Μέτρα μετά την πίεση, αλλά μένουν κενά – Ό,τι πρέπει να γνωρίζετε (ΕΙΚΟΝΑ)

      
Του Κωνσταντίνου Ζαχαρίου
Πακέτο επτά μέτρων, συνολικού κόστους €70 εκατ., για την αντιμετώπιση των πληθωριστικών πιέσεων και της ακρίβειας ενέκρινε το Υπουργικό Συμβούλιο.
Αρκετές από τις παρεμβάσεις κινούνται σε κατευθύνσεις που έχει θέσει εδώ και καιρό το ΑΚΕΛ, ενώ ορισμένα από τα μέτρα περιλαμβάνονταν και στο υπόμνημα που κατέθεσε το κόμμα στον Υπουργό Οικονομικών τη Δευτέρα, 28 Σεπτεμβρίου. Ωστόσο, σημαντικό μέρος των προτάσεων της Αριστεράς εξακολουθεί να παραμένει εκτός του κυβερνητικού πακέτου.
Σύμφωνα με τον Υπουργό Οικονομικών, Μάκη Κεραυνό, τα νέα μέτρα κοστολογούνται στα €70 εκατ., ενώ μαζί με όσα βρίσκονται ήδη σε εφαρμογή το συνολικό κόστος φθάνει περίπου στα €160 εκατ.
Μεταξύ άλλων, επεκτείνεται για ολόκληρο το 2027 η επιδότηση ηλεκτρισμού για ευάλωτους καταναλωτές και εμπορική χρήση, ενώ συνεχίζεται και διευρύνεται η εφαρμογή μηδενικού ΦΠΑ σε βασικά προϊόντα.
Παράλληλα, από την 1η Νοεμβρίου μειώνεται ο ειδικός φόρος κατανάλωσης στο πετρέλαιο θέρμανσης από 7,4 σε 2,1 σεντ ανά λίτρο. Προβλέπεται επίσης εφάπαξ καταβολή €200 σε 53.511 δικαιούχους κοινωνικών παροχών, ενώ ο ΦΠΑ για την αγορά και εγκατάσταση φωτοβολταϊκών μειώνεται στο 9%. Ενισχύεται ακόμη το επίδομα για κατοίκους ορεινών και απομακρυσμένων περιοχών.
Υπενθυμίζεται ότι τη Δευτέρα το ΑΚΕΛ είχε καταθέσει υπόμνημα, ζητώντας την άμεση εφαρμογή στοχευμένου πακέτου μέτρων και υπογραμμίζοντας ότι η κοινωνία χρειάζεται ανακούφιση χωρίς άλλη καθυστέρηση. Μεταξύ άλλων, είχε προτείνει επίδομα μετακίνησης για χαμηλά και μεσαία εισοδήματα, εφάπαξ στήριξη για θέρμανση, μείωση κατά 50% της άδειας κυκλοφορίας για περίπου 100.000 νοικοκυριά και μόνιμο ΦΠΑ 5% στον ηλεκτρισμό, με κλιμακωτή κάλυψη των αυξήσεων.
Οι κυβερνητικές αποφάσεις παρουσιάζουν σύγκλιση σε ορισμένους από αυτούς τους άξονες, κυρίως σε ό,τι αφορά τη στήριξη για ηλεκτρισμό και θέρμανση. Ωστόσο, το επίδομα μετακίνησης και η μείωση κατά 50% της άδειας κυκλοφορίας δεν περιλαμβάνονται στις επτά παρεμβάσεις που ανακοινώθηκαν.
Εκτός του νέου πακέτου παραμένει επίσης η πρόταση του ΑΚΕΛ για τερματισμό της επιβολής ΦΠΑ πάνω στον ειδικό φόρο κατανάλωσης στα καύσιμα, καθώς και το αίτημα για ουσιαστικότερο έλεγχο στη διαμόρφωση των τιμών και πλήρη διαφάνεια στην αγορά.
Ο Υπουργός Οικονομικών ανέφερε ότι η κυβέρνηση έχει ζητήσει παρέκκλιση από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ώστε να μπορέσει να προχωρήσει σε περαιτέρω μείωση της φορολογίας, ενώ βρίσκεται σε εξέλιξη συζήτηση και για τον τρόπο επιβολής του ΦΠΑ.
Ανοικτές παραμένουν και οι προτάσεις του ΑΚΕΛ για στοχευμένη στήριξη απέναντι στις αυξήσεις των ενοικίων και των επιτοκίων πρώτης κατοικίας, αναπροσαρμογή κοινωνικών επιδομάτων, όπως το ΕΕΕ, καθώς και μέτρα ενίσχυσης της αγοραστικής δύναμης των εργαζομένων.
Το ζήτημα της επάρκειας των μέτρων αποκτά πρόσθετη βαρύτητα, καθώς ο εναρμονισμένος πληθωρισμός στην Κύπρο έφθασε τον Αύγουστο στο 5,2%, με την ενέργεια να καταγράφει ετήσια αύξηση 15% και τις μεταφορές 9,8%.
Μετά την ανακοίνωση των κυβερνητικών αποφάσεων, η συζήτηση μεταφέρεται πλέον στο εύρος, τη διάρκεια και τις κοινωνικές ομάδες που καλύπτουν οι παρεμβάσεις, καθώς οι πιέσεις στους οικογενειακούς προϋπολογισμούς παραμένουν έντονες.

