπου 50.000 κυβικών μέτρων επεξεργασμένου νερού ημερησίως.
Ωστόσο, σύμφωνα με την παρουσίαση, το 76% του νερού τριτοβάθμιας επεξεργασίας δεν αξιοποιείται σήμερα.

Αυτό σημαίνει ότι χρησιμοποιείται μόλις το 24%, παρότι το επεξεργασμένο νερό μπορεί να αποτελέσει σημαντική πηγή για γεωργικές και άλλες αρδευτικές ανάγκες.

Το συγκεκριμένο στοιχείο αναδεικνύει ένα ουσιαστικό πρόβλημα στη διαχείριση των υδάτινων πόρων. Η επεξεργασία των λυμάτων από μόνη της δεν αρκεί. Χρειάζονται τα κατάλληλα δίκτυα μεταφοράς, αποθήκευσης και διάθεσης του νερού, ώστε αυτό να καταλήγει εκεί όπου υπάρχει ανάγκη.

Έγινε επίσης αναφορά σε έξι βιολογικούς σταθμούς στις κοινότητες και στις υποδομές της Σολέας, καθώς και σε εργασίες καθαρισμού φρεατίων, αναβάθμισης αγωγών και εγκατάστασης συστημάτων τηλεπαρακολούθησης.

Ο σχεδιασμός περιλαμβάνει 20 έργα που αφορούν συνολικά 12,2 χιλιόμετρα αγωγών.

Επιστρέφει νερό από τη Μια Μηλιά

Μία από τις σημαντικότερες παρεμβάσεις αφορά το εργοστάσιο επεξεργασίας λυμάτων στη Μια Μηλιά, στην κατεχόμενη περιοχή της Λευκωσίας.

Ο Κωνσταντίνος Γιωρκάτζης ανέφερε ότι ο ΕΟΑ διεκδίκησε και πέτυχε να προχωρήσει η τοποθέτηση αγωγού για την επιστροφή επεξεργασμένου νερού στις ελεύθερες περιοχές.
Ο σχεδιασμός προβλέπει τη μεταφορά περίπου 20.000 κυβικών μέτρων την ημέρα.
Αν η ποσότητα αυτή εξασφαλίζεται σε καθημερινή βάση, αντιστοιχεί σε περίπου 7,3 εκατομμύρια κυβικά μέτρα τον χρόνο. Πρόκειται για σημαντική ποσότητα, ιδιαίτερα σε περιόδους περιορισμένων βροχοπτώσεων.

Σύμφωνα με όσα ανέφερε ο Πρόεδρος του ΕΟΑ, συνεργεία εργάζονται στη νεκρή ζώνη για την επισκευή αγωγού λυμάτων που είχε καταρρεύσει, καθώς και για την τοποθέτηση του αγωγού επιστροφής.

Το έργο έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον και λόγω των συνθηκών που επικρατούν στην περιοχή, καθώς οι εργασίες πραγματοποιούνται κοντά σε τουρκικά στρατιωτικά φυλάκια.
Η επιστροφή του νερού μπορεί να ενισχύσει σημαντικά τις δυνατότητες άρδευσης στις ελεύθερες περιοχές.

€2 εκ. τον χρόνο για τις πλημμύρες

Στον τομέα της αντιπλημμυρικής προστασίας ο ΕΟΑ Λευκωσίας σχεδιάζει να διαθέτει περίπου €2 εκατομμύρια ετησίως για έργα αναβάθμισης των υποδομών.

Η χρηματοδότηση συνδέεται με το τέλος όμβριων υδάτων, το οποίο έχει καθοριστεί σε 0,05 τοις χιλίοις. Σύμφωνα με τις διευκρινίσεις του Κ. Γιωρκάτζη, τα ετήσια έσοδα από το συγκεκριμένο τέλος υπολογίζονται σε €2 – 2,5 εκατομμύρια.

Πρόκειται για πόρους που προορίζονται να χρησιμοποιούνται στην αντιμετώπιση πλημμυρικών προβλημάτων και όχι για τις γενικότερες λειτουργικές ανάγκες του Οργανισμού.

Ήδη βρίσκεται σε εξέλιξη παρέμβαση στην περιοχή του ποταμού Κοτσίρκα, κάτω από τη λεωφόρο Διγενή Ακρίτα. Πρόκειται για σημείο στο οποίο έχουν εντοπιστεί προβλήματα που απαιτούν τεχνικές εργασίες.

Στον προγραμματισμό περιλαμβάνεται επίσης η περιοχή του Αρχαγγέλου, κοντά στα γήπεδα του ΑΠΟΕΛ, ενώ για την Έγκωμη προωθείται πιο ολοκληρωμένος σχεδιασμός.

