1η Συνάντηση Αλληλεγγύης και Πολιτισμού – «Σπάσαμε τα όρια που διαχωρίζουν τους ανθρώπους»

Αΐντα Γκικουρία, Λίτσα Φρυδά*

Μια ξεχωριστή συνάντηση ντόπιων, προσφύγων και μεταναστών πραγματοποιήθηκε στις 24 και 25 Οκτώβρη στην καρδιά της Αθήνας, έπειτα από κάλεσμα της Διεθνιστικής Κίνησης Αγώνα και Αλληλεγγύης με πρόσφυγες και Μετανάστες «Αγώνας χωρίς Σύνορα» (Struggle Without Borders), μεταναστευτικών συλλογικοτήτων και αλληλέγγυων ομάδων.

Στο ιστορικό ξενοδοχείο Μπάγκειον, στην Ομόνοια, κτίριο-στολίδι άλλης εποχής που αντιστέκεται στην αδιαφορία μιας Πολιτείας που απαξιώνει τον πολιτισμό και μετατρέπει τα πάντα σε τουριστικό προϊόν για πλούσιους, ντόπιοι, πρόσφυγες, μετανάστες όλων των ηλικιών από διάφορες γωνιές της γης που βιώνουμε παρόμοια την εκμετάλλευση, την καταστολή και τη φτώχεια συναντηθήκαμε και δημιουργήσαμε μαζί ένα ζεστό και φιλόξενο περιβάλλον.

Συζητήσαμε, εκφραστήκαμε δημιουργικά μέσα από τα καλλιτεχνικά εργαστήρια, παρακολουθήσαμε πολιτιστικά δρώμενα που ετοίμασαν μαζί ντόπιοι και μετανάστες, μοιραστήκαμε ζωντανά μουσικά ακούσματα και γευστικές νοστιμιές και κλείσαμε το διήμερο χορεύοντας κυκλικά τον Παλαιστινιακό χορό Ντάμπκε, σύμβολο ενότητας, ανθεκτικότητας και αντίστασης, που μας δίδαξε ο Άχμαντ, Παλαιστίνιος πρόσφυγας από τη Γάζα.

Στόχος μας ήταν αυτό που το όνομά μας δηλώνει: να σπάσουμε τα όρια που διαχωρίζουν τους ανθρώπους, να δημιουργήσουμε έναν χώρο ασφαλή που να μας χωρά όλου(ε)ς, να ακούσουμε και να ακουστούμε.

Σπάσαμε το όριο της γλώσσας και της παθητικής συμμετοχής. Αντίθετα με ό,τι συνηθίζεται σε αντίστοιχες εκδηλώσεις, δεν υπήρχαν κεντρικές εισηγήσεις. Καθισμένοι σε κυκλική διάταξη, πήραμε τον λόγο ισότιμα σε τέσσερις κύκλους ανοιχτών συζητήσεων και εκφραστήκαμε ο καθένας στη δική του γλώσσα.
Μέλη μεταναστευτικών συλλογικοτήτων και μεμονωμένα άτομα ήρθαν με τα παιδιά τους, μοιράστηκαν το βίωμά τους, εξιστόρησαν τι τους εξανάγκασε να πάρουν τον δρόμο της μετανάστευσης ή της προσφυγιάς, αφηγήθηκαν την Οδύσσειά τους, κατήγγειλαν τους αντιμεταναστευτικούς νόμους και θεσμούς της ΕΕ και εξέθεσαν τα τεράστια προβλήματα που αντιμετωπίζουν στον τόπο μας.

