Συνέντευξη Αλ. Ζαχαριάδη: Παράγοντας συσπείρωσης η προοπτική υποψηφιότητας προερχόμενης από το ΑΚΕΛ

Παράγοντας συσπείρωσης η προοπτική υποψηφιότητας προερχόμενης από το ΑΚΕΛ

Στον ΔΗΣΥ κυριαρχούν οι προσωπικές φιλοδοξίες αντί πολιτικών προτάσεων

ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΖΑΧΑΡΙΑΔΗΣ

«Με την απόσυρση της Αννίτας Δημητρίου παραμένουν η στάση του Αβέρωφ Νεοφύτου, η ενδεχόμενη εσωκομματική εκλογική διαδικασία και ο κίνδυνος διεμβολισμού του κόμματος από τον Πρόεδρο Χριστοδουλίδη»

«Το ΑΚΕΛ μπορεί να συγκεντρώσει περίπου 30% στον πρώτο γύρο, εξασφαλίζοντας πιθανότατα συμμετοχή στον δεύτερο. Το κρίσιμο είναι να μη βρεθεί ξανά μόνο του»

«Το ΕΛΑΜ αντιμετωπίζει δίλημμα: είτε θα στηρίξει τον Πρόεδρο, αποδυναμώνοντας το αντισυστημικό του αφήγημα, είτε θα κατέλθει αυτόνομα, κινδυνεύοντας να μείνει χωρίς ουσιαστικό μερίδιο στην επόμενη διακυβέρνηση»

Τις διεργασίες ενόψει των προεδρικών εκλογών του 2028, τις εσωκομματικές αντιπαραθέσεις στον ΔΗΣΥ και τα διλήμματα των πολιτικών δυνάμεων αναλύει στη συνέντευξή του στη «Χαραυγή» ο πολιτικός επιστήμονας στο Τμήμα Κοινωνικών και Πολιτικών Επιστημών στο Πανεπιστήμιο Κύπρου, Αλέξανδρος Ζαχαριάδης. Επισημαίνει την απουσία σαφών πολιτικών διαφορών μεταξύ των διεκδικητών στον Συναγερμό, εξετάζει τις κινήσεις του Νίκου Χριστοδουλίδη για δεύτερη θητεία και αναφέρεται στις προοπτικές του ΑΚΕΛ και στον καθοριστικό ρόλο του ΕΛΑΜ. Παράλληλα, σχολιάζει την επιρροή των δημοσκοπήσεων και των μέσων ενημέρωσης, εκφράζοντας προβληματισμό για τη συνάντηση πολιτικών προσώπων με τον διευθυντή του «ΠΟΛΙΤΗ», αλλά και για την αυξανόμενη απαξίωση των πολιτών απέναντι στο πολιτικό σύστημα.

Συνέντευξη στον

Μιχάλη Μιχαήλ

Έχουμε μπει ήδη στην προεκλογική περίοδο. Πώς βλέπετε να εξελίσσεται το πολιτικό σκηνικό;

Για ακόμα μία φορά έχουμε μια ιδιαίτερα μακρά προεκλογική περίοδο. Παλαιότερα τα κόμματα συμφωνούσαν με υποψηφίους ακόμα και οκτώ μήνες πριν από τις εκλογές. Σήμερα, κυρίως λόγω των εξελίξεων στον χώρο της Δεξιάς και της Κεντροδεξιάς, η προεκλογική εκστρατεία ξεκινά πολύ νωρίτερα.

Καθοριστικό ρόλο διαδραματίζει η διαδικασία επιλογής υποψηφίου στον Δημοκρατικό Συναγερμό, η οποία παραπέμπει στο αμερικανικό μοντέλο των «primaries». Επειδή ο ΔΗΣΥ εισέρχεται σε εσωτερική προεκλογική διαδικασία, παρασύρει ουσιαστικά ολόκληρο το πολιτικό σκηνικό.

