Ναταλία Κρίτσαλη: Στα 19 δημιούργησε το Bloode – «Δεν ξεκίνησα για να γίνω κάτι, ξεκίνησα για να λύσω κάτι»

Τη Ναταλία Κρίτσαλη τη γνώρισα στη Νέα Μάκρη, στην ίδια δράση εθελοντικής αιμοδοσίας και εγγραφής εθελοντών δοτών μυελού των οστών όπου γνώρισα και τη Μάρη Ευγενίδου Λόη. Μέχρι τότε ήξερα το Bloode. Ήξερα επίσης ότι πίσω από αυτό βρίσκεται μια γυναίκα που το δημιούργησε όταν ήταν μόλις 19 ετών. Αυτό που δεν ήξερα ήταν τι ακριβώς κάνει έναν άνθρωπο σε αυτή την ηλικία να βλέπει ένα τόσο μεγάλο, συστημικό πρόβλημα και, αντί να σκεφτεί «κάποιος πρέπει να κάνει κάτι», να αποφασίζει ότι αυτός ο κάποιος μπορεί να είναι η ίδια.

Η δράση εκείνη πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο του Allwyn Care, που συνεχίζει το ταξίδι του με το Bloode και το Choose Life σε όλη την Ελλάδα. Με αφορμή τις επόμενες εθελοντικές αιμοδοσίες, στις 9 Οκτωβρίου στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και στις 10 Οκτωβρίου στην Παραλία Θεσσαλονίκης, ξαναβρήκαμε τη Ναταλία – αυτή τη φορά για να μιλήσουμε περισσότερο μαζί της.

Έντεκα χρόνια αργότερα, η απάντηση ίσως βρίσκεται σε μία από τις φράσεις της σε αυτή τη συνέντευξη: «Για εμένα το πραγματικά εξαντλητικό είναι το αντίθετο: το να βλέπεις κάτι που δεν δουλεύει και να μην κάνεις τίποτα γι’ αυτό».

Στα 19 της, η Ναταλία πίστευε ότι το πρόβλημα της αιμοδοσίας στην Ελλάδα θα μπορούσε να λυθεί σχετικά γρήγορα, αρκεί κάποιος να το αναδείκνυε σωστά. Σήμερα, λέει ότι η χώρα εξακολουθεί να μην καλύπτει το σύνολο των αναγκών της αποκλειστικά από εθελοντές αιμοδότες και ότι το στοίχημα δεν είναι απλώς να αυξηθούν οι αιμοδοσίες. Είναι να αλλάξει η κουλτούρα μας γύρω από αυτές.

Στο μεταξύ, η ίδια χρειάστηκε να μάθει πολλά περισσότερα από το πώς στήνεται ένας οργανισμός. Να μπαίνει, ως 19χρονη γυναίκα, σε δωμάτια με γιατρούς, διοικητές νοσοκομείων και στελέχη εταιρειών και να κερδίζει γρήγορα την αξιοπιστία που στους μεγαλύτερους άνδρες γύρω της αποδιδόταν πολύ ευκολότερα. Να μιλά με δεδομένα, να είναι πάντα απόλυτα προετοιμασμένη, να παρουσιάζει με αυτοπεποίθηση. Και, χρόνια αργότερα, να προσπαθεί να αποβάλει κάποια από τα χαρακτηριστικά που υιοθέτησε για να επιβιώσει σε αυτά τα δωμάτια: την αυστηρότητα ως άμυνα και τη διαρκή ανάγκη να αποδεικνύει την αξία της.

Έχει βρεθεί στη λίστα Forbes 30 Under 30, έχει πάρει διεθνείς διακρίσεις και έχει συνδέσει το όνομά της με ένα εγχείρημα με πραγματικό κοινωνικό αποτύπωμα. Εκείνη, όμως, επιστρέφει σε κάτι πολύ απλούστερο: «Δεν ξεκίνησα για να γίνω κάτι. Ξεκίνησα για να λύσω κάτι».

Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.

