«Βόμβα» από ΣτΕ: Στον… αέρα φόροι και πρόστιμα από φοροδιαφυγή

Αιτία είναι η υπ’ αριθμ. 1246/2026 απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας με την οποία κρίθηκαν αντισυνταγματικές οι διατάξεις του Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας που παρέτειναν από πενταετή σε δεκαετή ή ακόμη και σε εικοσαετή την προθεσμία παραγραφής του δικαιώματος του Δημοσίου να επιβάλει φόρους και πρόστιμα σε υποθέσεις ποινικά κολάσιμης φοροδιαφυγής των ετών 2012 – 2017.

Ηδη, μια πρώτη έρευνα του «Ε.Τ.» σε δημοσιευμένες αποφάσεις της Διεύθυνσης Επίλυσης Διαφορών (ΔΕΔ) της ΑΑΔΕ εντοπίζει τουλάχιστον 27,4 εκατ. ευρώ φόρων, προστίμων και επιβαρύνσεων σε υποθέσεις στις οποίες οι φορολογούμενοι είχαν ζητήσει ακύρωση των καταλογισμών λόγω πενταετούς παραγραφής, αλλά οι προσφυγές τους απορρίφθηκαν με εφαρμογή της ειδικής 10ετούς -και σε παλαιότερες περιπτώσεις 20ετούς- παραγραφής λόγω φοροδιαφυγής. Το ποσό αποτελεί κατώτατο όριο, καθώς δεν περιλαμβάνει όλες τις αποφάσεις της ΔΕΔ ούτε τις υποθέσεις που εκκρεμούν στα διοικητικά δικαστήρια.

Αντισυνταγματική

Η επταμελής σύνθεση του Β’ Τμήματος του ΣτΕ έκρινε αντισυνταγματική την 20ετή παραγραφή του δικαιώματος του Δημοσίου να καταλογίζει φόρους σε υποθέσεις φοροδιαφυγής, θεωρώντας ότι παραβιάζει την αρχή της αναλογικότητας.

Παράλληλα, έκρινε αντίθετη προς το άρθρο 78 παρ. 1 και 2 του Συντάγματος τη μεταβατική διάταξη του ν. 4646/2019 που προέβλεψε 10ετή αντί πενταετούς παραγραφή για παλαιές υποθέσεις ποινικά κολάσιμης φοροδιαφυγής. Στην υπόθεση που κρίθηκε, το ΣτΕ κατέληξε στην εφαρμογή της πενταετούς παραγραφής.

Πρόκειται για κρίση που αφορά τον χρόνο μέσα στον οποίο μπορεί να εκδοθεί η πράξη καταλογισμού και όχι για γενική παραγραφή κάθε φορολογικής οφειλής μετά την πενταετία.

Οι οικονομικές διαστάσεις είναι ήδη μεγάλες. Μεταξύ των υποθέσεων που έχουν εντοπιστεί περιλαμβάνονται καταλογισμοί 6,28 εκατ. ευρώ για τη χρήση 2012, 5,82 εκατ. ευρώ για το 2014 και 7,255 εκατ. ευρώ για φόρο εισοδήματος των ετών 2015-2017. Σε άλλη υπόθεση, οι πράξεις ΦΠΑ έφθαναν τα 3,293 εκατ. ευρώ, ενώ καταλογισμός φόρου εισοδήματος και ΦΠΑ για το 2017 ανερχόταν σε 2,134 εκατ. ευρώ.

Παραγραφές

Οι καταλογισμοί, πάντως, δεν ακυρώνονται αυτομάτως. Πρέπει να εξεταστεί κάθε υπόθεση χωριστά, καθώς μπορεί να υπάρχει διαφορετικός νόμιμος λόγος παράτασης της παραγραφής, ενώ καθοριστικό είναι και το στάδιο στο οποίο βρίσκεται η φορολογική διαφορά.

Για τις εκκρεμείς δικαστικές υποθέσεις ιδιαίτερη σημασία αποκτά η Επιτροπή Εξώδικης Επίλυσης Φορολογικών Διαφορών. Η νομοθεσία επιτρέπει στον φορολογούμενο να προβάλει ενώπιόν της την παραγραφή του δικαιώματος του Δημοσίου να επιβάλει τον επίδικο φόρο ή πρόστιμο, υπό τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις.

Μάλιστα, με τον ν. 5313/2026 η προθεσμία υποβολής αιτήσεων παρατάθηκε έως τις 30 Ιουνίου 2027, ενώ προβλέφθηκε δυνατότητα νέας αίτησης και για ορισμένες παλαιότερες υποθέσεις όταν έχουν προκύψει νέα στοιχεία ή νέα νομολογία. Η απόφαση 1246/2026 δημιουργεί συνεπώς νέο δεδομένο για υποθέσεις στις οποίες το κρίσιμο ζήτημα ήταν η παραγραφή λόγω φοροδιαφυγής.

 Κίνδυνος για επιστροφές χρημάτων

Το δημοσιονομικό κόστος μπορεί να μην περιοριστεί στη διαγραφή ανείσπρακτων φόρων και προστίμων. Εφόσον ένας καταλογισμός ακυρωθεί λόγω παραγραφής και ο φορολογούμενος έχει ήδη καταβάλει μέρος ή το σύνολο του ποσού, το αχρεωστήτως καταβληθέν ποσό πρέπει να εκκαθαριστεί προς επιστροφή ή συμψηφισμό με άλλες οφειλές του.

Ετσι, ο πραγματικός λογαριασμός έχει δύο όψεις: αφενός φόρους και πρόστιμα που ενδέχεται να διαγραφούν και, αφετέρου, χρήματα που έχουν ήδη εισπραχθεί και μπορεί να χρειαστεί να επιστραφούν. Τα 27,4 εκατ. ευρώ αποτελούν προς το παρόν μόνο το πρώτο μετρήσιμο κατώτατο όριο, καθώς το συνολικό ύψος των αντίστοιχων εκκρεμών δικαστικών υποθέσεων παραμένει άγνωστο.

Πηγή – Ελεύθερος Τύπος

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