Podcast & ΒίντεοΜια χώρα σαν ιατρείο της Καρνεάδου – του Θανάση Σκαμνάκη
Υπάρχουν δυο μύθοι που μας έχει παραδώσει η ιστορία, ανάμεσα σε πολλούς ακόμη, οι οποίοι σχεδόν σα να μιλούν τα όσα ζούμε. Ο ένας έρχεται από τη Ρωσία της τσαρίνας Αικατερίνης (της λεγόμενης…
10 Οκτωβρίου 2026 · 18:13
Υπάρχουν δυο μύθοι που μας έχει παραδώσει η ιστορία, ανάμεσα σε πολλούς ακόμη, οι οποίοι σχεδόν σα να μιλούν τα όσα ζούμε.
Ο ένας έρχεται από τη Ρωσία της τσαρίνας Αικατερίνης (της λεγόμενης μεγάλης). Όταν αποφάσιζε να πάει στο λαό «της» να δει πως ζει, ο Γκριγκόρι Αλεξάντροβιτς Ποτέμκιν (που το όνομα του εμείς το αποτυπώσαμε από τον Αϊζενστάιν, το περίφημο θωρηκτό και τις σκάλες της Οδησσού), στρατιωτικός ηγέτης, εραστής, σύμβουλος και φίλος της Αικατερίνης, κατασκεύαζε ολόκληρα χωριά με ευημερούντες χωρικούς. Για να μη κακοκαρδίσει την τσαρίνα. Η Ρωσία ευημερεί!
Ο άλλος μύθος αναφέρεται στη Μαρία Αντουανέτα, που όταν της ανακοινώθηκε πως ο λαός διαμαρτύρεται και διεκδικεί ψωμί εκείνη αναρωτήθηκε γιατί δεν τρώνε παντεσπάνι.
Φυσικά μύθοι είναι. Οι ιστορικές πηγές δεν επιβεβαιώνουν τα συμβάντα, με τον τρόπο τουλάχιστον που μας παραδόθηκαν, αλλά η σημασία τους παραμένει ακριβής και πάντα επίκαιρη. Ιδιαίτερα στη χώρα του Κυριάκου Μητσοτάκη.
Προφανώς το πρόβλημα τώρα, όπως και τότε, δεν έχει να κάνει με τον τρόπο που οι πάνω έβλεπαν και (δεν) αντιμετώπιζαν τα προβλήματα των κάτω. Ακόμη κι αν οι μύθοι είναι ανακριβείς, η πραγματικότητα είναι ακριβώς όπως την αποτυπώνουν. Έχει να κάνει κυρίως με το πνεύμα αλαζονείας, αναλγησίας και φιλοτομαρισμού με το οποίο έβλεπαν τον κόσμο και τους ανθρώπους του.
Στην επίκαιρη περίπτωσή μας φαίνεται πως ο Κυριάκος Μητσοτάκης και οι φίλοι του ζουν στα μαγικά χωριά του Ποτέμκιν, τα οποία αυτή τη φορά έχουν κατασκευάσει οι ίδιοι για τον εαυτό τους, με όσα προνόμια και απολαβές τους παρέχει η θέση που κατέχουν (τα οποία θα παλέψουν με νύχια και με δόντια, ακόμη και ενάντια στην κοινή λογική για να τα κρατήσουν), και τους κακοφαίνονται οι διαμαρτυρόμενοι άνθρωποι που δεν πείθονται από της εικόνα-κατασκευή γιατί ψωνίζουν από τα πραγματικά σούπερ μάρκετ, δουλεύουν στις πραγματικές δουλειές, πληρώνουν τα πραγματικά ενοίκια. Μα εμείς τους βλέπουμε να τρώνε παντεσπάνι, αναφωνούν!
Οι εργάτες που σκοτώνονται στα εργατικά δυστυχήματα. Τα παιδιά που πέτυχαν στις εξετάσεις αλλά δεν πήγαν να γραφτούν στο πανεπιστήμιο γιατί δεν μπορούν να αντέξουν το βάρος των εξόδων. Οι πτυχιούχοι που δεν βρίσκουν δουλειά και πάνε από μεταπτυχιακό σε διδακτορικό και από εκεί σεζόν ή εξωτερικό. Οι ψαράδες που δε βγαίνουν πια. Οι απορημένοι μπροστά στις προσφορές των σούπερ μάρκετ και τις αβελτηρίες των υπευθύνων καταναλωτές, ανήκουν όλοι στην κατηγορία των κακομοίρηδων ή των αδίστακτων εργαζομένων που εκβιάζουν στυγνά τους αναξιοπαθούντες εργοδότες τους, όπως λένε ένα γύρω οι σπουδαίοι εκπρόσωποι αυτού του ανάλγητου συστήματος, όχι αφελείς ούτε α-μελέτη-τοι, ίσα-ίσα, ανόητοι μεν αλλά πονηροί, πιάνουν το πνεύμα της χώρας του Μητσοτάκη και ομιλούν αναλόγως.