Το Bloode ξεκίνησε όταν η Ναταλία Κρίτσαλη ήταν μόλις 19 ετών

Το Bloode ξεκίνησε όταν ήσουν μόλις 19 ετών. Δέκα και πλέον χρόνια μετά, αν καθόταν απέναντί σου εκείνο το 19χρονο κορίτσι, τι πιστεύεις ότι θα την εξέπληττε περισσότερο από όλα όσα ακολούθησαν;

Νομίζω ότι θα έμενε άναυδη όχι από τις διακρίσεις ή τους αριθμούς όσων έχουμε πετύχει, αλλά από το γεγονός ότι ακόμα υπάρχει το Bloode και κάνει αυτό για το οποίο δημιουργήθηκε: το αίμα προσβάσιμο σε όλους. Στα 19 μου πίστευα ότι το πρόβλημα θα λυνόταν γρήγορα, αν απλώς το αναδείκνυε κάποιος σωστά. Στα 11 χρόνια που έχουν περάσει, δυστυχώς παραμένουμε ανάμεσα στις λίγες ευρωπαϊκές χώρες που δεν καλύπτουν το 100% των αναγκών τους για αίμα από εθελοντές αιμοδότες. Πλέον, πέρα από το να ενεργοποιούμε πρακτικά το δίκτυο αιμοδοσίας, έχουμε βάλει στόχο να καλλιεργήσουμε μια κουλτούρα κατανόησης της εθελοντικής αιμοδοσίας – κάτι που αποδεικνύεται ακόμη πιο δύσκολο.

Αυτό το project ξεκίνησε από ένα πρόβλημα που ήθελες να λύσεις. Είσαι άνθρωπος που γενικότερα όταν βλέπει κάτι στραβό σκέφτεται αυτομάτως «πώς το φτιάχνουμε»; Και είναι αυτό πάντα καλό ή καμιά φορά εξαντλητικό;

Ναι, είναι και καλό και παράλληλα εξαντλητικό. Ίσως αυτή η συνεχής αίσθηση ότι κάτι πρέπει να κάνω να γίνεται κουραστική, αλλά στην πραγματικότητα αυτό που με ξαναγεμίζει είναι ακριβώς το να κινούμαι, να σκέφτομαι λύσεις, να βλέπω κάτι να παίρνει σχήμα.

Για εμένα το πραγματικά εξαντλητικό είναι το αντίθετο: το να βλέπεις κάτι που δεν δουλεύει και να μην κάνεις τίποτα γι’ αυτό. Να παραπονιέσαι, να αναλύεις το πρόβλημα χωρίς ποτέ να προχωράς. Αυτό για μένα είναι το πραγματικό βάρος.

Ναι, η αίσθηση της ευθύνης κουράζει κάποιες φορές, αλλά είναι ένα μικρό μέρος όλης της ιστορίας. Το μεγαλύτερο κομμάτι είναι ότι η δράση έχει ενέργεια μέσα της. Και μόλις το νιώσεις αυτό, δύσκολα επιστρέφεις στο να κάθεσαι και να βλέπεις.

Εθελοντική αιμοδοσία στην Ελλάδα: Τι πρέπει να αλλάξει

Για τη Ναταλία, το πραγματικό στοίχημα δεν είναι να πείσουμε απλώς περισσότερους ανθρώπους να δώσουν αίμα μία φορά. Είναι η εθελοντική αιμοδοσία να γίνει μέρος της κουλτούρας μας. Και για να συμβεί αυτό, πιστεύει ότι πρέπει να αλλάξουν τρία πράγματα.

Πρώτον, η εκπαίδευση. Η έννοια της εθελοντικής αιμοδοσίας, όπως λέει, απουσιάζει σχεδόν εντελώς από το σχολείο. «Αν δεν μεγαλώνεις μ’ αυτή την αξία, την ανακαλύπτεις μόνο αν σου τύχει κάτι κακό».

Δεύτερον, οι υποδομές. Χρειάζεται, σύμφωνα με την ίδια, ένα κεντρικό σύστημα αποθεμάτων αίματος που να λειτουργεί σε πραγματικό χρόνο. «Σήμερα για να μάθουμε τι αποθέματα έχει η χώρα πρέπει να καλούμε κάθε νοσοκομείο ξεχωριστά».

Και τρίτον, η συνέπεια: «Η αιμοδοσία χρειάζεται να μοιάζει εξίσου φυσική με το να πας για το ετήσιο checkup σου».

Έπειτα από περισσότερα από δέκα χρόνια προσπάθειας να αλλάξει ουσιαστικά μια ανθρώπινη συμπεριφορά, έχει καταλήξει και σε κάτι ακόμη: οι άνθρωποι, πιστεύει, δεν είναι αδιάφοροι. Συχνά είναι απλώς απληροφόρητοι ή δυσκολεύονται να βγουν από τη βολή τους για να πάνε σε ένα δημόσιο νοσοκομείο και να δώσουν αίμα.

Όπως εξηγεί, μεγάλο μέρος του πληθυσμού δεν γνωρίζει καν ότι υπάρχει πρόβλημα. Η αιμοδοσία στην Ελλάδα έχει στηριχθεί επί χρόνια στον συγγενή ή τον φίλο που κινητοποιείται όταν κάποιος δικός του χρειάζεται αίμα, με αποτέλεσμα πολλοί να θεωρούν ότι δεν υπάρχει λόγος να δώσουν προληπτικά για έναν άγνωστο: «Αφού αν κάποιος χρειαστεί, θα μας καλέσουν».

