ΕΔΕΥΕΠ (Διαχειριστική Αρχή Υδρογονανθράκων): Κοιτάσματα φυσικού αερίου 680 δισ. κυβικών σε ελληνικές θάλασσες

Τη δυνατότητα να μετατραπεί η Ελλάδα από εισαγωγέας σε εξαγωγέα φυσικού αερίου, αξιοποιώντας δυνητικά κοιτάσματα που εκτιμώνται σε 680 δισ. κυβικά μέτρα, αναδεικνύει η ετήσια οικονομική έκθεση της Ελληνικής Διαχειριστικής Εταιρείας Υδρογονανθράκων και Ενεργειακών Πόρων (ΕΔΕΥΕΠ).

Σύμφωνα με τα προκαταρκτικά στοιχεία της ΕΔΕΥΕΠ, μια συντηρητική εκτίμηση των δυνητικών και πιθανών ανακτήσιμων ποσοτήτων φυσικού αερίου στις ελληνικές περιοχές έρευνας ανέρχεται σε 24 τρισ. κυβικά πόδια (trillion cubic feet), που αντιστοιχούν σε περίπου 680 δισ. κυβικά μέτρα (bcm). Πρόκειται για ποσότητες οι οποίες, εφόσον επιβεβαιωθούν και καταστούν εμπορικά εκμεταλλεύσιμες, θα μπορούσαν να υπερκαλύψουν τόσο τη σημερινή όσο και τη μελλοντική εγχώρια ζήτηση φυσικού αερίου, δημιουργώντας τις προϋποθέσεις για εξαγωγές.

Η εκτίμηση αυτή αποκτά ιδιαίτερη σημασία υπό το πρίσμα της αυξανόμενης ανάγκης της Ευρώπης να διαφοροποιήσει τις πηγές εφοδιασμού της και να περιορίσει την εξάρτησή της από εισαγόμενους υδρογονάνθρακες. Ωστόσο, η ίδια η ΕΔΕΥΕΠ επισημαίνει ότι στις συγκεκριμένες περιοχές δεν έχουν ακόμη πραγματοποιηθεί ερευνητικές γεωτρήσεις. Συνεπώς, τα 680 bcm δεν αποτελούν επιβεβαιωμένα αποθέματα, αλλά προκαταρκτική εκτίμηση που ενσωματώνει γεωλογικό κίνδυνο και θα πρέπει να επαληθευτεί από τις γεωτρήσεις.

Στην έκθεση γίνεται λόγος για δυνατότητα μετατροπής της Ελλάδας σε εξαγωγική χώρα έως τα τέλη της δεκαετίας. Ωστόσο, το χρονοδιάγραμμα αυτό εξαρτάται από την επιτυχή ολοκλήρωση των ερευνών, την ανακάλυψη εμπορικά αξιοποιήσιμων κοιτασμάτων και τις επενδυτικές αποφάσεις για την ανάπτυξη της παραγωγής. Άλλωστε, στην ίδια έκθεση αναφέρεται ως στόχος η έναρξη εγχώριας παραγωγής από νέες ανακαλύψεις λίγο μετά το τέλος της τρέχουσας δεκαετίας.

Η επιστροφή των πετρελαϊκών κολοσσών

Η προοπτική αξιοποίησης του ελληνικού υποθαλάσσιου πλούτου συνδέεται άμεσα με την επιστροφή μεγάλων διεθνών ενεργειακών ομίλων στις έρευνες υδρογονανθράκων στην Ελλάδα.

Όπως επισημαίνεται στην έκθεση, μία από τις σημαντικότερες εξελίξεις ήταν η ολοκλήρωση του διεθνούς διαγωνισμού για τέσσερις νέες υπεράκτιες περιοχές, δύο νότια της Κρήτης και δύο νότια και νοτιοδυτικά της Πελοποννήσου. Πρόκειται για τις περιοχές “Νότια της Κρήτης 1”, “Νότια της Κρήτης 2”, “Α2” και “Νότια της Πελοποννήσου”, για τις οποίες προτιμητέος επενδυτής αναδείχθηκε το σχήμα Chevron – HELLENiQ ENERGY.

Οι σχετικές συμβάσεις εγκρίθηκαν από το Ελεγκτικό Συνέδριο τον Δεκέμβριο του 2025 και κυρώθηκαν από τη Βουλή τον Μάρτιο του 2026. Η ΕΔΕΥΕΠ υπογραμμίζει ότι η διαδικασία ολοκληρώθηκε σε χρόνο-ρεκόρ για τα δεδομένα της ελληνικής διοίκησης, από την αποδοχή των εκδηλώσεων ενδιαφέροντος μέχρι τη νομοθετική κύρωση των συμβάσεων.

