Τα μηνύματα της επίσκεψης του Ρούμπιο

Αφενός η ίδια η επίσκεψη αποτελεί «είδηση» σε αυτή τη συγκυρία, καθώς, ιδίως μετά την έναρξη της σύρραξης ΗΠΑ – Ιράν, ο υπουργός Εξωτερικών της υπερδύναμης πραγματοποιεί σπάνια επισκέψεις σε άλλες χώρες.

Αφετέρου πρόκειται για κορυφαίο πολιτικό των ΗΠΑ που αντιμετωπίζει με σκεπτικισμό την Τουρκία και τις προθέσεις της εδώ και αρκετά χρόνια, κατατάσσοντάς την ουσιαστικά, στην ίδια κατηγορία με Ρωσία και Κίνα. Από αυτήν την άποψη περιλαμβάνεται στην ίδια κατηγορία των Ρεπουμπλικανών με τον ΥΠΕΞ της πρώτης περιόδου διακυβέρνησης Ντόναλντ Τραμπ, Μάικ Πομπέο, ο οποίος επίσης ήταν εξαιρετικά επιφυλακτικός για τον ρόλο της Τουρκίας στην περιοχή.

Πρωτεργάτης

Οσον αφορά τον Ρούμπιο, χαρακτηριστικό είναι ότι παρά τις συνθήκες πόλωσης μεταξύ Ρεπουμπλικανών και Δημοκρατικών, ο νυν ΥΠΕΞ ήταν ως γερουσιαστής, μαζί με τον Δημοκρατικό συνάδελφό του Μπομπ Μενέντεζ, ένας από τους πρωτεργάτες του νομοσχεδίου East Med Act για την Ανατολική Μεσόγειο, με το οποίο αναδείχθηκαν η Ελλάδα και η Κύπρος ως κεντρικοί πυλώνες σταθερότητας στην περιοχή.

Ο ΥΠΕΞ των ΗΠΑ είναι ακόμα αυτός που έχει αναλάβει να «προσγειώνει» την Αγκυρα στην πραγματικότητα σχετικά με τα F-35, κάθε φορά που αναπτερώνονται οι ελπίδες της για επιστροφή στο πρόγραμμα, λόγω κάποιας δήλωσης του Τραμπ. Οπως συνέβη δηλαδή και φέτος τον Ιούνιο, όταν ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας ξεκαθάρισε ότι «με το υπάρχον νομικό καθεστώς, η Τουρκία δεν μπορεί να πάρει F-35», δηλώνοντας ότι «η εκτελεστική εξουσία δεν διαθέτει τη δυνατότητα να μεταβάλει μονομερώς το καθεστώς αποκλεισμού της Αγκυρας από το συγκεκριμένο πρόγραμμα χωρίς προηγούμενη νομοθετική ή θεσμική μεταβολή».

Κατηγορίες

Τα «αισθήματα» μάλιστα είναι αμοιβαία, καθώς οι υποστηρικτές του καθεστώτος Ερντογάν από την πλευρά τους ισχυρίζονται ότι ο Ρούμπιο διατηρεί τακτικές επαφές με οπαδούς του Γκιουλέν, του αποθανόντα ιμάμη τον οποίο κατηγορεί ο πρόεδρος της Τουρκίας ότι οργάνωσε το αποτυχημένο πραξικόπημα το 2016. Αλλά και οι καλές σχέσεις του με το Ισραήλ έχουν προκαλέσει επίσης αρνητικά σχόλια σε φιλοκυβερνητικές εφημερίδες της γειτονικής χώρας, με ενδεικτικό το δημοσίευμα της «Yeni Safak» που τον χαρακτήριζε «υποστηρικτή της σφαγής στη Γάζα».

Σε μια εποχή που η Αγκυρα έχει καταληφθεί από εμμονή σχετικά με την υποτιθέμενη «περικύκλωση» από Ελλάδα – Κύπρο – Ισραήλ, όλοι αντιλαμβάνονται πώς ερμηνεύει η ίδια την επίσκεψη ενός Αμερικανού υπουργού που πιστεύει στη συνεργασία των τριών συγκεκριμένων χωρών, προς χάριν της σταθερότητας στην περιοχή. Δεν είναι τυχαίο άλλωστε ότι κατά την επίσκεψη του Ρούμπιο αναμένεται να συζητηθεί και το ζήτημα της συνεργασίας στο σχήμα «3+1» μεταξύ Ελλάδας, Κύπρου, Ισραήλ και ΗΠΑ.

