«Ακριβή» μου φασολάδα – Γιατί το πιάτο των φτωχών είναι «τσουχτερό» στο ράφι

Και ενώ ο καταναλωτής πληρώνει ακόμη ακριβά για ένα πιάτο όσπρια, οι παραγωγοί στη Θεσσαλία καταγγέλλουν ότι η δική τους σοδειά μένει στις αποθήκες, καθώς οι τιμές που τους προσφέρονται είναι χαμηλές και οι εισαγωγές πιέζουν την αγορά.

Οι τιμές σήμερα σε φακές, φασόλια και ρεβίθια

Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της ελληνικής ψιλής φακής. Η συσκευασία των 500 γραμμαρίων, που κόστιζε 2,20 ευρώ το 2023, έφτασε στα 2,75 ευρώ το 2025 και σήμερα διατίθεται στα 2,30 ευρώ. Πρόκειται για μείωση 16,4% μέσα σε έναν χρόνο, όμως σε σύγκριση με το 2023 παραμένει ακριβότερη κατά 4,5%. Ανάλογη είναι η εικόνα στις φακές εισαγωγής. Από 1,83 ευρώ το 2023 και 2,30 ευρώ τον Οκτώβριο του 2025, η τιμή έχει υποχωρήσει στα 2,04 ευρώ τον Σεπτέμβριο του 2026. Έτσι, καταγράφεται μείωση 11,3% σε ετήσια βάση, αλλά η τιμή παραμένει 11,5% υψηλότερη από εκείνη του 2023. Στα μέτρια φασόλια εισαγωγής, η τιμή έχει επίσης υποχωρήσει, από 2,46 ευρώ τα 500 γραμμάρια τον Οκτώβριο του 2025 στα 2,30 ευρώ σήμερα, σημειώνοντας πτώση 6,5%. Ωστόσο, σε σχέση με τα 2,04 ευρώ του 2023, παραμένει αυξημένη κατά 12,7%. Στα ελληνικά φασόλια, η εικόνα είναι διαφορετική, καθώς η τιμή που είχε φτάσει στα 3,40 ευρώ το 2025, ενώ φέτος στα ράφια των σούπερ μάρκετ κινούνται στα επίπεδα των 2.6 ευρώ . Το στοιχείο αυτό έχει σημασία, καθώς η εγχώρια παραγωγή εξακολουθεί να αντιμετωπίζει πιέσεις από τις καιρικές συνθήκες και το υψηλό κόστος παραγωγής. Από τις μεγαλύτερες μεταβολές καταγράφεται στα ελληνικά χονδρά ρεβίθια. Η τιμή των 500 γραμμαρίων από 2,66 ευρώ το 2023 εκτοξεύθηκε στα 3,57 ευρώ το 2025, για να υποχωρήσει φέτος στα 3,08 ευρώ. Η πτώση φτάνει το 13,7% σε σχέση με το 2025, ωστόσο η τιμή παραμένει 15,8% υψηλότερη από το 2023.

Καλύτερη παραγωγή αλλά όχι φθηνό ράφι

Η φετινή εικόνα συνδέεται και με την καλύτερη παραγωγή σε ορισμένες περιοχές. Παραγωγοί της Θεσσαλίας είχαν κάνει λόγο για καλή συγκομιδή ρεβιθιών, τόσο σε ποιότητα όσο και σε απόδοση, μετά τις ευνοϊκότερες καιρικές συνθήκες κατά την περίοδο ανάπτυξης της καλλιέργειας.

Τιμές στα χύμα όσπρια

Για όσους επιλέγουν χύμα προϊόντα, οι τιμές παρουσιάζουν επίσης σημαντικές διαφοροποιήσεις ανάλογα με την προέλευση και το σημείο πώλησης: Η ψιλή φακή πωλείται από 4 έως 5,5 ευρώ το κιλό, τα μέτρια φασόλια από 4 έως 4,5 και τα χονδρά ρεβίθια από 4,5-6 ευρώ το κιλό. Το χύμα δεν είναι επομένως κατ’ ανάγκη και φθηνότερο. Η τελική τιμή εξαρτάται από την ποιότητα, την προέλευση και το κατάστημα, γι’ αυτό και η σύγκριση τιμών παραμένει απαραίτητη.