Μόνο που, όπως λέει η Ναταλία, «δεν πάει έτσι».

Όταν εξηγείς ότι αίμα μπορεί να χρειαστεί ένας άνθρωπος σε έναν τοκετό, ένα τροχαίο, ένα χειρουργείο ή στη διάρκεια θεραπείας για καρκίνο, αλλά και ότι υπάρχουν πολυμεταγγιζόμενοι ασθενείς με αιματολογικές παθήσεις που το χρειάζονται συστηματικά, κάτι αλλάζει.

«Αυτό που ίσως λειτουργεί είναι όταν βλέπουμε τον άνθρωπο πίσω από μία ανάγκη για αίμα, πίσω από έναν αριθμό».

Και υπάρχει ακόμη ένας παράγοντας: η αίσθηση του επείγοντος. «Γι’ αυτό όλοι τρέχουμε στις κρίσεις», λέει. Μόνο που στην αιμοδοσία, η κρίση δεν είναι ένα έκτακτο γεγονός.

«Στην αιμοδοσία ζούμε μία κρίση κάθε μέρα, που απλώς περνάει απαρατήρητη για τους περισσότερους».

Πώς θα μπορούσε να αλλάξει η εμπειρία της αιμοδοσίας

Αν μπορούσες σήμερα να επανασχεδιάσεις από το μηδέν την εμπειρία της αιμοδοσίας στην Ελλάδα, τι θα άλλαζες;

Θα ξεκινούσα από τα νοσοκομεία. Η εμπειρία σήμερα είναι κάπως αποθαρρυντική, είναι δύσκολο να απαιτούμε να πάει κάποιος σε ένα δημόσιο νοσοκομείο. Είναι κάπως χρονοβόρα, πολλές φορές χωρίς καμία επικοινωνία μετά, και σίγουρα όχι και πολύ άνετη όταν είσαι στον χώρο του νοσοκομείου. Στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες λειτουργούν σταθερά κέντρα αιμοδοσίας εκτός των νοσοκομείων.

Το δεύτερο είναι να αξιοποιήσουμε περισσότερο την τεχνολογία. Για παράδειγμα, αν δώσεις αίμα, δεν μαθαίνεις πού πήγε, ποιον βοήθησε, πότε. Αυτή η αποσύνδεση σκοτώνει την υιοθέτηση της καλής συνήθειας της επαναληπτικής αιμοδοσίας. Θα δημιουργούσα μια εμπειρία που να έχει συνέχεια, να ξέρεις ότι η αιμοδοσία σου είχε αντίκτυπο. Αυτό είναι που δημιουργεί τακτικούς δότες.

Η ασθενής που της θυμίζει ακόμη γιατί υπάρχει το Bloode

Υπάρχει μία ιστορία που η Ναταλία εξακολουθεί να κουβαλά μαζί της. Είναι η ιστορία μιας ασθενούς με μεσογειακή αναιμία που χρειαζόταν αίμα κάθε δύο εβδομάδες.

Δεν είχε συγγενείς και, λόγω της κατάστασης της υγείας της, ζούσε αρκετά απομονωμένη. Κάθε φορά που πλησίαζε η ώρα της μετάγγισης, ξεκινούσε ξανά η ίδια αγωνία: Θα βρεθεί δότης; Θα έχει το νοσοκομείο αρκετό αίμα; Ή θα χρειαστεί να αναβληθεί ακόμη μία φορά;

Και αυτές οι αναβολές, εξηγεί η Ναταλία, δεν αποτελούσαν απλώς μια διοικητική ταλαιπωρία. Ήταν φυσιολογική επιβάρυνση για την ασθενή, καθώς κάθε ημέρα αναμονής επιδείνωνε την κατάστασή της. «Αυτή η ιστορία μού θυμίζει συνεχώς γιατί υπάρχει το Bloode, εξηγεί και συνεχίζει: «Δεν φτιάξαμε μια πλατφόρμα. Φτιάξαμε μια δομή για να μην αφήνει κανέναν μόνο του σ’ αυτή την αγωνία».

