ΚύπροςΚίνα: Ανακαλύφθηκε σπάνιο τριπλό αστρικό σύστημα με τη βοήθεια του μεγαλύτερου ραδιοτηλεσκοπίου στον κόσμο
Ένα σπάνιο τριπλό αστρικό σύστημα, στο οποίο συνυπάρχουν ένα πάλσαρ, ένας λευκός νάνος και ένα άστρο παρόμοιο με τον Ήλιο που εξακολουθεί να εξελίσσεται, εντόπισε κινεζική ερευνητική ομάδα, αξιοποιώντας δεδομένα…
10 Οκτωβρίου 2026 · 16:25
Ένα σπάνιο τριπλό αστρικό σύστημα, στο οποίο συνυπάρχουν ένα πάλσαρ, ένας λευκός νάνος και ένα άστρο παρόμοιο με τον Ήλιο που εξακολουθεί να εξελίσσεται, εντόπισε κινεζική ερευνητική ομάδα, αξιοποιώντας δεδομένα από το γιγαντιαίο ραδιοτηλεσκόπιο FAST.
Η ανακάλυψη, που δημοσιεύθηκε την Παρασκευή στο επιστημονικό περιοδικό The Astrophysical Journal Letters, προσφέρει νέα στοιχεία για την εξέλιξη των αστρικών συστημάτων και δημιουργεί ευκαιρίες για τη μελέτη της βαρύτητας υπό ακραίες συνθήκες.
Το πάλσαρ εντοπίστηκε στις 8 Ιουνίου 2020 από ερευνητές των Εθνικών Αστρονομικών Παρατηρητηρίων της Κινεζικής Ακαδημίας Επιστημών, με τη βοήθεια του FAST.
Στη συνέχεια, επιστήμονες από το Αστρονομικό Παρατηρητήριο της Σιντζιάνγκ διαπίστωσαν ότι γύρω από το πάλσαρ περιφέρεται ένας λευκός νάνος. Παρατήρησαν επίσης ότι η περίοδος περιστροφής του αυξάνεται με απρόσμενο ρυθμό, κατά περίπου ένα νανοδευτερόλεπτο τον χρόνο – περίπου 100 φορές ταχύτερα από ό,τι σε αντίστοιχα πάλσαρ.
Η περαιτέρω ανάλυση αρχειακών δεδομένων του FAST και άλλων παρατηρητηρίων, υπό την καθοδήγηση του ερευνητή Χαν Τζινλίν, αποκάλυψε την ύπαρξη και ενός τρίτου σώματος: ενός άστρου με μάζα σχεδόν ίση με εκείνη του Ήλιου, το οποίο βρίσκεται ακόμη σε εξέλιξη.
Με βάση τα μοντέλα αστρικής εξέλιξης, οι ερευνητές εκτιμούν ότι τα τρία σώματα σχηματίστηκαν από το ίδιο νέφος αερίου, ως ένα αρχέγονο τριπλό αστρικό σύστημα.
Το πιο μαζικό άστρο ολοκλήρωσε πρώτο την εξέλιξή του, καταλήγοντας σε έκρηξη υπερκαινοφανούς, γνωστή ως σουπερνόβα, και αφήνοντας πίσω του το πάλσαρ που παρατηρείται σήμερα.
Το δεύτερο σε μάζα άστρο έχει επίσης ολοκληρώσει την αστρική του εξέλιξη και μετατραπεί σε λευκό νάνο. Αντίθετα, το τρίτο άστρο βρίσκεται σε μεγαλύτερη απόσταση από τα άλλα δύο και εκτιμάται ότι επηρεάστηκε λιγότερο από τις αρχικές εκρήξεις σουπερνόβα. Εξακολουθεί, επομένως, να εξελίσσεται σχετικά ομαλά.
Πριν από τη συγκεκριμένη ανακάλυψη, το μοναδικό γνωστό τριπλό σύστημα με πάλσαρ είχε εντοπιστεί με το τηλεσκόπιο Green Bank και αποτελούνταν από ένα πάλσαρ και δύο λευκούς νάνους, δηλαδή τρία σώματα που είχαν ήδη ολοκληρώσει την αστρική τους εξέλιξη.
Σύμφωνα με την ερευνητική ομάδα, το νέο σύστημα παρουσιάζει σαφείς και σημαντικές βαρυτικές αλληλεπιδράσεις μεταξύ των τριών σωμάτων.
Το χαρακτηριστικό αυτό το καθιστά ιδιαίτερα χρήσιμο για τον έλεγχο θεμελιωδών θεωριών της βαρύτητας, μεταξύ των οποίων και της αρχής της ισχυρής ισοδυναμίας, μιας βασικής αρχής που συνδέεται με τη θεωρία της γενικής σχετικότητας του Αϊνστάιν.
Παράλληλα, η μελέτη του μπορεί να βοηθήσει τους επιστήμονες να κατανοήσουν καλύτερα τους σύνθετους μηχανισμούς εξέλιξης των τριπλών αστρικών συστημάτων και τις φυσικές διεργασίες που εκδηλώνονται σε ακραίες συνθήκες.
Το FAST βρίσκεται στην επαρχία Γκουιζού, στη νοτιοδυτική Κίνα, μέσα σε μια φυσική καρστική κοιλότητα. Η επιφάνεια συλλογής σημάτων του αντιστοιχεί περίπου σε 30 γήπεδα ποδοσφαίρου.
Ως το μεγαλύτερο μονοκάτοπτρο ραδιοτηλεσκόπιο στον κόσμο, ξεκίνησε την επίσημη λειτουργία του τον Ιανουάριο του 2020 και άνοιξε για τη διεθνή επιστημονική κοινότητα τον Μάρτιο του 2021.
Χάρη στις εξαιρετικές δυνατότητες ανίχνευσης που διαθέτει, έχει εντοπίσει περισσότερα από 1.000 πάλσαρ, συμβάλλοντας σημαντικά στη μελέτη των άστρων νετρονίων και των ακραίων φαινομένων του Σύμπαντος.
Πηγή – ΕΡΤ News (Reuters)
Στήριξε την ανεξάρτητη ενημέρωση
Επίλεξε τη συνδρομή που προτιμάς. Η ασφαλής πληρωμή ολοκληρώνεται μέσω Stripe.