Αυτή η παρατεταμένη προεκλογική περίοδος δεν κουράζει τους πολίτες;

Η αίσθησή μου είναι ότι προκαλεί κούραση και εντείνει την απαξίωση προς το πολιτικό σύστημα. Θα ήταν χρήσιμο οι δημοσκόποι να εξετάσουν επιστημονικά αυτή την παράμετρο.

Τα τελευταία χρόνια βλέπουμε το εκλογικό σώμα να προχωρεί σε επιλογές που δεν θεωρούνται παραδοσιακές. Η είσοδος νέων κομμάτων στη Βουλή και το φαινόμενο Φειδίας Παναγιώτου αποτελούν χαρακτηριστικά παραδείγματα. Παρά τις αντισυστημικές επιλογές, όμως, η απαξίωση δεν μειώνεται. Ενδεχομένως μάλιστα να εντείνεται.

Τι σηματοδοτεί η παραίτηση από την κούρσα των εκλογών της Αννίτας Δημητρίου;

Η απόσυρση της υποψηφιότητας της Αννίτας Δημητρίου και η πιθανότητα αντίστοιχης κίνησης από τον Γιώργο Παμπορίδη, εφόσον επιτευχθεί συναίνεση, ανοίγουν τον δρόμο για κοινή υποψηφιότητα στον Δημοκρατικό Συναγερμό. Ωστόσο, παραμένουν η στάση του Αβέρωφ Νεοφύτου, η ενδεχόμενη εσωκομματική εκλογική διαδικασία και ο κίνδυνος διεμβολισμού του κόμματος από τον Πρόεδρο Χριστοδουλίδη. Το ουσιαστικό πρόβλημα είναι πως οι αντιπαραθέσεις φαίνεται να επικεντρώνονται περισσότερο σε προσωπικές φιλοδοξίες παρά σε πολιτικές διαφορές.

Ο ΔΗΣΥ δεν έχει αποσαφηνίσει πού διαφωνεί με την κυβέρνηση, ούτε οι ενδιαφερόμενοι έχουν παρουσιάσει διακριτές πολιτικές προτάσεις.

Αντίστοιχη εικόνα επικρατεί στο ΔΗΚΟ, όπου η συζήτηση για συνέχιση ή διακοπή της στήριξης Χριστοδουλίδη στερείται σαφούς πολιτικού περιεχομένου. Ούτε οι επικριτές εξηγούν επαρκώς τους λόγους διαφοροποίησής τους, ούτε οι υποστηρικτές παρουσιάζουν συγκεκριμένο πρόγραμμα για ενδεχόμενη νέα πενταετία. Αυτή η απουσία ουσιαστικού πολιτικού διαλόγου προκαλεί ανησυχία για τη λειτουργία του πολιτικού συστήματος, καθώς οι πολίτες καλούνται να αξιολογήσουν πρόσωπα χωρίς να γνωρίζουν ποιες πολιτικές επιλογές, προτεραιότητες και δεσμεύσεις εκπροσωπούν για το μέλλον της χώρας.

Επομένως, είναι πιθανό να δούμε ξανά ετερόκλητες συμμαχίες;

Πιθανολογώ πως ναι. Πολλά εξαρτώνται από τις αποφάσεις του ΔΗΣΥ. Δεν αποκλείεται κάποιος διεκδικητής, κυρίως ο Αβέρωφ Νεοφύτου, εάν δεν εξασφαλίσει το χρίσμα, να κατέλθει ανεξάρτητος, διασπώντας περαιτέρω την ψήφο της Δεξιάς.

Το ΔΗΚΟ ενδέχεται επίσης να επιλέξει αυτόνομη κάθοδο, δημιουργώντας διλήμματα στους υπουργούς του.

Καθοριστικός θα είναι και ο ρόλος του ΕΛΑΜ. Ο Νίκος Χριστοδουλίδης, με τα σημερινά δεδομένα, χρειάζεται τη στήριξή του για να ενισχύσει τις πιθανότητες συμμετοχής του στον δεύτερο γύρο.

