Μαρίνα Μάτα (Επαναστατική Αριστερά – Ισπανία): Αγώνας με αντικαπιταλιστική σφραγίδα

H Μαρίνα Μάτα (Marina Mata) ειναι εκπρόσωπος της Επαναστατικής Αριστεράς (Izquierda Revolutionaria)

Από το 2018 που το PSOE ανέλαβε την κυβέρνηση, οι τιμές των κατοικιών έχουν αυξηθεί κατά 100%, ενώ τα ενοίκια σε πολλές πόλεις έχουν αυξηθεί πάνω από 200%. Εκατομμύρια νέοι δεν έχουν πρόσβαση σε οικονομικά προσιτή κατοικία. Περισσότερες από 25.000 εξώσεις πραγματοποιούνται κάθε χρόνο, με μια «προοδευτική κυβέρνηση». Οι πραγματικοί μισθοί έχουν μειωθεί δραματικά, οι συνθήκες εργασίας έχουν επιδεινωθεί.

Συνέντευξη στον Παναγιώτη Ξοπλιδη

Ποιες είναι οι βαθύτερες αιτίες της σημερινής κοινωνικής αναταραχής;

Υπάρχει μια τεράστια συσσωρευμένη οργή στα θεμέλια της κοινωνίας. Όλος ο θυμός για την άνοδο της ακροδεξιάς, το υψηλό κόστος ζωής, την εργασιακή επισφάλεια, τους εξευτελιστικούς μισθούς, την υποβάθμιση των δημόσιων υπηρεσιών και των γειτονιών μας, τις δεκάδες χιλιάδες εξώσεις που έχουν πραγματοποιηθεί, καθώς και τη ληστρική επίθεση που δεχόμαστε από τους ιδιοκτήτες ακινήτων, τα κερδοσκοπικά funds και τις τράπεζες, ξέσπασε με κολοσσιαία δύναμη. Και η νεολαία της εργατικής τάξης διαδραματίζει αποφασιστικό ρόλο στην προώθηση αυτού του αγώνα.

Η βίαιη έξωση της Μαρικάρμεν, μιας γυναίκας άνω των 80 ετών που πλήρωνε το ενοίκιό της για περισσότερα από 50 χρόνια και η αστυνομική βία με την οποία πραγματοποιήθηκε. Η περιφρόνηση που επέδειξαν η Αγιούσο, η φιλο-Τραμπ πρόεδρος της επαρχίας της Μαδρίτης, καθώς και το Λαϊκό Κόμμα και το Vox – πειθήνιοι υπηρέτες της ολιγαρχίας. Το φασιστικό όργιο που παρακολουθούμε εδώ και εβδομάδες, με χαρακτηριστικά τον ρατσιστικό «ισπανικό εθνικισμό» και την ποινικοποίηση των μεταναστών στη Θέουτα. Η αξιοθρήνητη στάση της «προοδευτικής» κυβέρνησης, ανίκανης να εφαρμόσει αποφασιστικές αριστερές πολιτικές που να ανταποκρίνονται στις προσδοκίες της εργατικής τάξης και της νεολαίας. Όλα αυτά λειτούργησαν ως καταλύτης για μια οργή που άφησε όλους τους πολιτικούς παράγοντες άφωνους.

Ποιος είναι ο χαρακτήρας της;

Βρισκόμαστε αντιμέτωποι με μια εξέγερση τέτοιας έκτασης, που δύσκολα μπορεί ακόμη να αποτιμηθεί. Από τότε που το PSOE ανέλαβε την κυβέρνηση, η κυριαρχία των κερδοσκόπων στην αγορά ακινήτων έχει γίνει ασφυκτική. Οι τιμές των κατοικιών έχουν αυξηθεί κατά 100%, ενώ τα ενοίκια σε πολλές πόλεις έχουν αυξηθεί περισσότερο από 200%. Εκατομμύρια νέοι εργαζόμενοι δεν μπορούν να αποκτήσουν πρόσβαση σε οικονομικά προσιτή κατοικία και εκατοντάδες χιλιάδες οικογένειες αναγκάζονται να υπομένουν βίαιες αυξήσεις ενοικίων ή να αντιμετωπίζουν την έξωση. Περισσότερες από 25.000 εξώσεις πραγματοποιούνται κάθε χρόνο στην Ισπανία, και αυτό συμβαίνει υπό μια «προοδευτική κυβέρνηση». Την ίδια περίοδο, οι πραγματικοί μισθοί —προσαρμοσμένοι στον πληθωρισμό— έχουν μειωθεί δραματικά, ενώ οι συνθήκες εργασίας έχουν επιδεινωθεί.

