Πέμπτη, 19 Νοεμβρίου 2026
Λευκωσία 22°
Η ΣΥΝΔΡΟΜΗΤΙΚΗ ΜΑΣ ΕΚΔΟΣΗΑυτόφωρο της ΚυριακήςΓνωρίστε την ενότητα
Ροή Ειδήσεων

Ελεγκτική Υπηρεσία: Σοβαρές αδυναμίες στις κρατικές χορηγίες προς πολιτιστικούς φορείς – Χρηματοδοτήθηκαν ακόμη και μη δικαιούχοι

Σοβαρές αδυναμίες στη διαχείριση των κρατικών χορηγιών προς πολιτιστικούς φορείς, από τη διαδικασία αξιολόγησης των αιτήσεων μέχρι τον οικονομικό έλεγχο και την παρακολούθηση της υλοποίησης των δράσεων, καταγράφει η Ελεγκτική Υπηρεσία σε ειδική έκθεσή…

18 Νοεμβρίου 2026 · 09:21

  

Σοβαρές αδυναμίες στη διαχείριση των κρατικών χορηγιών προς πολιτιστικούς φορείς, από τη διαδικασία αξιολόγησης των αιτήσεων μέχρι τον οικονομικό έλεγχο και την παρακολούθηση της υλοποίησης των δράσεων, καταγράφει η Ελεγκτική Υπηρεσία σε ειδική έκθεσή της για τα προγράμματα «Κύπρια» 2024 και 2025, καθώς και τα υποπρογράμματα Μουσική και Θέατρο του «Πολιτισμός ΙΙ».

Μεταξύ άλλων, η έκθεση εντοπίζει περιπτώσεις χρηματοδότησης φορέων που δεν πληρούσαν τους όρους επιλεξιμότητας, αποφάσεις που δεν τεκμηριώθηκαν επαρκώς, σημαντικές αποκλίσεις στη βαθμολόγηση αιτήσεων, αλλά και ελλείψεις στους μηχανισμούς ελέγχου των δαπανών. Όπως επισημαίνεται, οι αδυναμίες αυτές επηρεάζουν τη διαφάνεια, την ίση μεταχείριση των αιτητών και την αξιοπιστία της διαχείρισης δημόσιων πόρων.

Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στη χορήγηση €50.000 στο πλαίσιο του προγράμματος «Κύπρια 2025» σε φορέα που εμπίπτει στην κατηγορία αναγνωρισμένου φιλανθρωπικού ιδρύματος, η οποία αποκλειόταν ρητά από το συγκεκριμένο πρόγραμμα.

Παράλληλα, δύο φορείς που είχαν λάβει γραπτές προειδοποιήσεις από την Επαρχιακή Διοίκηση από το 2021, λόγω μη συμμόρφωσης με τη νομοθεσία που διέπει τη λειτουργία τους και με το ενδεχόμενο να κινηθεί διαδικασία διάλυσής τους, έλαβαν κρατικές χορηγίες. Συγκεκριμένα, ο ένας χρηματοδοτήθηκε το 2024 με €15.000, ενώ το 2025 οι δύο φορείς έλαβαν ποσά €20.000 και €35.000.

Επιπλέον, πέντε αιτήσεις χρηματοδοτήθηκαν με συνολικό ποσό €74.036 στο πλαίσιο του «Πολιτισμός – Μουσική», χωρίς να τεκμηριώνεται από τα καταστατικά των φορέων ότι είχαν ως κύρια δραστηριότητα τη μουσική, όπως απαιτούσαν οι όροι του προγράμματος.

Αποφάσεις μετά από επανειλημμένες παρεμβάσεις

Ζητήματα διαφάνειας και ίσης μεταχείρισης εντοπίζονται και στον τρόπο με τον οποίο λήφθηκαν ορισμένες αποφάσεις χρηματοδότησης. Σύμφωνα με την έκθεση, αίτηση που είχε αρχικά απορριφθεί στο πρόγραμμα «Πολιτισμός – Μουσική» χρηματοδοτήθηκε έπειτα από επανειλημμένες επικοινωνίες του φορέα, οι οποίες διήρκεσαν περίπου έξι μήνες. Για τη χρηματοδότησή της αξιοποιήθηκαν κονδύλια που είχαν δεσμευτεί για άλλο σχέδιο, το οποίο τελικά δεν υλοποιήθηκε.