Το ΕΛΑΜ αντιμετωπίζει δίλημμα: είτε θα στηρίξει τον Πρόεδρο, αποδυναμώνοντας το αντισυστημικό του αφήγημα, είτε θα κατέλθει αυτόνομα, κινδυνεύοντας να μείνει χωρίς ουσιαστικό μερίδιο στην επόμενη διακυβέρνηση.

Υπάρχει επιπλέον το ζήτημα των στελεχών που προέρχονται από τον Δημοκρατικό Συναγερμό, έχουν μετακινηθεί στο ΕΛΑΜ και διατηρούν, όπως φαίνεται, επαφές με το Προεδρικό. Η στάση αυτών των προσώπων μπορεί να αποκτήσει ιδιαίτερη σημασία, ανάλογα με τις αποφάσεις που θα λάβει η ηγεσία του κόμματος.

Θεωρείτε δεδομένο ότι ο Νίκος Χριστοδουλίδης θα επαναδιεκδικήσει την Προεδρία;

Η πολιτική ιστορία δείχνει ότι οι Πρόεδροι συνήθως επαναδιεκδικούν δεύτερη θητεία. Εξαίρεση αποτέλεσε ο Δημήτρης Χριστόφιας.

Οι κινήσεις του Νίκου Χριστοδουλίδη δείχνουν προετοιμασία. Με τον τελευταίο ανασχηματισμό ενίσχυσε την παρουσία του ΔΗΚΟ, του μοναδικού κοινοβουλευτικού κόμματος που τον στηρίζει επίσημα.

Παράλληλα, επιδιώκει να αξιοποιήσει επιρροές στον ΔΗΣΥ, στο ΕΛΑΜ και στον κεντρώο χώρο, ώστε να εξασφαλίσει συμμετοχή στον δεύτερο γύρο.

Η εκτίμησή μου είναι ότι οποιοσδήποτε υποψήφιος προέρχεται από τη Δεξιά θα επιχειρήσει να συσπειρώσει αυτόν τον χώρο απέναντι σε υποψηφιότητα της Αριστεράς. Παρά τις εσωτερικές αντιθέσεις, η προοπτική μιας υποψηφιότητας προερχόμενης από το ΑΚΕΛ μπορεί να λειτουργήσει ως παράγοντας συσπείρωσης.

Το ΑΚΕΛ έφτασε πολύ κοντά στην εκλογή Προέδρου με τον Ανδρέα Μαυρογιάννη. Μπορεί να το πετύχει το 2028;

Πολλά θα εξαρτηθούν από το πολιτικό πλαίσιο και την επιλογή υποψηφίου. Το ΑΚΕΛ παραδοσιακά πραγματοποιεί ανοίγματα πέραν του στενού κομματικού του χώρου, όπως συνέβη με τους Γιώργο Βασιλείου, Γιώργο Ιακώβου, Σταύρο Μαλά και Ανδρέα Μαυρογιάννη.

Αυτή η στρατηγική αποσκοπεί στη δημιουργία ευρύτερων συμμαχιών, ώστε να επιτευχθεί εκλογή Προέδρου και εφαρμογή σημαντικού μέρους των πολιτικών του θέσεων.

Το ΑΚΕΛ προέρχεται από καλό αποτέλεσμα στις βουλευτικές εκλογές και εμφανίζεται πιο συμπαγές. Εκτιμώ ότι μπορεί να συγκεντρώσει περίπου 30% στον πρώτο γύρο, εξασφαλίζοντας πιθανότατα συμμετοχή στον δεύτερο.

Το κρίσιμο είναι να μη βρεθεί ξανά μόνο του. Χρειάζεται συμμαχίες με άλλες πολιτικές δυνάμεις, κοινοβουλευτικές και εξωκοινοβουλευτικές.