«Η ηλικία και το φύλο λειτουργούν ακόμα ως τροχοπέδη για την αξιοπιστία»

Έχεις πει ότι όταν ξεκίνησες το Bloode, στα 19, δυσκολευόσουν αρκετές φορές να πείσεις τους ανθρώπους να σε πάρουν στα σοβαρά. Πώς το αντιμετώπιζες τότε και πώς πιστεύεις ότι σε διαμόρφωσε;

Η ηλικία και το φύλο λειτουργούν ακόμα ως τροχοπέδη για την αξιοπιστία, και δεν το λέω με πικρία, απλώς το διαπίστωσα πολύ νωρίς. Στα 19 μου, μια γυναίκα σε ένα δωμάτιο με γιατρούς, διοικητές νοσοκομείων και στελέχη εταιρειών, δεν έμπαινα με το ίδιο αξίωμα με κάποιον που ήταν 20 χρόνια μεγαλύτερός μου. Έπρεπε να το κερδίσω πολύ γρήγορα.

Έμαθα να προσαρμόζομαι. Μερικές φορές έφερνα κάποιον μαζί μου σε συναντήσεις, όχι γιατί χρειαζόμουν βοήθεια, αλλά γιατί ήξερα ότι η παρουσία του άλλαζε τη δυναμική του δωματίου. Έμαθα να μιλάω με δεδομένα, να είμαι απόλυτα προετοιμασμένη, να κρατάω τη γλώσσα του σώματος σταθερή. Να παρουσιάζω με αυτοπεποίθηση σε οποιοδήποτε κοινό. Αυτά ήταν πραγματικά δώρα και τα κουβαλάω μέχρι σήμερα.

Αλλά υπάρχει και η άλλη πλευρά. Για να επιβιώσεις σε αυτά τα δωμάτια, αρχίζεις να υιοθετείς μια συγκεκριμένη γλώσσα ηγεσίας, ειδικά στην Ελλάδα, ίσως λίγο πιο σκληρή, πιο αποστασιοποιημένη, λιγότερο προσωπική. Και κάποια στιγμή συνειδητοποίησα ότι αυτή δεν είναι η φυσική μου φωνή.

Τώρα προσπαθώ να «ξεφορτωθώ» κάποια από αυτά τα χαρακτηριστικά, όπως την αυστηρότητα ως άμυνα, την ανάγκη να αποδεικνύω συνεχώς, και να βρω ξανά αυτό που ήταν πάντα εκεί: την ενσυναίσθηση, την περιέργεια, την ικανότητα να προχωράω ακόμα και με την αβεβαιότητα, χωρίς να πανικοβάλλομαι.

Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.

Forbes 30 Under 30 και η παγίδα της «πετυχημένης νέας γυναίκας»

Forbes 30 Under 30, διεθνείς διακρίσεις, ένα εγχείρημα με πραγματικό κοινωνικό αποτύπωμα. Υπάρχει κίνδυνος κάποια στιγμή να εγκλωβιστείς στην εικόνα της «πετυχημένης νέας γυναίκας» που οι άλλοι έχουν δημιουργήσει για σένα;

Ναι, και το σκέφτομαι. Η εικόνα έχει τη δική της βαρύτητα, μπορεί να γίνει φυλακή αν της επιτρέψεις να ορίζει τι επιτρέπεται να κάνεις ή να αποτύχεις. Κι αυτό είναι ένας πραγματικός κίνδυνος: μια «επιτυχημένη» περιγραφή δημιουργεί προσδοκίες που οδηγούν σε τελειομανία, στο να μην τολμάς να κάνεις λάθη, να μην δοκιμάζεις κάτι αν δεν είσαι σίγουρη ότι θα πετύχει.

Αλλά στην πραγματικότητα, δεν γίνεται τίποτα χωρίς να δοκιμάσεις γρήγορα, να αποτύχεις και να ξαναρχίσεις. Αυτό που με προστατεύει είναι ότι ξέρω γιατί ξεκίνησα. Δεν ξεκίνησα για να γίνω κάτι, ξεκίνησα για να λύσω κάτι.

Όσο κρατάω αυτή τη διάκριση ζωντανή μέσα μου, την εικόνα τη διαμορφώνω εγώ και όχι οι διακρίσεις.

Τι θα έκανε η Ναταλία Κρίτσαλη αν το Bloode δεν χρειαζόταν πια να υπάρχει;

Αν αύριο το Bloode πετύχαινε απολύτως την αποστολή του και η Ελλάδα κάλυπτε σταθερά το 100% των αναγκών της από τακτικούς εθελοντές αιμοδότες, ποιο κοινωνικό πρόβλημα θα ήθελες να προσπαθήσεις να λύσεις μετά;

Έχω πει πολλές φορές ότι ελπίζω το Bloode να μην έχει λόγο ύπαρξης σε λίγα χρόνια. Αν συνέβαινε αύριο, θα ήταν η καλύτερη μέρα της ζωής μου.