Ο κοινωνικός και θεσμικός ρατσισμός, ο εθνικισμός, οι διακρίσεις, η άρνηση χορήγησης ασύλου ή άδειας παραμονής, η ληστρική εκμετάλλευση της εργατικής τους δύναμης από εργοδότες και κράτος, η στέρηση κοινωνικών και εργασιακών δικαιωμάτων, η κλοπή από το κράτος του μόχθου των απόμαχων της εργασίας που επί δεκαετίες στήριξαν και ανέπτυξαν την οικονομία της χώρας μας, οι διακρίσεις και η παντελής έλλειψη μέτρων ασφάλειας στη δουλειά, τα περιορισμένα ή καθόλου δικαιώματα πρόσβασης στην υγεία, τη μόρφωση και τον πολιτισμό, το πρόβλημα της στέγασης που εξαναγκάζει πολλούς στην αστεγία, το ζήτημα της οικογενειακής επανένωσης που αποτελούν ανοιχτή πληγή για όσους φέρουν κατάσαρκα τα τραύματα του πολέμου, η καταπάτηση δικαιωμάτων και ελευθεριών που γεννούν ξανά απόγνωση, ξεδιπλώθηκαν σαν εφιάλτης μέσα από τις αφηγήσεις ανθρώπων που τα βιώνουν στο πετσί τους καθημερινά.

Οι αφηγήσεις δεκάδων, κυρίως γυναικών αόρατων στον δημόσιο χώρο και λόγο, από τη Γάζα, το Σουδάν, το Μαγκρέμπ, και η εμπιστοσύνη τους να ανοίξουν την καρδιά τους για όσα τους ταλαιπωρούν σε αυτόν εδώ τον τόπο – όπου βρέθηκαν είτε από επιλογή είτε από ανάγκη – μας συγκίνησαν βαθιά.

Το ίδιο και εκείνες παιδιών μεταναστών από την Αλβανία που γεννήθηκαν και μεγάλωσαν εδώ, προσφύγων από την Αφρική, ντόπιων που έζησαν αλλού ως μετανάστες.

Παράλληλα, ενίσχυσαν την πεποίθησή μας πως μαζί μπορούμε να παλέψουμε για να ανατρέψουμε τις πολιτικές που μας διαχωρίζουν και μας διαιρούν, να νιώσουμε τον πλούτο της συνύπαρξης και να αγωνιστούμε για μια καλύτερη ζωή για όλους.

Στην πλατεία Ομόνοιας, αρνηθήκαμε να αφήσουμε το δηλητήριο του φασισμού και της ακροδεξιάς να σπείρει τη διχόνοια ανάμεσά μας. Ενώνουμε τις δυνάμεις μας, ενάντια σε πολέμους, φασισμό, ρατσισμό, εθνικισμό και ξενοφοβία σε γειτονιές, σχολεία, χώρους δουλειάς, δημόσιους χώρους• συντονίζουμε τις φωνές μας για να διεκδικήσουμε δικαιώματα, ειρήνη, δουλειά, ζωή με αξιοπρέπεια για όλους.

Το «ζούμε μαζί, παλεύουμε μαζί, δημιουργούμε μαζί κοινότητες πολιτισμού και αλληλεγγύης» με τους κατατρεγμένους αυτού του κόσμου που είχαν την τύχη/ατυχία να βρεθούν στον τόπο μας, δεν θα μείνει σύνθημα. Οι συναντήσεις θα επαναληφθούν, όχι ως επετειακό γεγονός, αλλά ως μια διαρκής διαδικασία για την ενίσχυση όσων μας ενώνουν και την κοινή αντιμετώπιση των προκλήσεων. Χαράξαμε ήδη τα επόμενα βήματά μας και θα τα βαδίσουμε μαζί.

Γιατί ξέρουμε πως υπάρχει ο άλλος δρόμος, αυτός του πολιτισμού, της αλληλεγγύης και της συλλογικής δράσης.