Παράλληλα, υπάρχει μεγάλη δεξαμενή ψηφοφόρων χωρίς ισχυρούς κομματικούς δεσμούς. Αυτοί αποφασίζουν περισσότερο με βάση την προσωπικότητα και το αφήγημα ενός υποψηφίου. Η κινητοποίησή τους μπορεί να καθορίσει το αποτέλεσμα.

Το πλεονέκτημα ενός οργανωμένου κόμματος, πάντως, δεν πρέπει να υποτιμάται. Οι παγκύπριοι μηχανισμοί, τα τοπικά επιτελεία και η δυνατότητα κινητοποίησης ψηφοφόρων εξακολουθούν να έχουν καθοριστική σημασία. Οι τελευταίες βουλευτικές εκλογές κατέδειξαν ότι τα δύο μεγαλύτερα κόμματα διατηρούν σημαντικές οργανωτικές αντοχές, παρά τις αλλαγές στην εκλογική συμπεριφορά.

Πώς σχολιάζετε τη συνάντηση Αβέρωφ Νεοφύτου και Αννίτας Δημητρίου με τον διευθυντή του «ΠΟΛΙΤΗ»;

Δεν πιστεύω ότι ο μέσος Κύπριος ψηφοφόρος έπεσε από τα σύννεφα. Ωστόσο, όταν τέτοιες συναντήσεις επιβεβαιώνονται, έστω και με διαφωνίες για το περιεχόμενό τους, δημιουργούνται σοβαρά ζητήματα.

Το να συμμετέχουν πολιτικά πρόσωπα και παράγοντες των μέσων ενημέρωσης σε διεργασίες που αφορούν την εκλογή Προέδρου της Βουλής και τις προεδρικές εκλογές προκαλεί προβληματισμό.

Δεν μπορεί ένας μιντιάρχης να λειτουργεί ως «fixer» του πολιτικού συστήματος, επηρεάζοντας πολιτικές εξελίξεις και κομματικές αποφάσεις.

Τέτοιες πρακτικές δεν ενισχύουν τη δημοκρατία. Αντιθέτως, τη διαβρώνουν και αποκαλύπτουν πόση σημασία αποδίδουν ορισμένες πολιτικές δυνάμεις στον μέσο ψηφοφόρο.

Δημοσκοπήσεις και ΜΜΕ επηρεάζουν το τελικό αποτέλεσμα των εκλογών

Πόσο επηρεάζουν τα μέσα ενημέρωσης και οι δημοσκοπήσεις τις εκλογικές επιλογές;

Τα παραδοσιακά μέσα εξακολουθούν να επηρεάζουν σημαντικό μέρος των πολιτών, κυρίως μεγαλύτερων ηλικιών. Ωστόσο, τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης έχουν αποκτήσει καθοριστική σημασία, ακόμα και σε αυτές τις ηλικιακές ομάδες.

Οι υποψήφιοι χρειάζονται παρουσία και στα δύο περιβάλλοντα.

Ιδιαίτερη σημασία έχουν οι δημοσκοπήσεις. Δεν αποτυπώνουν απλώς τάσεις, αλλά μπορούν να επηρεάσουν την αντίληψη των ψηφοφόρων για την εκλεξιμότητα ενός προσώπου.

Κάποιοι ενδέχεται να στηρίξουν υποψήφιο επειδή εμφανίζεται να διαθέτει περισσότερες πιθανότητες πρόκρισης στον δεύτερο γύρο ή καλύτερη παράσταση νίκης.

Οι δημοσκοπήσεις αποκτούν μεγαλύτερη επιρροή όσο πλησιάζουν οι εκλογές. Επηρεάζουν όχι μόνο τις εκτιμήσεις για το τελικό αποτέλεσμα, αλλά και τη στρατηγική ψήφο, ιδιαίτερα όταν οι πολίτες επιλέγουν με κριτήριο ποιος μπορεί να επικρατήσει στον δεύτερο γύρο.

Πηγή – Διάλογος

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

BUY & SELL IN CYPRUSwww.buyme.cy