Καταγράφονται επίσης περιπτώσεις στις οποίες, μετά την ακύρωση αρχικά εγκεκριμένων προτάσεων, χρηματοδοτήθηκαν αιτητές με χαμηλότερη βαθμολογία, ενώ υπήρχαν άλλοι με υψηλότερη βαθμολογία που δεν επιλέχθηκαν, χωρίς να υπάρχει επαρκής τεκμηρίωση της απόφασης.

Στο «Κύπρια 2025», ενώ οι διαθέσιμες πιστώσεις επαρκούσαν για τη χρηματοδότηση των 14 πρώτων αιτήσεων βάσει βαθμολογικής κατάταξης, τελικά προωθήθηκε χρηματοδότηση μέχρι και τη 18η θέση. Στόχος ήταν να περιληφθεί τουλάχιστον μία πρόταση από τον τομέα του λαϊκού και παραδοσιακού πολιτισμού, χωρίς ωστόσο η αναγκαιότητα αυτής της απόφασης να τεκμηριώνεται επαρκώς, όπως σημειώνει η Ελεγκτική Υπηρεσία.

Αντίστοιχα, στο «Κύπρια 2024» είχε απορριφθεί αίτηση επειδή η κλασική μουσική δεν περιλαμβανόταν στις επιλέξιμες δραστηριότητες. Μετά από παράπονα και επανειλημμένα αιτήματα για επανεξέταση, οι όροι του προγράμματος τροποποιήθηκαν για το 2025, ώστε να περιλαμβάνεται πλέον και η κλασική μουσική.

Αποκλίσεις στις βαθμολογίες και ζητήματα σύγκρουσης συμφερόντων

Η έκθεση καταγράφει ακόμη αδυναμίες στη λειτουργία των Επιτροπών Αξιολόγησης, με περιπτώσεις βαθμολογιών που δεν συνάδουν με το καταγεγραμμένο σκεπτικό ή δεν συνοδεύονται από επαρκή αιτιολόγηση.

Ενδεικτικά, δύο αιτήσεις με πανομοιότυπες παρατηρήσεις έλαβαν βαθμολογίες 80% και 93%. Σε άλλη περίπτωση, δύο ομαδικά έντυπα αξιολόγησης για την ίδια δράση κατέληξαν σε διαφορετικές τελικές βαθμολογίες, 85,66% και 94,68%, παρά το γεγονός ότι είχαν το ίδιο σκεπτικό τεκμηρίωσης.

Παράλληλα, εντοπίστηκαν περιπτώσεις που εγείρουν ζητήματα πραγματικής ή δυνητικής σύγκρουσης συμφερόντων. Για το «Κύπρια 2024», μάλιστα, δεν απαιτήθηκε από τα μέλη της Επιτροπής η υπογραφή δηλώσεων εμπιστευτικότητας και μη σύγκρουσης συμφερόντων πριν από την αξιολόγηση. Οι σχετικές δηλώσεις υπογράφηκαν τον Ιούλιο του 2025, σχεδόν ενάμιση χρόνο μετά την ολοκλήρωση της αξιολόγησης, στις 29 Φεβρουαρίου 2024.

Ελλιπείς οικονομικοί έλεγχοι και αμφιβολίες για παραστατικά

Σημαντικές αδυναμίες εντοπίζονται και στον οικονομικό έλεγχο των επιχορηγήσεων. Τα παραστατικά που τεκμηριώνουν τους οικονομικούς απολογισμούς υποβάλλονται για πιστοποίηση μόνο στους εξωτερικούς ελεγκτές των φορέων, ενώ το Τμήμα Σύγχρονου Πολιτισμού δεν διενεργεί δικούς του δειγματοληπτικούς ή άλλους ελέγχους για την επαλήθευσή τους.

Σε δειγματοληπτικό έλεγχο που διενήργησε η Ελεγκτική Υπηρεσία σε δέκα φορείς του προγράμματος «Κύπρια», εντοπίστηκαν περιπτώσεις ανεπαρκούς τεκμηρίωσης εσόδων από εισιτήρια, χορηγίες και άλλες εμπορικές δραστηριότητες, καθώς και δαπάνες των οποίων η επιλεξιμότητα ή η σύνδεση με τα φεστιβάλ δεν τεκμηριωνόταν επαρκώς.

Ιδιαίτερο προβληματισμό προκαλούν δύο περιπτώσεις παραστατικών. Το 2025 υποβλήθηκαν τιμολόγια με ηλεκτρονικά επικολλημένες υπογραφές, χωρίς να προκύπτει ότι ελέγχθηκε η γνησιότητά τους. Σε άλλη περίπτωση, το 2024, τιμολόγια και αποδείξεις πληρωμής που φέρονταν να έχουν εκδοθεί από διαφορετικούς συνεργάτες ή προμηθευτές έφεραν συνεχόμενη αρίθμηση.