Η τελευταία περίπτωση περιλαμβάνει νέα μελέτη για τα όμβρια ύδατα, τη δημιουργία λιμνών κατακράτησης στην περιοχή της Κρατικής Έκθεσης και παρεμβάσεις στη λεωφόρο 28ης Οκτωβρίου.

Οι λίμνες κατακράτησης συγκεντρώνουν προσωρινά μεγάλες ποσότητες βρόχινου νερού, ώστε να μην καταλήγουν όλες μαζί στους δρόμους και στα υφιστάμενα δίκτυα αποχέτευσης.
Στην παρουσίαση γίνεται επίσης αναφορά σε αντιπλημμυρικές παρεμβάσεις στο Δάλι, στη λεωφόρο Ναυαρίνου και σε άλλες περιοχές.

Το ζητούμενο πλέον είναι η σταδιακή υλοποίηση των έργων, με βάση τις περιοχές όπου καταγράφονται τα σοβαρότερα προβλήματα.

Περισσότερες άδειες από τις νέες αιτήσεις

Ένα από τα βασικά στοιχεία που προέβαλε ο Κωνσταντίνος Γιωρκάτζης για την αποτελεσματικότητα του ΕΟΑ αφορά την αδειοδότηση οικοδομικών έργων.

Από την 1η Ιουλίου 2024 μέχρι τις 30 Σεπτεμβρίου 2026 ο Οργανισμός είχε ολοκληρώσει συνολικά 31.242 υποθέσεις.

Ο αριθμός περιλαμβάνει πολεοδομικές και οικοδομικές άδειες, αλλά και συναφή αιτήματα, όπως ανανεώσεις, πιστά αντίγραφα και άλλες διαδικασίες. Συνεπώς, δεν πρόκειται αποκλειστικά για 31.242 νέες άδειες οικοδομής.

Από το σύνολο, οι 11.659 αφορούν πολεοδομικές άδειες και συναφή αιτήματα, ενώ οι 19.583 οικοδομικές άδειες και αντίστοιχες διαδικασίες.

Η πιο χαρακτηριστική ένδειξη προόδου καταγράφεται στον Σεπτέμβριο.
Μέσα σε έναν μήνα ολοκληρώθηκαν 1.479 υποθέσεις, ενώ είχαν υποβληθεί 1.107 νέες αιτήσεις.

Αυτό σημαίνει ότι ο ΕΟΑ διεκπεραίωσε 372 περισσότερες υποθέσεις από τις νέες που εισήλθαν στο σύστημα. Ο ρυθμός ολοκλήρωσης ανήλθε έτσι περίπου στο 134%.
Αναλυτικότερα, στον πολεοδομικό τομέα υποβλήθηκαν 439 αιτήσεις και ολοκληρώθηκαν 554 υποθέσεις. Στον οικοδομικό τομέα υποβλήθηκαν 668 και ολοκληρώθηκαν 925.
Η σημασία αυτών των αριθμών είναι ότι ο Οργανισμός μπορεί πλέον να περιορίζει σταδιακά τις εκκρεμότητες που παρέλαβε από τις προηγούμενες Αρχές.

Πριν από τη μεταρρύθμιση, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε ο Κ. Γιωρκάτζης, ο ρυθμός έκδοσης βρισκόταν περίπου στο 67% των νέων αιτήσεων, με αποτέλεσμα οι εκκρεμότητες να αυξάνονται.

Εκκρεμούν σχεδόν 8.000 υποθέσεις

Η αναλυτική κατάσταση που δημοσιεύει ο ΕΟΑ στην επίσημη ιστοσελίδα του αποκαλύπτει ότι την 1η Οκτωβρίου 2026 παρέμεναν σε εκκρεμότητα 7.955 υποθέσεις.

Από αυτές, οι 2.371 αφορούσαν τον πολεοδομικό τομέα και οι 5.584 τον οικοδομικό.

Για να γίνει κατανοητό το μέγεθος του προβλήματος, όταν ο ΕΟΑ ανέλαβε τις αρμοδιότητες αδειοδότησης, τον Ιούλιο του 2024, παρέλαβε 10.712 εκκρεμείς αιτήσεις από τις προηγούμενες Αρχές.

Η συνολική εκκρεμότητα έχει επομένως περιοριστεί κατά 2.757 υποθέσεις, δηλαδή περίπου 26%, παρά την υποβολή χιλιάδων νέων αιτήσεων στο μεταξύ.

Σχεδόν 1.500 υποθέσεις επικίνδυνων οικοδομών

Σοβαρό ζήτημα δημόσιας ασφάλειας αποτελεί η διαχείριση των παλαιών και προβληματικών οικοδομών.

