Κυριακή, 4 Οκτωβρίου 2026
Λευκωσία 22°
Κύπρος

Το ΤΕΠΑΚ συντονιστής σημαντικού ευρωπαϊκού έργου HEROES

    ​​ ​ ​​ Το ΤΕΠΑΚ συντονιστής σημαντικού ευρωπαϊκού έργου HEROESΑντικείμενο του HEROES η επιτακτική πρόκληση που αφορά τα ιστορικά κέντρα και το δομημένο πολιτιστικό απόθεμα της Ευρώπης, που εκτίθενται ταυτόχρονα σε πολλαπλούς κινδύνους, οι οποίοι εντείνονται ή…

4 Οκτωβρίου 2026 · 08:00

      

Το ΤΕΠΑΚ συντονιστής σημαντικού ευρωπαϊκού έργου HEROESΑντικείμενο του HEROES η επιτακτική πρόκληση που αφορά τα ιστορικά κέντρα και το δομημένο πολιτιστικό απόθεμα της Ευρώπης, που εκτίθενται ταυτόχρονα σε πολλαπλούς κινδύνους, οι οποίοι εντείνονται ή μεταβάλλονται λόγω της κλιματικής αλλαγής

Μια ακόμα καινοτομία στις δράσεις του καταγράφει το ΤΕΠΑΚ, το οποίο ανέλαβε τον συντονισμό του ευρωπαϊκού έργου HEROES, που αφορά την ανθεκτικότητα των ιστορικών κέντρων απέναντι σε πολλαπλούς κινδύνους.

Το έργο HEROES ανταποκρίνεται στην ολοένα και πιο επιτακτική πρόκληση που αφορά τα ιστορικά κέντρα και το δομημένο πολιτιστικό απόθεμα της Ευρώπης, που εκτίθενται ταυτόχρονα σε πολλαπλούς κινδύνους, οι οποίοι εντείνονται ή μεταβάλλονται λόγω της κλιματικής αλλαγής. Όπως επισημαίνεται από το Πανεπιστήμιο, ακραίες θερμοκρασίες, έντονες βροχοπτώσεις και πλημμυρικά φαινόμενα, ξηρασία, πυρκαγιές, ισχυροί άνεμοι, σεισμικότητα, παράκτιες πιέσεις, καθώς και ανθρωπογενείς παράγοντες, όπως η αστική ανάπτυξη και οι αυξημένες τουριστικές πιέσεις, μπορούν να επηρεάσουν σημαντικά την κατάσταση διατήρησης ιστορικών κτιρίων και συνόλων.

Το HEROES φιλοδοξεί να γεφυρώσει το σημαντικό κενό που καταγράφεται μεταξύ της παρακολούθησης ενός κινδύνου και της λήψης μιας τεκμηριωμένης απόφασης, μετατρέποντας επιστημονικά δεδομένα και ψηφιακή τεκμηρίωση σε πρακτική πληροφορία που μπορεί να αξιοποιηθεί από αρμόδιες Αρχές, δήμους, επαγγελματίες και φορείς διαχείρισης της πολιτιστικής κληρονομιάς.

Στόχος είναι να δημιουργηθεί μια τεκμηριωμένη διαδικασία από την παρατήρηση και την ανάλυση έως την αξιολόγηση του κινδύνου, την ιεράρχηση αναγκών και την επιλογή κατάλληλων μέτρων μετριασμού. Μία από τις βασικές καινοτομίες του HEROES είναι ότι το ψηφιακό δίδυμο δεν αντιμετωπίζεται ως μία στατική τρισδιάστατη αναπαράσταση ενός μνημείου ή μιας πόλης. Αντίθετα, σχεδιάζεται ως ένα δυναμικό σύστημα υποστήριξης αποφάσεων, το οποίο θα ενσωματώνει εποχικές ενημερώσεις αλλά και δεδομένα που συλλέγονται μετά από ακραία ή έκτακτα γεγονότα.