Αντίστοιχης σημασίας θεωρείται η απόφαση της ExxonMobil να εισέλθει στο σχήμα εκμετάλλευσης του Block 2 στο Βόρειο Ιόνιο, η οποία ανακοινώθηκε τον Νοέμβριο του 2025, κατά τη σύνοδο P-TEC στην Αθήνα.

Η κοινοπραξία σχεδιάζει τη διενέργεια ερευνητικής γεώτρησης εντός του 2027, η οποία, εφόσον υλοποιηθεί, θα αποτελέσει την πρώτη υπεράκτια ερευνητική γεώτρηση στην Ελλάδα ύστερα από περισσότερα από 40 χρόνια και την πρώτη στην ιστορία της χώρας σε βαθιά ύδατα.

Σύμφωνα με την ΕΔΕΥΕΠ, η παρουσία της ExxonMobil και της Chevron δεν συνιστά μια μεμονωμένη επιχειρηματική εξέλιξη, αλλά εντάσσεται σε μια ευρύτερη αναδιάταξη των δραστηριοτήτων των διεθνών πετρελαϊκών εταιρειών στη Μεσόγειο.

Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται και στην είσοδο της Chevron ως διαχειρίστριας εταιρείας (operator) στο Block 10, το οποίο χαρακτηρίζεται τεχνικά πιο ώριμο, σε συνδυασμό με την ενίσχυση της παρουσίας του αμερικανικού ομίλου στη Λιβύη και την Αλγερία.

Η ΕΔΕΥΕΠ εκτιμά ότι, για πρώτη φορά έπειτα από μια γενιά, οι ελληνικές θαλάσσιες περιοχές εντάσσονται ουσιαστικά στους ευρύτερους ενεργειακούς σχεδιασμούς και στα χαρτοφυλάκια εξερεύνησης της Μεσογείου.

Δεν λείπουν πάντως και οι αρνητικές εξελίξεις, καθώς η κοινοπραξία που δραστηριοποιούνταν στην περιοχή δυτικά της Κρήτης αποφάσισε το 2026 να μην προχωρήσει στη δεύτερη ερευνητική φάση, με αποτέλεσμα η συγκεκριμένη παραχώρηση να επιστρέφει στο Ελληνικό Δημόσιο.

Παράλληλα, η προκήρυξη διεθνούς διαγωνισμού για τη συλλογή νέων σεισμικών δεδομένων και οι παρατάσεις στις περιοχές Block 10 και Ιονίου αποτυπώνουν τη συνέχιση της ερευνητικής δραστηριότητας.

Δέκα ενεργές παραχωρήσεις και ο ορίζοντας των γεωτρήσεων

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν τα αναλυτικά στοιχεία της έκθεσης για την πορεία των υφιστάμενων παραχωρήσεων και τα επόμενα βήματα των επενδυτών.

Μετά το πρώτο εξάμηνο του 2026, η Ελλάδα διαθέτει συνολικά δέκα ενεργές συμβάσεις έρευνας και παραγωγής υδρογονανθράκων, εκ των οποίων οι οκτώ αφορούν θαλάσσιες περιοχές που βρίσκονται σε ερευνητικό στάδιο, ενώ ο Πρίνος και το Κατάκολο εντάσσονται στο στάδιο εκμετάλλευσης, με το δεύτερο να βρίσκεται σε φάση ανάπτυξης.

Στο Block 2, η συμφωνία εισόδου της ExxonMobil στο σχήμα των Energean και HELLENiQ ENERGY επικυρώθηκε τον Μάρτιο του 2026, με την κοινοπραξία να εισέρχεται επίσημα στη δεύτερη ερευνητική φάση. Το χρονοδιάγραμμα που αποτυπώνεται στην έκθεση προβλέπει γεώτρηση το πρώτο τρίμηνο του 2027, εξέλιξη που θα αποτελέσει καθοριστικό βήμα για τη διαπίστωση της ύπαρξης εκμεταλλεύσιμων κοιτασμάτων.

Στο Block 10 του Ιονίου, η Chevron απέκτησε ποσοστό 70% και ανέλαβε τον ρόλο του operator, ενώ η HELLENiQ ENERGY διατηρεί το υπόλοιπο 30%. Η κοινοπραξία έλαβε παράταση 15 μηνών, έως τον Οκτώβριο του 2027, προκειμένου να επαναξιολογήσει το δυναμικό της περιοχής και να αποφασίσει εάν θα προχωρήσει στην τρίτη φάση, η οποία περιλαμβάνει υποχρέωση ερευνητικής γεώτρησης.