Ο ΕΟΑ Λευκωσίας ανέλαβε την αρμοδιότητα αυτή την 1η Απριλίου 2025, παραλαμβάνοντας από τις προηγούμενες Αρχές 1.477 υποθέσεις οικοδομών.
Πρόκειται για σημαντικό αριθμό, ο οποίος αποτυπώνει το μέγεθος των υποθέσεων που είχαν συσσωρευτεί.

Ο αριθμός των 1.477 αφορά τις υποθέσεις που παραλήφθηκαν και δεν σημαίνει ότι σήμερα υπάρχουν ακριβώς τόσα κτίρια με ενεργό χαρακτηρισμό επικινδυνότητας.

Ο ΕΟΑ έχει δημιουργήσει ειδική υπηρεσία, η οποία προχωρεί σε ελέγχους και επανεξέταση των περιπτώσεων.

Παράλληλα, λειτουργεί ηλεκτρονικό μητρώο και διαδραστικός χάρτης, μέσα από τον οποίο παρέχεται πληροφόρηση για οικοδομές που έχουν χαρακτηριστεί επικίνδυνες ή χρειάζονται επισκευή.

Η δημοσιοποίηση των στοιχείων προσφέρει μεγαλύτερη δυνατότητα ενημέρωσης, τόσο στους ιδιοκτήτες όσο και στους πολίτες.

Η ουσία, βεβαίως, βρίσκεται στα μέτρα που λαμβάνονται ώστε να αποκαθίστανται οι επικίνδυνες κατασκευές πριν προκαλέσουν ατύχημα.

Σχεδιασμός για ακόμα 5 νέα Πράσινα Σημεία

Στη διαχείριση στερεών αποβλήτων, ο ΕΟΑ Λευκωσίας έχει σήμερα την ευθύνη οκτώ Πράσινων Σημείων και δέκα Πράσινων Περιπτέρων.

Τα Πράσινα Σημεία επιτρέπουν στους πολίτες να παραδίδουν συγκεκριμένες κατηγορίες αποβλήτων, οι οποίες δεν πρέπει να καταλήγουν στους συνηθισμένους κάδους.
Σύμφωνα με τον Πρόεδρο του ΕΟΑ, το ωράριο εξυπηρέτησης έχει διευρυνθεί και έχει δοθεί δυνατότητα παραλαβής πρόσθετων κατηγοριών υλικών, με βάση και ανάγκες αγροτικών περιοχών.

Παράλληλα, εξετάζεται η δημιουργία άλλων πέντε Πράσινων Σημείων.

Στην παρουσίαση επισημάνθηκε επίσης ένα ζήτημα που αφορά τον χώρο απόρριψης αποβλήτων στον Κοτσιάτη.

Το βιοαέριο που παράγεται από την αποσύνθεση των αποβλήτων καίγεται σήμερα χωρίς ενεργειακή αξιοποίηση.

Αυτό σημαίνει ότι χάνεται η δυνατότητα παραγωγής χρήσιμης ενέργειας από ένα αέριο το οποίο ήδη παράγεται. Η αξιοποίησή του θα απαιτούσε τις κατάλληλες εγκαταστάσεις και οικονομική αξιολόγηση.

Εξυπηρέτηση και στην ύπαιθρο

Στόχος του ΕΟΑ είναι να περιορίσει την ανάγκη μετακίνησης των κατοίκων της υπαίθρου προς τη Λευκωσία για εξυπηρέτηση.

Ο σχεδιασμός προβλέπει συνολικά 5 κέντρα εξυπηρέτησης, στην Αθαλάσσα για την αστική περιοχή, στην Αλάμπρα για την Πεδιάδα, στην Ευρύχου για τη Σολέα, στο Παλαιχώρι για την Πιτσιλιά και στον Κάτω Πύργο για την Τηλλυρία.

Η γεωγραφική κατανομή έχει σημασία, ιδιαίτερα για τους ηλικιωμένους και τους κατοίκους απομακρυσμένων κοινοτήτων, οι οποίοι συχνά χρειάζεται να διανύσουν μεγάλες αποστάσεις για μια απλή διαδικασία.

Τέλος, ο Οργανισμός έχει στελεχώσει υπηρεσία εσωτερικού ελέγχου με τρεις εργαζομένους και προχωρεί, σε συνεργασία με την Ernst & Young, στην καταγραφή και ενοποίηση των διαδικασιών του.

Σκοπός είναι οι διαφορετικές υπηρεσίες που συγκεντρώθηκαν στον ΕΟΑ να λειτουργούν με ενιαίους κανόνες, ώστε να περιορίζονται οι ασυνέπειες και να διευκολύνεται η εξυπηρέτηση των πολιτών.

Πηγή – Cyprus Times

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

BUY & SELL IN CYPRUSwww.buyme.cy