Ιδιαίτερη θέση στο έργο έχει η Κύπρος και το ιστορικό κέντρο της Πάφου, όπου θα πραγματοποιηθούν δραστηριότητες επίδειξης και εφαρμογής. Η περιοχή μελέτης θα περιλαμβάνει ιστορικά και παραδοσιακά κτίρια, καθώς και στοιχεία παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς, όπως οι Τάφοι των Βασιλέων, οι οποίοι έχουν ήδη αποτελέσει πεδίο πιλοτικών εφαρμογών στο προηγούμενο έργο ENGINEER.

Παράλληλα, θα αξιοποιηθούν συγκριτικές περιπτώσεις από άλλα ευρωπαϊκά ιστορικά κέντρα και περιοχές, μεταξύ άλλων στη Βόρεια Ιταλία, την Orihuela στην Ισπανία και την περιοχή Coimbra–Leiria στην Πορτογαλία. Με τον τρόπο αυτό, οι προτεινόμενες μέθοδοι θα εξεταστούν σε διαφορετικές συνθήκες και θα αξιολογηθεί η δυνατότητα μεταφοράς τους σε άλλα ευρωπαϊκά περιβάλλοντα.

Ως έργο Twinning, το HEROES δεν περιορίζεται αποκλειστικά στην ανάπτυξη τεχνολογικών εργαλείων. Ένας από τους σημαντικότερους στόχους του είναι η ενίσχυση της ερευνητικής αριστείας και καινοτομίας.

Για τον σκοπό αυτό προβλέπεται ένα εκτεταμένο πρόγραμμα μεταφοράς γνώσης που περιλαμβάνει πέντε θεματικά εργαστήρια και τρία θερινά σχολεία, καθώς και webinars, εικονικές εκπαιδεύσεις, επισκέψεις εμπειρογνωμόνων και αποσπάσεις ερευνητών του ΤΕΠΑΚ στα συνεργαζόμενα πανεπιστήμια. Οι δράσεις θα καλύψουν θεματικές όπως η ανάλυση πολλαπλών κινδύνων, η διαλειτουργικότητα HBIM–GIS, η παρακολούθηση και αξιολόγηση της κατάστασης ιστορικών κατασκευών, η σύνδεση περιβαλλοντικής έκθεσης με μηχανισμούς φθοράς και η ανάπτυξη λειτουργικών ψηφιακών διδύμων και εργαλείων λήψης αποφάσεων.

Οι μετακινήσεις και οι ανταλλαγές προσωπικού θα επιτρέψουν στους ερευνητές του ΤΕΠΑΚ να εργαστούν απευθείας με τις ομάδες των POLIMI, UCL και UAVEIRO πάνω σε πρακτικές εφαρμογές και μεθοδολογίες. Η φιλοσοφία του έργου είναι ότι η γνώση δεν πρέπει να παραμένει σε μεμονωμένα σεμινάρια, αλλά να μετατρέπεται σε μόνιμες διαδικασίες, πρωτόκολλα, εργαλεία και δεξιότητες που θα παραμείνουν στο ΤΕΠΑΚ.

Το έργο, που υλοποιείται στο πλαίσιο του Horizon Europe – Twinning και έχει διάρκεια 36 μηνών και συνολικό προϋπολογισμό περίπου 1,5 εκατ. ευρώ, συντονίζεται από την Ερευνητική Μονάδα Ψηφιακής Πολιτιστικής Κληρονομιάς ΜΝΗΜΟΣΥΝΗ, με συντονιστή τον Δρα Άθω Αγαπίου. Στην ομάδα έργου του ΤΕΠΑΚ συμμετέχουν επίσης διάφορα τεχνολογικά Εργαστήρια του Πανεπιστημίου που εδρεύουν στη Λεμεσό.

Πηγή – Διάλογος

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Alkinoos FoundationNexomosΔρ. Γεράσιμος ΚυριακίδηςLocksmith ServicesLithotechnic Printers