Σημαντικά τμήματα της μεσαίας τάξης πλουτίζουν μέσω της κερδοσκοπίας στην αγορά ακινήτων και της μαζικής μετατροπής κατοικιών σε τουριστικά καταλύματα. Πρόκειται για μια επένδυση που αποφέρει τεράστια κέρδη μέσα σε λίγα μόλις χρόνια, γι’ αυτό και διεθνή funds και τράπεζες ποντάρουν επίσης σε αυτές τις υψηλές αποδόσεις. Αυτό οδηγεί σε μια πρωτοφανή λεηλασία των μισθών και στη μαζική φτωχοποίηση της νεολαίας και ευρύτερων τμημάτων της εργατικής τάξης, ενώ η ισπανική οικονομία γνωρίζει «άνθηση».

Όλα αυτά έχουν προσδώσει στις κινητοποιήσεις έναν σαφή αντικαπιταλιστικό και αντιφασιστικό χαρακτήρα, στρέφοντάς τες ενάντια στο σύστημα στο σύνολό του. Από την Επαναστατική Αριστερά και την Ένωση Φοιτητών, πέρα από την επιμονή μας στο αίτημα για γενική απεργία, αξιοποιούμε την προσοχή χιλιάδων διαδηλωτών για να αναδείξουμε ένα θεμελιώδες σημείο του προγράμματός μας: την απαλλοτρίωση της τάξης των ιδιοκτητών ακινήτων, ώστε να δημιουργηθεί ένα δημόσιο απόθεμα εκατομμυρίων κατοικιών για την εργατική τάξη. Η ιδέα αυτή κερδίζει έδαφος και ανοίγει τον δρόμο ώστε οι ιδέες του σοσιαλισμού – το επαναστατικό πρόγραμμα της γενικευμένης απαλλοτρίωσης των μέσων παραγωγής, του χρηματοπιστωτικού συστήματος και της καπιταλιστικής ιδιοκτησίας – να ριζώσουν στη συνείδηση χιλιάδων νέων ανθρώπων και εργαζομένων όλων των ηλικιών.

Πρόκειται για το μεγαλύτερο κοινωνικό κίνημα από το 2011. Υπάρχουν διαφορές;

Ο συσχετισμός δυνάμεων έχει μετατοπιστεί χάρη στην άμεση δράση και την αυτοοργάνωση από τα κάτω, με πρωταγωνιστές δεκάδες χιλιάδες νέους και αγωνιστές που έχουν ξεπεράσει τους γραφειοκρατικούς μηχανισμούς της κυβερνητικής, πολιτικής και συνδικαλιστικής Αριστεράς και έχουν αντλήσει πολλά διδάγματα από τους προηγούμενους αγώνες – ιδιαίτερα από το μεγάλο κίνημα ενάντια στη σιωνιστική γενοκτονία, αλλά και από την απογοητευτική εμπειρία αυτών των «προοδευτικών κυβερνήσεων».

Ο σημερινός αγώνας, με πρωταγωνιστή τη νέα γενιά, αποτελεί επίσης ένα τεράστιο άλμα προς τα εμπρός σε σχέση με το κίνημα των «Αγανακτισμένων». Οι αντικομματικές προκαταλήψεις έχουν εξαφανιστεί από τις πλατείες και τις διαδηλώσεις, οι οποίες έχουν γεμίσει με κόκκινες σημαίες και έχουν αποκτήσει σαφή ταξικό χαρακτήρα, με ξεκάθαρα αντικαπιταλιστικά συνθήματα, θέτοντας ως άμεσο πρόγραμμα την απαλλοτρίωση των ιδιοκτητών ακινήτων και τη γενική απεργία. Το δόγμα ότι οι αλλαγές πραγματοποιούνται μόνο στο Κοινοβούλιο και όχι στους δρόμους έχει διαψευστεί πλήρως.