Αντίστοιχη παράταση έως τον Οκτώβριο του 2027 δόθηκε και για την παραχώρηση “Ιόνιο”, όπου η HELLENiQ ENERGY διατηρεί το 100%. Στόχος είναι η επαναξιολόγηση των γεωλογικών προοπτικών, η αναζήτηση εταίρου με εμπειρία στις γεωτρήσεις βαθιών υδάτων και η επιλογή της κατάλληλης υποδομής για την υποστήριξη των ερευνών.

Στην περιοχή “Νοτιοδυτικά της Κρήτης”, ολοκληρώθηκε κατά το 2025 η επεξεργασία και ερμηνεία των τρισδιάστατων σεισμικών δεδομένων που είχαν συλλεχθεί το 2024. Οι εργασίες επέτρεψαν τη λεπτομερέστερη χαρτογράφηση υφιστάμενων γεωλογικών στόχων και τον εντοπισμό πρόσθετων περιοχών ενδιαφέροντος.

Στον αντίποδα, το γειτονικό οικόπεδο “Δυτικά της Κρήτης” επέστρεψε στο Δημόσιο τον Απρίλιο του 2026, μετά την απόφαση της κοινοπραξίας ExxonMobil – HELLENiQ ENERGY να μην προχωρήσει στη δεύτερη ερευνητική φάση.
Νέο ενδιαφέρον καταγράφεται και για τη συλλογή σεισμικών δεδομένων. Τον Ιούλιο του 2026, έπειτα από εκδήλωση ενδιαφέροντος της διεθνούς εταιρείας TGS, η ΕΔΕΥΕΠ προκήρυξε διαγωνισμό για την απόκτηση μη αποκλειστικών σεισμικών δεδομένων στις θαλάσσιες περιοχές της δυτικής και νότιας Ελλάδας. Σύμφωνα με την έκθεση, ενδιαφέρον εκδήλωσαν και άλλες σημαντικές εταιρείες του κλάδου.

Πρίνος: Διακοπή παραγωγής και οικονομικές δυσκολίες

Ξεχωριστό ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι αναφορές της έκθεσης στον Πρίνο, όπου καταγράφονται σημαντικές δυσκολίες στη συνέχιση της παραγωγικής δραστηριότητας.

Παρά τη βελτίωση που σημειώθηκε στις αρχές του 2025, όταν η μέση ημερήσια παραγωγή έφθασε τα 1.200 βαρέλια έως τα μέσα Μαΐου, από τα τέλη του ίδιου μήνα η παραγωγή διακόπηκε με απόφαση της διαχειρίστριας εταιρείας.

Σύμφωνα με την έκθεση, η αναστολή αποδίδεται σε διαρθρωτικές και μακροχρόνιες οικονομικές προκλήσεις, οι οποίες καθιστούν το πεδίο ζημιογόνο. Επιπλέον, γίνεται αναφορά στην αδυναμία υλοποίησης του επιχειρησιακού σχεδίου για την ανάπτυξη του δορυφορικού κοιτάσματος Έψιλον.

Η συνολική παραγωγή αργού πετρελαίου το 2025 περιορίστηκε σε 178.500 βαρέλια, με μέση ημερήσια παραγωγή 489 βαρελιών. Όπως σημειώνει η ΕΔΕΥΕΠ, τα επίπεδα αυτά είναι σημαντικά χαμηλότερα από τα ελάχιστα απαιτούμενα για την καταβολή δικαιωμάτων παραγωγής προς το Ελληνικό Δημόσιο.

Παράλληλα, η έκθεση συνδέει τις δυσκολίες του Πρίνου με την προτεραιότητα που έχει δοθεί στη μετατροπή της περιοχής σε εγκατάσταση γεωλογικής αποθήκευσης διοξειδίου του άνθρακα. Επισημαίνεται μάλιστα ότι οι περιορισμοί των ευρωπαϊκών χρηματοδοτικών μηχανισμών δεν επιτρέπουν τη χρήση του CO₂ για ενίσχυση της παραγωγής πετρελαίου, περιορίζοντας τις δυνατότητες αξιοποίησης συνεργειών μεταξύ των δύο δραστηριοτήτων.

Τα οικονομικά οφέλη για το Δημόσιο

Σημαντικό μέρος της έκθεσης αφιερώνεται στα δυνητικά οικονομικά οφέλη που θα μπορούσε να αποκομίσει η ελληνική οικονομία από την ανακάλυψη και εκμετάλλευση κοιτασμάτων φυσικού αερίου.