Και απορούν έπειτα γιατί τόση οργή και βία. Δεν καταλαβαίνουν τι σχέση έχει αυτή η διαφθορά, υλική και πνευματική, με όσα καταγράφουν τα αστυνομικά και κοινωνικά δελτία. Τα παιδιά που βλέπουν όλα αυτά και στρέφονται στην τυφλή βία (τα παιδιά έτσι είναι, επιστρέφουν με μεγαλύτερη ένταση ό,τι τους δίνεται). Οι κερδοσκόποι, οι απατεώνες, οι οπεκεπέδες, εκείνοι που έχουν τον τρόπο και εκείνοι που δεν έχουν. Οι «άντρες» που επιβεβαίωνουν τον ανδρισμό τους γιατί δεν ανέχονται μύγα στο σπαθί τους. Οι γυναικοκτόνοι. Τα ιατρεία που πεθαίνουν τον κόσμο. Και, και, και…
Και τα δισεκατομμύρια που πηγαίνουν για άχρηστα οπλικά συστήματα, για να εξαγοραστεί η εύνοια των αμερικανών και των ισραηλινών, οι ασύστολες δαπάνες υπέρ αναξιοπαθούντων μεγαλοεπιχειρηματιών και φίλων. Είναι και τι δεν είναι!
Όλα μια συνέχεια και συνέπεια, της ζωής που γίνεται αβίωτη. Κι έχουν να κάνουν με καθημερινές επιλογές. Είναι τα επακόλουθα των πολιτικών που λένε πως δεν υπάρχει εναλλακτική, άρα καμιά ελπίδα να διαφύγουμε από το ασφυκτικό πλαίσιο. Που λέει πως όλα είναι θεμιτά, αναγκαία μάλιστα, αρκεί να κερδίζεις χρήμα… Στην ουσία η χώρα του Μητσοτάκη είναι ένα ιατρείο της Καρνεάδου.
Αλλά εδώ προσοχή, γιατί καιροφυλακτεί η παγίδα. Στήνεται κάθε φορά που η κατάσταση οδηγείται σε παρόμοια αδιέξοδα, εγκλωβίζοντας και καλούς ανθρώπους. Η έκφραση για την κυβέρνηση Μητσοτάκη πως «είναι σαν τη χούντα», που γίνεται κοινή και ως ένα βαθμό είναι αληθινή, οδηγεί πιθανά σε ένα πολιτικό συμπέρασμα, άρα ό,τι θα την διαδεχτεί θα είναι καλύτερο. Κι έτσι θα αποδεχτούμε με σχεδόν ανακούφιση, όπως κάναμε πολλές φορές στο παρελθόν, τις ίδιες ουσιαστικά, αλλά μερικές φορές και τυπικά, πολιτικές από άλλα πρόσωπα, με λιγότερη ίσως αλαζονεία, με μικρότερη επιδεικνυόμενη αναλγησία, με βελτιωμένα επιχειρήματα, αλλά ίδιες.
Αν δεν υπάρχει μια δυναμική και ουσιαστική παρέμβαση του λαϊκού παράγοντα, του κινήματος, να επιβάλλει τα δικά του αιτήματα και επιδιώξεις, να μετατρέψει τους συσχετισμούς δύναμης, θα εγκλωβιζόμαστε ανάμεσα στις επιλογές που αλλάζουν μορφή αλλά όχι περιεχόμενο. Σα να θέλεις να φύγει ο Τραμπ για να έρθει ο Μπάιντεν.
Σήμερα για παράδειγμα, είτε πρόκειται για τον Δένδια, προαλειφόμενο διάδοχο του Μητσοτάκη και προβαλλόμενο ποικιλοτρόπως (που μας έχει προειδοποιήσει , θυμάστε, πως πρέπει να ετοιμαζόμαστε να υποδεχτούμε φέρετρα πολέμου – κακομάθαμε με την ειρήνη), είτε για το προσωπικό κόμμα του Αλ. Τσίπρα, είτε για το ΠΑΣΟΚ, το Σαμαρά κ.ο.κ όλοι ομονοούν σε μερικά ουσιαστικά ζητήματα που αφορούν π.χ. τις σχέσεις με τις ΗΠΑ, τη θύελλα του μιλιταρισμού και εξ αυτής τους υπέρογκους εξοπλισμούς, τη σχέση με το Ισραήλ και τις πολιτικές απέναντι στην Τουρκία, τις οικονομικές πολιτικές και την ΕΕ, τις εργασιακές σχέσεις…
Δεν είναι που οι καιροί γίνανε πιο περίπλοκοι και δύσκολοι. Είναι που εμείς γινόμαστε πιο ενδοτικοί!
Πηγή – KOMMON