Η θαρραλέα και αποφασιστική στάση της Ένωσης Ενοικιαστών —η οποία διακινδύνευσε κατά τη διάρκεια της έξωσης της Μαρικάρμεν, αντιστάθηκε στην αστυνομική βία και κάλεσε σε κινητοποίηση το Σάββατο 26— της έχει προσδώσει τεράστια υποστήριξη και κύρος ανάμεσα σε δεκάδες χιλιάδες ανθρώπους, κάτι που αποτελεί μια απολύτως θετική εξέλιξη. Αυτή η δυναμική υπήρξε καθοριστική για να έρθουν στην επιφάνεια, με τόσο συντριπτική δύναμη, οι πολλές αντιφάσεις που προκύπτουν από χρόνια οικονομικής ευημερίας για μια μειοψηφία —και φτωχοποίησης των εργαζομένων και της νεολαίας— και να οδηγηθούμε, μέσα σε λίγες μόλις ημέρες, σε μια κοινωνική έκρηξη τέτοιας κλίμακας.

Πράγματι, βρισκόμαστε αντιμέτωποι με μια κοινωνική αναταραχή —ένα κολοσσιαίο μαζικό κίνημα— που ανάγκασε τις ηγεσίες των μεγαλύτερων συνδικάτων, των CCOO και UGT, να ανακοινώσουν 24ωρη γενική απεργία την ίδια ημέρα που ο Σάντσεθ διέλυσε το Κοινοβούλιο και προκήρυξε γενικές εκλογές για τις 29 Νοεμβρίου. Στην κατασκήνωση της Πλατείας Sol είχαμε έντονες συζητήσεις, ιδιαίτερα με εκείνες τις οργανώσεις που ήθελαν να τη διαλύσουν το συντομότερο δυνατό και οι οποίες, προφανώς, απέτυχαν να συνδεθούν με το κυρίαρχο κλίμα.

Κατανοούμε ότι όταν μιλάμε για ένα μαζικό κίνημα τέτοιας κλίμακας, ο ρόλος της ηγεσίας δεν είναι δευτερεύον ζήτημα. Είναι κρίσιμος. Το αν το κίνημα θα οδηγηθεί στη νίκη ή θα προκαλέσει τεράστια απογοήτευση εξαρτάται, σε μεγάλο βαθμό, από τη στάση της ηγεσίας του.

Στην πρώτη διαδήλωση, το Σάββατο 26, στην οποία συμμετείχαν περισσότεροι από 300.000 άνθρωποι, συμμετείχαμε με μαζικά μπλοκ της IR και τεράστια πανό με τρία κεντρικά συνθήματα: «Απαλλοτριώστε την τάξη των ιδιοκτητών ακινήτων!», «Για αξιοπρεπή, δημόσια και καθολική στέγαση για την εργατική τάξη!», «Γενική απεργία για να το πετύχουμε!». Η ιδέα της γενικής απεργίας έχει συνεπάρει ευρύτερα τμήματα της εργατικής τάξης.

Η πίεση είναι τόσο μεγάλη, ώστε τα συνδικάτα ανακοίνωσαν γενική απεργία για τις 11 Νοεμβρίου, διαμορφώνοντας το έδαφος για μια προεκλογική περίοδο που θα σημαδευτεί από μαζικούς αγώνες πρωτοφανούς κλίμακας

Μέσα σε αυτό το κλίμα, μια ηγεσία αντάξια της κατάστασης δεν πρέπει μόνο να ακούει το κίνημα, αλλά και να χαράζει έναν δρόμο που θα επιτρέπει την επέκταση των δυνάμεών του και θα ασκεί εξαιρετική πίεση, ώστε οι συνδικαλιστικές γραφειοκρατίες να αναγκαστούν να εγκαταλείψουν τη στρατηγική της κοινωνικής ειρήνης.