Με χρονικό ορίζοντα 25 ετών από την έναρξη της παραγωγής, τα άμεσα δημόσια έσοδα θα προέρχονται κυρίως από τη φορολογία εισοδήματος των εταιρειών, τα δικαιώματα επί της παραγωγής και τα υπόλοιπα συμβατικά ανταλλάγματα.

Η ΕΔΕΥΕΠ αναδεικνύει επίσης την ανάγκη δημιουργίας μηχανισμού ανακατανομής των εσόδων, ώστε μέρος των πόρων να κατευθύνεται στην ενίσχυση των τοπικών οικονομιών, στην αντιμετώπιση των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής και στη χρηματοδότηση της ενεργειακής μετάβασης.

Στο ίδιο πλαίσιο εξετάζονται συνέργειες με το Εθνικό Επενδυτικό Ταμείο και το Υπερταμείο, με στόχο η πιθανή αξιοποίηση του ενεργειακού πλούτου να δημιουργήσει μακροπρόθεσμα οφέλη για την ελληνική οικονομία.

Υπερδιπλασιασμός εσόδων και άλμα κερδοφορίας

Εντυπωσιακή είναι και η βελτίωση των οικονομικών αποτελεσμάτων της ΕΔΕΥΕΠ το 2025, αν και σημαντικό μέρος της αύξησης των εσόδων συνδέεται με μη επαναλαμβανόμενο γεγονός.

Σε επίπεδο ομίλου, ο κύκλος εργασιών ανήλθε σε 7,56 εκατ. ευρώ, έναντι 2,80 εκατ. ευρώ το 2024, καταγράφοντας αύξηση περίπου 170%. Τα καθαρά κέρδη διαμορφώθηκαν σε 5,58 εκατ. ευρώ, έναντι 2,90 εκατ. ευρώ την προηγούμενη χρονιά.

Αντίστοιχα, σε επίπεδο μητρικής εταιρείας, ο κύκλος εργασιών αυξήθηκε σε 5,99 εκατ. ευρώ από 2,04 εκατ. ευρώ, ενώ τα καθαρά κέρδη εκτινάχθηκαν στα 4,28 εκατ. ευρώ, από μόλις 483 χιλ. ευρώ το 2024.

Η σημαντική αύξηση των εσόδων της μητρικής οφείλεται σε μεγάλο βαθμό σε ένα έκτακτο, μη επαναλαμβανόμενο έσοδο ύψους 3,41 εκατ. ευρώ, το οποίο προέκυψε από την εκκαθάριση των υποχρεώσεων των συμβαλλομένων στη σύμβαση μίσθωσης για τη θαλάσσια περιοχή του Πατραϊκού Κόλπου.

Στα έσοδα της ΕΔΕΥΕΠ περιλαμβάνονται επίσης στρεμματικές αποζημιώσεις, έσοδα από συμβατικές δαπάνες εκπαίδευσης, πωλήσεις σεισμικών δεδομένων και λοιπά έσοδα δραστηριότητας.

Η ΕΔΕΥΕΠ επισημαίνει ότι η ουσιαστική και διατηρήσιμη ενίσχυση των εσόδων της αναμένεται να προκύψει εφόσον οι έρευνες οδηγήσουν σε εμπορικά εκμεταλλεύσιμες ανακαλύψεις. Τότε θα ενεργοποιηθούν οι συμβατικές προβλέψεις για μπόνους και δικαιώματα παραγωγής, ενώ η ωρίμανση της αγοράς εκτιμάται ότι θα ενισχύσει και τα έσοδα από σεισμικά δεδομένα και μελέτες.

Μέχρι τότε, η βασική προτεραιότητα παραμένει η χρηματοδότηση της λειτουργίας της χωρίς επιβάρυνση του κρατικού προϋπολογισμού, παράλληλα με την αποτελεσματική εποπτεία των ερευνητικών προγραμμάτων.

Το βασικό συμπέρασμα που προκύπτει από την έκθεση είναι ότι η Ελλάδα βρίσκεται πλέον μπροστά σε μια κρίσιμη περίοδο για την αξιοποίηση του δυνητικού υποθαλάσσιου ενεργειακού της πλούτου. Η παρουσία των ExxonMobil και Chevron, οι νέες παραχωρήσεις και η προγραμματισμένη γεώτρηση στο Ιόνιο δημιουργούν τις προϋποθέσεις για τη μετάβαση από τις σεισμικές έρευνες στην πραγματική διερεύνηση των κοιτασμάτων.

ΠΗΓΗ Capital

Πηγή – Iskra

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

BUY & SELL IN CYPRUSwww.buyme.cy