Η Ελεγκτική Υπηρεσία διευκρινίζει ότι τα συγκεκριμένα ευρήματα δεν αποδεικνύουν από μόνα τους πλαστογράφηση ή άλλη παρατυπία, ωστόσο δημιουργούν εύλογες αμφιβολίες για τη γνησιότητα των παραστατικών και χρήζουν περαιτέρω διερεύνησης.

Επιπρόσθετα, διαπιστώθηκε ότι δεν διενεργούνται συστηματικοί έλεγχοι για τον εντοπισμό πιθανής διπλής χρηματοδότησης των ίδιων δαπανών από διαφορετικά κρατικά προγράμματα.

Εξάρτηση φεστιβάλ από τις κρατικές χορηγίες

Αναφορικά με το πρόγραμμα «Κύπρια», η Ελεγκτική Υπηρεσία επισημαίνει ότι δεν διασφαλίζεται επαρκώς η μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα των φεστιβάλ, καθώς έχουν δημιουργηθεί σχέσεις εξάρτησης ορισμένων διοργανωτών από την κρατική χορηγία. Εντοπίστηκαν περιπτώσεις φεστιβάλ που παρουσιάζονται ζημιογόνα ακόμη και μετά τη λήψη κρατικής στήριξης.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της έκθεσης, το 2024 χρηματοδοτήθηκαν 26 φορείς από τους 34 που είχαν αρχικά εγκριθεί, με συνολική δαπάνη €648.713. Το 2025 χρηματοδοτήθηκαν 18 από τους 40 εγκεκριμένους φορείς, με τη συνολική δαπάνη να ανέρχεται σε €691.327. Παρά τη μικρή αύξηση της συνολικής δαπάνης, το ποσοστό των εγκεκριμένων αιτήσεων που τελικά χρηματοδοτήθηκαν μειώθηκε από 76,5% σε 45%.

Η Υπηρεσία υπογραμμίζει ακόμη ότι το Τμήμα Σύγχρονου Πολιτισμού δεν έχει καθορίσει συγκεκριμένους δείκτες απόδοσης, ώστε να αξιολογείται ο πραγματικός αντίκτυπος των χρηματοδοτούμενων δράσεων. Η αξιολόγηση επικεντρώνεται κυρίως στο ύψος των χορηγιών και στον αριθμό των αιτήσεων που χρηματοδοτήθηκαν, χωρίς να μετράται επαρκώς η προστιθέμενη αξία για τον πολιτισμό και την κοινωνία.

Μεταξύ των συστάσεων της Ελεγκτικής Υπηρεσίας περιλαμβάνονται η ενίσχυση των μηχανισμών ελέγχου και παρακολούθησης, η καθιέρωση σαφών και ενιαίων διαδικασιών αξιολόγησης, η διενέργεια προκαταρκτικών ελέγχων επιλεξιμότητας από λειτουργούς του Τμήματος, καθώς και η θέσπιση ουσιαστικών δεικτών για τη μέτρηση των αποτελεσμάτων των κρατικών χορηγιών.

  1. Ελεγκτική Υπηρεσία: Χορηγίες σε μη δικαιούχους και σοβαρές αδυναμίες στα προγράμματα Πολιτισμού
  2. Κρατικές χορηγίες στον Πολιτισμό: €50.000 σε φορέα που αποκλειόταν από το πρόγραμμα
  3. Αποκλίσεις στις βαθμολογίες, ελλιπείς έλεγχοι και ερωτήματα για παραστατικά στις χορηγίες
  4. Έκθεση Ελεγκτικής: Χρηματοδοτήσεις μετά από παρεμβάσεις και αδυναμίες στην αξιολόγηση πολιτιστικών φορέων
  5. Σοβαρά κενά στη διαχείριση των χορηγιών προς πολιτιστικούς φορείς – Τι αποκαλύπτει η Ελεγκτική Υπηρεσία

Πηγή – Διάλογος

ΕΘΕΛΟΝΤΙΚΗ ΣΥΝΔΡΟΜΗ

Στήριξε την ανεξάρτητη ενημέρωση

Επίλεξε τη συνδρομή που προτιμάς. Η ασφαλής πληρωμή ολοκληρώνεται μέσω Stripe.