Η δημόσια υγεία είναι ένα θέμα που με απασχολεί και κυρίως το τι μπορεί να κάνει ο καθένας μας για να βοηθήσει το κοινωνικό σύνολο. Σκέφτομαι αρκετά τον τρόπο που χτίζουμε τις πόλεις μας, οργανώνουμε την καθημερινότητά μας και την υγεία που έχουμε ή που χάνουμε μακροπρόθεσμα.

Πόσα μπορεί να κάνει το άτομο για τη συλλογική υγεία; Πολύ περισσότερα από όσα νομίζουμε.

Αυτή είναι η ίδια λογική που βρίσκεται στη ρίζα του Bloode: μια απλή πράξη ενός ανθρώπου έχει άμεσο αντίκτυπο στη ζωή κάποιου άλλου. Θέλω να είμαι πάντα σε αυτή τη διασταύρωση μεταξύ της ατομικής πράξης και της συλλογικής υγείας, οπότε μάλλον μετά –ή παράλληλα– με το Bloode κάτι τέτοιο θα ακολουθήσει.

Αν κάποιος διαβάσει αυτή τη συνέντευξη και σκεφτεί «ναι, κάποια στιγμή πρέπει να δώσω αίμα», τι θα του έλεγες για να μετατρέψει το «κάποια στιγμή» σε «τώρα»;

Ότι το «κάποια στιγμή» δεν έρχεται ποτέ από μόνο του. Έρχεται μόνο αν αποφασίσεις ότι αυτή η στιγμή είναι σήμερα. Πήγαινε στο bloode.org, δες πού γίνεται αιμοδοσία κοντά σου, κλείσε ραντεβού, έλα σε μία αιμοδοσία μας.

Ποια είναι η Ναταλία πέρα από το Bloode;

Αν αφαιρέσουμε για λίγο από την περιγραφή σου το Bloode, το Forbes, τη δουλειά και όλες τις διακρίσεις, ποια είναι η Ναταλία;

Κάποια που αγαπά πολύ τις ιδέες και τους ανθρώπους που τολμούν να τις υλοποιήσουν. Που βαριέται εύκολα όταν τα πράγματα δεν κινούνται. Που χρειάζεται να έχει μια καλή συζήτηση για να νιώσει ότι η μέρα της είχε νόημα. Που πιστεύει ακόμα, σαν 19χρονο ρομαντικό παιδί, ότι τα πράγματα μπορούν να αλλάξουν αν κάποιος κάνει τον κόπο να τα αλλάξει.

Χωρίς overthinking: Η Ναταλία Κρίτσαλη σε 9 γρήγορες ερωτήσεις

Ποιο είναι το πρώτο πράγμα που κάνεις μόλις ξυπνήσεις;
Καφές.

Ποια εφαρμογή ανοίγεις περισσότερο στο κινητό σου;
Email ή WhatsApp, ανάλογα με την ημέρα της εβδομάδας.

Τι κάνεις όταν θέλεις πραγματικά να αδειάσει το μυαλό σου;
Περπατάω, για ώρες, αν χρειαστεί.

Ποιο είναι το πράγμα για το οποίο οι φίλοι σου σε πειράζουν περισσότερο;
Ότι γίνεται κάτι μαγικό: κάθε βράδυ κατά τις 10 απλώς σβήνω, όπου κι αν είμαι.

Τι σε εκνευρίζει δυσανάλογα πολύ;
Η ασάφεια. Όταν κάποιος λέει «θα δούμε» ενώ εννοεί «όχι».

Τι σε κάνει να ενθουσιάζεσαι σαν μικρό παιδί;
Ένα νέο project που μόλις άρχισε να παίρνει σχήμα. Η στιγμή που το χάος γίνεται κάτι αναγνωρίσιμο.

Υπάρχει κάτι στο οποίο είσαι εντελώς «άχρηστη»;
Τα περισσότερα αθλήματα, ειδικά αυτά που έχουν μπάλα.

Τι ήθελες να γίνεις όταν ήσουν μικρή;
Μπαλαρίνα.

Πότε έδωσες τελευταία φορά αίμα;
Δυστυχώς έχω στίγμα μεσογειακής αναιμίας και δεν μπορώ να δώσω αίμα. Ίσως γι’ αυτό ξεκίνησε το Bloode, για να νιώθω ότι κάπως μπορώ κι εγώ να προσφέρω – οπότε ελπίζω να δώσετε εσείς στη θέση μου 😉

Πηγή – Yperoxes

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

BUY & SELL IN CYPRUSwww.buyme.cy