Η ενέργεια

Η επίσκεψη Ρούμπιο θα περιλαμβάνει, όπως είναι αναμενόμενο, και επαφές σχετικά με ζητήματα ενέργειας. Η αναφορά άλλωστε στην περιφερειακή και ενεργειακή ασφάλεια στην ανακοίνωση του Στέιτ Ντιπάρτμεντ για την επίσκεψη Ρούμπιο έχει τη δική της ιδιαίτερη σημασία, καθώς ταυτίζεται με τις προτεραιότητες της Αθήνας, ιδίως αν συνδυασθεί με τις εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο. Οπως ιδιαίτερη σημασία έχει ότι ενώ ο ΥΠΕΞ των ΗΠΑ θα επισκεφθεί και άλλες χώρες (την Ισλανδία και την Πορτογαλία) σε αυτή τη «μίνι περιοδεία», δεν πρόκειται να επισκεφθεί τη γειτονική μας Τουρκία.

Τα περισσότερα βλέμματα βέβαια στρέφονται στη συνάντηση που θα έχει ο Ελληνας πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης με τον επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας, στην οποία εκ των πραγμάτων θα τεθεί το ζήτημα των τουρκικών προκλήσεων και της υπονόμευσης από την Αγκυρα του καλωδίου GSI, ενός project με σημαντική ενεργειακή διάσταση πέραν των άλλων. «Οδηγός» για τον πρωθυπουργό θα είναι το πλαίσιο με το οποίο τοποθετήθηκε στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ, όπου επισήμανε ότι «η Ελλάδα είναι γεφυροποιός χώρα, όχι κράτος-ταραξίας».

Κόκκινες γραμμές

Το μεγάλο ερώτημα βεβαίως είναι αν ο Ρούμπιο θα στείλει σαφές μήνυμα προς την Αγκυρα να μην υπερβεί τις κόκκινες γραμμές με τη στάση της έναντι της Ελλάδας, όπως είχε πράξει ο Πομπέο το 2020, ή αν -παρά τις προσωπικές του απόψεις- θα υποκύψει στις πιέσεις της γραφειοκρατίας του Στέιτ Ντιπάρτμεντ για μια πιο «ισορροπημένη» παρουσία στην Αθήνα.

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΣ ΔΙΑΛΟΓΟΣ

Συνεργασία για άμυνα και ασφάλεια

Το κυρίως «μενού» των συζητήσεων που θα έχει ο Αμερικανός ΥΠΕΞ στην Ελλάδα αφορά τον 6ο γύρο του Στρατηγικού Διαλόγου, με θέματα που αφορούν τη συνεργασία στους τομείς της άμυνας και της ασφάλειας. Οσον αφορά την άμυνα έχει συμφωνηθεί ήδη η συνεργασία των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων με την Εθνοφρουρά της Πολιτείας της Φλόριντα, στο πλαίσιο του προγράμματος State Partnership.

Χαρακτηριστικό της έμφασης στο ζήτημα της ασφάλειας σε όλες του τις εκδοχές από τις ΗΠΑ για τον Στρατηγικό Διάλογο, είναι ότι ο Μάρκο Ρούμπιο θα συνοδεύεται, μεταξύ άλλων, από εξειδικευμένα στελέχη της Ουάσιγκτον σε αυτόν τον τομέα και ότι θα συζητηθεί ακόμη και η ασφάλεια των αεροδρομίων και των λιμανιών, εκτός από την αναμενόμενη συνάντηση με τον ομόλογό του Γιώργο Γεραπετρίτη για τις ελληνοαμερικανικές σχέσεις και ενδεχομένως με τον υπουργό Εθνικής Αμυνας Νίκο Δένδια για την αμυντική συνεργασία.

Πηγή – Ελεύθερος Τύπος

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