Για αυτούς τους λόγους, είναι πολύ σημαντικό να μην προτείνονται τακτικές που διασκορπίζουν τις δυνάμεις μας, τις αποδυναμώνουν ή τις διαιρούν —ιδιαίτερα σε μια τόσο αποφασιστική στιγμή, όταν η διάθεση για αγώνα έχει αποδειχθεί πέρα από κάθε αμφιβολία. Δεν έχει κανένα νόημα να διαλυθεί η κατασκήνωση στη Sol —ή οπουδήποτε αλλού— και ακόμη λιγότερο έχει νόημα να υποστηρίζεται ότι πρέπει να διαλυθεί προκειμένου «να πάμε στις γειτονιές για δουλειά από τα κάτω» και να μην «ιδανικοποιούμε τις σκηνές». Το να αντιπαρατίθεται η «δουλειά από τα κάτω» με την πραγματική δύναμη που έχει αποκτήσει το κίνημα, έχοντας περισσότερες από 1.350 σκηνές στην καρδιά της Μαδρίτης —σε έναν χώρο όπου συγκεντρώνονται καθημερινά δεκάδες χιλιάδες νέοι και εργαζόμενοι— είναι εντελώς παράλογο.

Στην ουσία, πίσω από αυτές τις θέσεις —τις οποίες ακούσαμε να υπερασπίζονται ορισμένες οργανώσεις τις τελευταίες ημέρες στη Sol και σε άλλες κατασκηνώσεις— βρίσκεται μια βαθιά δυσπιστία απέναντι στο μαζικό κίνημα και μια απομάκρυνση από τον επαναστατικό μαρξισμό. Η στρατηγική μας και τα τακτικά μας συνθήματα έχουν δικαιωθεί από τις εξελίξεις. Η γενική απεργία είναι πλέον πραγματικότητα και η ταξική πάλη στην Ισπανία βρίσκεται σήμερα στο απόγειό της.

Η κυβέρνηση απάντησε με πρόωρες εκλογές. Τι σημαίνει αυτό;

Η κυβέρνηση Σάντσεθ αιφνιδιάστηκε πλήρως από την έκταση και το μέγεθος της εξέγερσης. Βρέθηκε σε πλήρη αποπροσανατολισμό, στο έλεος της επίθεσης της ακροδεξιάς μετά την αξιοθρήνητη στάση της στη Θέουτα, όπου χαρακτήρισε τα γεγονότα ως «παραβίαση της εδαφικής ακεραιότητας» – δηλαδή τα αντιμετώπισε ως εισβολή, όπως ακριβώς το PP και το Vox. Επιχείρησαν να ελιχθούν, παρουσιάζοντας δύο νομοθετικά διατάγματα για τη στέγαση, τα οποία σκόπιμα διαχώρισαν προκειμένου να εξασφαλίσουν την υποστήριξη του PNV και των Junts στο πρώτο – της εθνικιστικής Δεξιάς στη Χώρα των Βάσκων και την Καταλονία. Όμως, η κίνηση αυτή γύρισε μπούμερανγκ.

Η κατάσταση οδήγησε στις διαδηλώσεις του περασμένου Σαββατοκύριακου, οι οποίες ήταν μαζικές και ιστορικές, με πολύ περισσότερους από ένα εκατομμύριο ανθρώπους στους δρόμους. Πάνω απ’ όλα, όμως, κατέστησε σαφές ότι η σημερινή κοινοβουλευτική περίοδος δεν είχε πλέον νόημα. Με την κυβέρνηση να έχει ηττηθεί σε ένα κρίσιμο ζήτημα, ήταν η στιγμή για τον Σάντσεθ να αξιοποιήσει την κατάσταση και να προκηρύξει εκλογές, κινητοποιώντας την εκλογική του βάση γύρω από το δικαίωμα στη στέγαση.

Η πίεση είναι τόσο μεγάλη, ώστε τελικά τα συνδικάτα ανακοίνωσαν γενική απεργία για τις 11 Νοεμβρίου, διαμορφώνοντας το έδαφος για μια προεκλογική περίοδο που θα σημαδευτεί από μαζικούς αγώνες πρωτοφανούς κλίμακας. Αυτό είναι σημαντικό, γιατί δημιουργεί μια πρωτοφανή κατάσταση στην Ευρώπη: ένα σοσιαλδημοκρατικό κόμμα και οι συνδικαλιστικές γραφειοκρατίες αναγκάστηκαν να λάβουν αυτές τις αποφάσεις, οι οποίες, παρότι αντανακλούν τον οπορτουνισμό των ηγεσιών τους, αποδεικνύουν ότι η διατήρηση της κοινωνικής ειρήνης που τόσο έντονα προωθούσαν είναι πλέον μη βιώσιμη.

