Οι Βούλγαροι πανηγυρίζουν για την επιστροφή στην πατρίδα τους των λειψάνων του μεγάλου εθνικού ηγεμόνα, ενώ την ίδια ώρα οι Σκοπιανοί έχουν εξοργιστεί διότι θεωρούν ότι έχουν δικαιώματα πάνω στα λείψανα, ισχυρίζονται ότι πουθενά δεν αναφέρεται ότι ο Σαμουήλ ήταν Βούλγαρος, επικαλούνται τα αποτελέσματα της Επιτροπής Βόρειας Μακεδονίας – Βουλγαρίας για «κοινή ιστορία» και φτάνουν στο σημείο να αφήνουν υπονοούμενα κατά της Ελλάδας ότι επίτηδες επέλεξε να δώσει τα λείψανα στους Βουλγάρους και όχι στους ίδιους, στο πλαίσιο εκδίκησης σε βάρος των Σκοπίων!
Αφορμή για το νέο διπλωματικό και ιστορικό θρίλερ στάθηκε η συμφωνία ανταλλαγής μεταξύ Αθήνας και Σόφιας. Η Ελλάδα, με βάση το Μνημόνιο Κατανόησης των υπουργείων Πολιτισμού, συμφώνησε να παραδώσει την κάρα και τα οστά του Σαμουήλ –που φυλάσσονταν στο Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού Θεσσαλονίκης από την ανασκαφή του 1965 στον Άγιο Αχίλλειο Πρεσπών– λαμβάνοντας ως αντάλλαγμα 48 λεηλατημένα εκκλησιαστικά κειμήλια του Πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου από μοναστήρια της Μακεδονίας.
Η πανηγυρική υποδοχή στη Σόφια, με κάλεσμα του πρωθυπουργού Ρούμεν Ράντεβ για λαϊκό προσκύνημα προκάλεσε την ακαριαία αντίδραση των Σκοπίων. Αναλυτές στη γειτονική χώρα κατηγορούν τη Σόφια για μονομερή πολιτική εκμετάλλευση της ιστορίας και φέρνουν σε δύσκολη θέση τη δικιά τους πλευρά στη Μικτή Ιστορική Επιτροπή. Υποστηρίζουν ότι η διατύπωση περί «Βουλγαρικής Αυτοκρατορίας με κέντρο τη σημερινή Βόρεια Μακεδονία» εργαλειοποιήθηκε, παραβλέποντας τον όρο της «κοινής ιστορίας».
Παράλληλα, στο σκοπιανό δημόσιο διάλογο αφήνονται σαφείς αιχμές και κατά της ελληνικής διπλωματίας. Υποστηρίζεται ότι η Αθήνα, παρακάμπτοντας τα δικά τους ιστορικά αιτήματα, επέλεξε να συνάψει συμφωνία αποκλειστικά με τη Βουλγαρία, παραδίδοντας εκεί τα λείψανα ως μέρος μιας πολιτικής τακτικής που αφήνει εκτός κάδρου τις διεκδικήσεις των Σκοπίων…