*μέλη της Struggle Without Borders

Νάουζατ Χαντίντ, Παλαιστίνια μεταφράστρια

Ρατσισμός η απαξίωση της μητρικής γλώσσας

Η συζήτηση «Φωνές φερμένες από άλλους τόπους: Η σημασία της μητρικής γλώσσας», στο διήμερο Αλληλεγγύης και Πολιτισμού που διοργάνωσε το Struggle Without Borders μαζί με μεταναστευτικές συλλογικότητες και αλληλέγγυες ομάδες, ανέδειξε τη μεγάλη ανάγκη των συμμετεχόντων και των συμμετεχουσών να μιλήσουν για τη σχέση τους με τη γλώσσα τους και να μοιραστούν εμπειρίες που συχνά μένουν έξω από τον δημόσιο διάλογο.
Πολλοί άνθρωποι πήραν τον λόγο, αναφερόμενοι στη θέση της μητρικής γλώσσας στη ζωή τους και στον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζεται στο ελληνικό σχολείο. Οι παρεμβάσεις ανέδειξαν πώς η απαξίωση της γλώσσας τους γίνεται πεδίο εκδήλωσης του ρατσισμού και του αποκλεισμού που βιώνουν οι μετανάστριες, οι μετανάστες και τα παιδιά τους. Η πίεση να περιορίσουν ή να εγκαταλείψουν τη χρήση της αγγίζει την ταυτότητα, την αξιοπρέπεια και το αίσθημα ότι ανήκουν ισότιμα στην κοινωνία.
Η ανταπόκριση έδειξε ότι δεν υπάρχουν αρκετοί χώροι όπου οι μετανάστριες και οι μετανάστες μπορούν να συζητήσουν αυτές τις εμπειρίες και να ακουστούν ουσιαστικά. Πρόκειται για ένα θέμα με μεγάλη κοινωνική σημασία, που χρειάζεται περισσότερη προσοχή και συνέχεια.
Η συζήτηση μπορεί να αποτελέσει αφετηρία για επόμενες συναντήσεις και κοινές πρωτοβουλίες, με τη συμμετοχή γονέων, εκπαιδευτικών και μεταναστευτικών συλλογικοτήτων, ώστε οι εμπειρίες που ακούστηκαν να οδηγήσουν σε συγκεκριμένες προτάσεις και διεκδικήσεις.

Πρωτοβουλία Αλβανών Μεταναστών και Αλληλέγγυων

Έχουμε αναφαίρετο δικαίωμα στη ζωή

Προς τους φίλους μας στο Struggle Without Borders,

εκ μέρους της Πρωτοβουλίας Αλβανών Μεταναστών και Αλληλέγγυων, θα θέλαμε να σας ευχαριστήσουμε από καρδιάς για την ευκαιρία που είχαμε να συναντηθούμε και να συμμετάσχουμε μαζί με όλους τους μετανάστες στην 1η Συνάντηση Αλληλεγγύης και Πολιτισμού, να τοποθετηθούμε πάνω σε καίρια ζητήματα, πολιτικά και πολιτιστικά και το σημαντικότερο από όλα να ακούσουμε.

Η ιδιαιτερότητα του εγχειρήματος αυτού, η δυνατότητα, δηλαδή να μπορέσει ο καθένας από εμάς να πάρει τον λόγο και να εκφράσει αυτά που έχει στο μυαλό του και την καρδιά του, αναφορικά με την ιδιότητα του «μετανάστη», του «πρόσφυγα» και ό,τι αυτά συνεπάγονται για τον καθένα μας, ήταν και η ουσία που θα μας ξαναφέρει στο ίδιο τραπέζι. Οι ιστορίες, εξάλλου έχουν άλλη δύναμη, όταν μπορείς να κοιτάς τον αφηγητή στα μάτια και η δύναμη αυτή ελπίζουμε και θα φροντίσουμε να μετουσιωθεί σε πράξεις στήριξης και προστασίας όλων όσων οι ζωές γίνονται παιχνίδια στα χέρια των λίγων και «εγκληματικά εκλεκτών».

Οι μετανάστες, οι πρόσφυγες είμαστε μέρος αυτού του τόπου, έχουμε αναφαίρετο δικαίωμα στη ζωή, έχουμε αξιοπρέπεια και φωνή και θα φροντίσουμε αυτή να ακουστεί.

Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Πριν που κυκλοφόρησε στις 31/10-1/11/2026

Πηγή – Prin

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

BUY & SELL IN CYPRUSwww.buyme.cy