Αυτό ανοίγει μια δυνατότητα να ανακοπεί μια νίκη των δεξιών κομμάτων – κάτι που όλες οι δημοσκοπήσεις θεωρούσαν δεδομένο μέχρι πριν λίγες ημέρες. Φυσικά, αυτή δεν είναι η μοναδική πιθανότητα. Η ταξική πάλη εκδηλώνεται διαφορετικά ανάλογα με τις συνθήκες και, στο εκλογικό πεδίο, η Δεξιά και η ακροδεξιά είναι ιδιαίτερα κινητοποιημένες, ενώ όλη αυτή η «κοινωνική σκόνη» που αποτελεί τη βάση τους θα προσέλθει μαζικά στις κάλπες.

Η ανησυχία του PP και του Vox είναι εμφανής. Αυτή τη στιγμή υποστηρίζουν δημόσια ότι το PSOE ενδέχεται να οργανώσει εκλογική νοθεία και καλούν τον κόσμο να μην ψηφίσει μέσω επιστολικής ψήφου, ακολουθώντας το μοντέλο του Τραμπ στις ΗΠΑ. Ο Χοσέ Μαρία Αθνάρ, πρώην πρωθυπουργός του PP, έχει υποστηρίξει ότι η Αριστερά θέλει εμφύλιο πόλεμο.

Η κινητοποίηση στους δρόμους θα μεταφραστεί και σε ψήφους στις κάλπες. Εκατομμύρια άνθρωποι γνωρίζουν πολύ καλά ότι μια νίκη της ακροδεξιάς θα ισοδυναμούσε με κήρυξη πολέμου. Αλλά ακόμη και αν μια τέτοια νίκη πραγματοποιηθεί, μέσα σε αυτό το πλαίσιο βίαιης όξυνσης της ταξικής πάλης, η αστική τάξη θα βρεθεί αντιμέτωπη με ένα εφιαλτικό σενάριο.

Η ακροδεξιά προσπαθεί να εκμεταλλευτεί την κοινωνική κρίση και να κατευθύνει τη λαϊκή οργή εναντίον των μεταναστών. Πώς μπορεί η Επαναστατική Αριστερά να προσφέρει μια εναλλακτική;

Μία από τις κεντρικές ιδέες στις διαδηλώσεις και τις κατασκηνώσεις είναι ο αντιφασισμός, γεγονός που αποδεικνύει το υψηλό επίπεδο συνείδησης αυτού του κινήματος. Το περασμένο Σάββατο, μάλιστα, φασιστικές και νεοναζιστικές ομάδες απείλησαν να εκδιώξουν τους κατασκηνωτές, αλλά αντιμετωπίστηκαν από μια μαζική κινητοποίηση για την υπεράσπιση της κατασκήνωσης, εκτέθηκαν πλήρως και γελοιοποιήθηκαν. Μια ακόμη βασική πλευρά των κατασκηνώσεων και των διαδηλώσεων είναι η υπεράσπιση των μεταναστριών και των μεταναστών αδελφών μας, ιδιαίτερα μετά τα πογκρόμ που πραγματοποιούνται στη Θέουτα από τον στρατό, την αστυνομία και φασιστικές ομάδες.

Αυτό το υπέροχο κίνημα δείχνει επίσης πώς μπορεί να αντιμετωπιστεί ο φασισμός: μέσα από τον αγώνα στους δρόμους και με ένα αντικαπιταλιστικό και αντιρατσιστικό πρόγραμμα που απαντά στα σοβαρά κοινωνικά προβλήματα που πλήττουν την εργατική τάξη. Αυτό είναι ακριβώς το αντίθετο από όσα έχει κάνει το PSOE και η «προοδευτική» κυβέρνηση, υιοθετώντας τη ρατσιστική λογική των αντιδραστικών δυνάμεων και της ΕΕ απέναντι στην κρίση στη Θέουτα.