Οι αιτίες της ανόδου

Η μεγάλη άνοδος των προηγούμενων ετών δεν ήταν αποτέλεσμα ενός μόνο παράγοντα. Η κλιματική κρίση έχει επηρεάσει τις αποδόσεις των καλλιεργειών, με την ξηρασία, τις υψηλές θερμοκρασίες και τα ακραία καιρικά φαινόμενα να δημιουργούν προβλήματα στην παραγωγή. Ιδιαίτερα τα φασόλια έχουν δεχθεί ισχυρές πιέσεις, ενώ και η παραγωγή φακής και ρεβιθιού επηρεάζεται από τις καιρικές συνθήκες. Την ίδια στιγμή, το κόστος παραγωγής παραμένει υψηλό. Καύσιμα, λιπάσματα, αγροτικά εφόδια, εργατικά, αλλά και το κόστος άρδευσης επιβαρύνουν το κόστος στο χωράφι. Στην τελική τιμή, όμως, προστίθενται και τα κόστη ολόκληρης της εφοδιαστικής αλυσίδας. Ενέργεια και μεταφορές επηρεάζουν την τυποποίηση, την ξήρανση και τον καθαρισμό των οσπρίων, τη λειτουργία των εγκαταστάσεων, την αποθήκευση, τη συσκευασία και τη μεταφορά μέχρι το ράφι. Ιδιαίτερα στις εισαγόμενες ποσότητες, το κόστος μεταφοράς και οι διεθνείς τιμές προσθέτουν έναν ακόμη κρίκο στην τελική τιμή.

Παράλληλα, η μείωση των καλλιεργούμενων εκτάσεων στην Ελλάδα περιορίζει την εγχώρια προσφορά και αυξάνει την εξάρτηση από εισαγωγές. Όταν η ελληνική παραγωγή δεν επαρκεί για να καλύψει τη ζήτηση, η αγορά στρέφεται σε προϊόντα από άλλες χώρες, με την τιμή να επηρεάζεται από τις διεθνείς συνθήκες προσφοράς και ζήτησης.

Άλλη τιμή στο χωράφι, άλλη στο ράφι

Η μεγάλη αντίφαση, ωστόσο, είναι ότι η αποκλιμάκωση των τιμών στο ράφι δεν σημαίνει ότι οι παραγωγοί απολαμβάνουν υψηλότερες τιμές. Το αντίθετο. Στη Θεσσαλία, συνεταιρισμοί έχουν επισημάνει ότι σημαντικές ποσότητες φακής και ρεβιθιού παραμένουν αδιάθετες, ενώ οι παραγωγοί πιέζονται από τις χαμηλές τιμές που προσφέρει η βιομηχανία και τον ανταγωνισμό από τις εισαγωγές. Όπως επισημαίνεται από τους συνεταιρισμούς, το πρόβλημα αφορά κυρίως ρεβίθια και φακές, ενώ σε δεύτερο επίπεδο φασόλια και φάβα. Στο πλαίσιο αυτό εξετάζεται ακόμη και η δημιουργία τοπικών αγορών, ώστε τα θεσσαλικά όσπρια να φτάνουν απευθείας στον καταναλωτή, παρακάμπτοντας μέρος της αλυσίδας.

Οι τιμές αναλυτικά

ΕΛΛΗΝΙΚΕΣ
ΦΑΚΕΣ ΨΙΛΕΣ (500 ΓΡΑΜ.)

2023: 2,20 €

2025: 2,75 €

2026: 2,30 €

ΨΙΛΕΣ
ΦΑΚΕΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ (500 ΓΡΑΜ.)

Ιούλιος
2023: 1,83 €

Ιούλιος
2024: 2 €

Ιανουάριος
2025: 2,11 €

Οκτώβριος
2025: 2,30 €

Σεπτέμβριος
2026: 2,04 €

ΕΛΛΗΝΙΚΑ
ΦΑΣΟΛΙΑ ΜΕΤΡΙΑ (500 ΓΡΑΜ.)

2023: 2,80 €

2025: 3,40 €

2026: 2,60 €

ΦΑΣΟΛΙΑ
ΜΕΤΡΙΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ (500 ΓΡΑΜ.)

Ιούλιος
2023: 2,04 €

Ιούλιος
2024: 2,33€

Ιανουάριος
2025: 2,47 €

Οκτώβριος
2025: 2,46 €

Σεπτέμβριος
2026: 2,30 €

ΕΛΛΗΝΙΚΑ
ΡΕΒΙΘΙΑ ΧΟΝΔΡΑ (500 ΓΡΑΜ.)

2023: 2,66 €

2025: 3,57 €

2026: 3,08 €

ΟΣΠΡΙΑ
ΧΥΜΑ

Φακή ψιλή: 4-5,50 €/ κιλό

Φασόλια μέτρια: 4-4,50 €/ κιλό

Ρεβίθια χονδρά: 4,5-6 €/ κιλό

Πηγή – Ελεύθερος Τύπος

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