Ο τρόπος για να αντιμετωπιστεί η δημαγωγία της ακροδεξιάς είναι ακριβώς να υπερασπιστούμε ένα πρόγραμμα όπως αυτό που προβάλλεται στις κατασκηνώσεις και μέσα σε αυτό το κίνημα: απαλλοτρίωση των τραπεζών, των κερδοσκοπικών funds και των ιδιοκτητών ακινήτων· μείωση των ενοικίων κατά 50%· καθιέρωση συμβάσεων ενοικίασης αορίστου διάρκειας· δραστική αύξηση των μισθών και τερματισμός της εργασιακής ανασφάλειας· τέλος στις περικοπές και τις ιδιωτικοποιήσεις στις δημόσιες υπηρεσίες κ.λπ. Και όλα αυτά πρέπει να επιβληθούν μέσα από τον αγώνα στους δρόμους και μια γενική απεργία. Αυτή είναι η συνταγή για την αντιμετώπιση της ακροδεξιάς και του φασισμού.

Ποιο είναι το όραμά σας για το τι πρέπει να ακολουθήσει;

Δεν γνωρίζουμε πόσο μακριά θα φτάσει η κινητοποίηση, αλλά δεν υπάρχει καμία αμφιβολία ότι αυτό το κίνημα έχει αποδείξει με το παραπάνω τη δύναμη της εργατικής τάξης και της νεολαίας. Τώρα το κεντρικό καθήκον είναι να οικοδομήσουμε τη δυναμική για τη γενική απεργία που έχει προκηρυχθεί για τις 11 Νοεμβρίου. Για τον σκοπό αυτό, η Επαναστατική Αριστερά και η Ένωση Φοιτητών έχουν προτείνει να μετατραπεί η Κατασκήνωση της Πλατείας του Ήλιου σε σημαντικό κέντρο για την οργάνωση της γενικής απεργίας και, ταυτόχρονα, να προταθεί η συγκρότηση απεργιακών επιτροπών στις γειτονιές.

Στόχος είναι η γενική απεργία να λειτουργήσει ως σημείο αναφοράς για τη δράση, ώστε να δομήσει και να οργανώσει το κίνημα σε ανώτερο επίπεδο, καθώς, μετά τις εκλογές, θα παραμείνει κρίσιμο να διατηρήσουμε τις δυνάμεις μας οργανωμένες στους δρόμους —είτε για να αντιμετωπίσουμε μια ακροδεξιά κυβέρνηση είτε για να υποχρεώσουμε μια «προοδευτική κυβέρνηση» να εφαρμόσει πραγματικά αριστερές πολιτικές που θα επιλύουν τα προβλήματα που αντιμετωπίζουμε.

Η γενική απεργία πρέπει να αποτελέσει την αφετηρία για ένα νέο άλμα προς τα εμπρός του κινήματος και όχι το τέλος αυτού του αγώνα. Για να συμβεί όμως αυτό —και για να αποτρέψουμε τη συνδικαλιστική γραφειοκρατία από το να υπονομεύσει αυτό το κίνημα— πρέπει να οργανώσουμε και να προωθήσουμε τη γενική απεργία από τα κάτω.

Προφανώς, η δύναμη που βλέπουμε και το επίπεδο συνείδησης που εκφράζεται στις κινητοποιήσεις —οι οποίες στοχοποιούν τον καπιταλισμό και προτείνουν σοσιαλιστικά μέτρα, όπως οι απαλλοτριώσεις— καθιστούν σαφές ότι αυτή η κοινωνική αναταραχή θα μπορούσε να οδηγήσει σε μια επαναστατική κρίση που θα αμφισβητήσει τα θεμέλια του Καθεστώτος του 1978, του καπιταλιστικού καθεστώτος που προέκυψε από την προεπαναστατική κατάσταση μετά τον θάνατο του Φράνκο και το τέλος της δικτατορίας.

Για να συμβεί όμως αυτό, είναι κρίσιμο —όπως κάνουμε εμείς στην Επαναστατική Αριστεράa— να ενθαρρύνουμε την πολιτική οργάνωση και την οικοδόμηση ενός επαναστατικού εργαλείου. Αυτό ακριβώς επιδιώκουμε και για αυτό εργαζόμαστε.

Συντομευμένη μορφή της συνέντευξης δημοσιεύτηκε στο Πριν που κυκλοφόρησε 10-11/10

Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.

Πηγή – Prin

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

BUY & SELL IN CYPRUSwww.buyme.cy