  Τι προτείνει το ΑΚΕΛ
Τι ανακοίνωσε η κυβέρνηση
Τι έμεινε εκτός / διαφορά

Επίδομα μετακίνησης για χαμηλά και μεσαία εισοδήματα, με έμφαση σε οικογένειες με παιδιά, μονογονιούς και χαμηλοσυνταξιούχους.
Δεν ανακοινώθηκε ειδικό επίδομα μετακίνησης.
Έμεινε εκτός.

Εφάπαξ στήριξη για θέρμανση, με εισοδηματικά κριτήρια και βάσει της σύνθεσης του νοικοκυριού.
Εφάπαξ €200 σε συγκεκριμένες ευάλωτες ομάδες και μείωση του ΕΦΚ στο πετρέλαιο θέρμανσης.
Μερική κάλυψη. Δεν υιοθετήθηκε ειδικό επίδομα θέρμανσης με τη μορφή που πρότεινε το ΑΚΕΛ.

Μείωση κατά 50% της άδειας κυκλοφορίας για περίπου 100.000 νοικοκυριά χαμηλών και χαμηλομεσαίων εισοδημάτων.
Δεν ανακοινώθηκε αντίστοιχο μέτρο.
Έμεινε εκτός.

Μόνιμος ΦΠΑ 5% στο ηλεκτρικό ρεύμα και κλιμακωτή κάλυψη των αυξήσεων.
Η κυβέρνηση αναφέρει ότι ο ΦΠΑ 5% για τους οικιακούς καταναλωτές βρίσκεται ήδη σε ισχύ, ενώ παρατείνει την επιδότηση για τις κατηγορίες 08 και 10.
Υπάρχει σύγκλιση, αλλά όχι πλήρης ταύτιση ως προς το εύρος της επιδότησης.

Τερματισμός της επιβολής ΦΠΑ πάνω στον ειδικό φόρο κατανάλωσης στα καύσιμα.
Η κυβέρνηση μειώνει τον ΕΦΚ στο πετρέλαιο θέρμανσης και δηλώνει ότι επιδιώκει ευρωπαϊκές παρεκκλίσεις. Στα καύσιμα κίνησης ισχύει μείωση 8,33 σεντ ανά λίτρο έως 30 Νοεμβρίου.
Έμεινε εκτός η συγκεκριμένη πρόταση για τερματισμό του ΦΠΑ πάνω στον ΕΦΚ.

Ουσιαστικότερος έλεγχος των τιμών των καυσίμων και πλήρης διαφάνεια στον τρόπο ελέγχου της αγοράς.
Δεν περιλαμβάνεται σχετικό νέο μέτρο στο πακέτο.
Έμεινε εκτός.

Μόνιμα σχέδια ενεργειακής αναβάθμισης παλαιών κτιρίων, ΑΠΕ και αποθήκευσης, με κοινωνικά και εισοδηματικά κριτήρια.
Μείωση του ΦΠΑ για αγορά και εγκατάσταση φωτοβολταϊκών από 19% σε 9%.
Μερική παρέμβαση. Το ευρύτερο αίτημα για μόνιμα σχέδια αναβάθμισης, ΑΠΕ και αποθήκευσης παραμένει εκτός.

Διεύρυνση των κοινωνικών τιμολογίων ηλεκτρισμού.
Παρατείνεται η επιδότηση της κατηγορίας 08 για ευάλωτους καταναλωτές.
Δεν ανακοινώθηκε γενικότερη διεύρυνση των κοινωνικών τιμολογίων.

Ενίσχυση των στεγαστικών σχεδίων και στοχευμένη στήριξη έναντι των αυξήσεων στα ενοίκια.
Δεν περιλαμβάνεται νέο μέτρο για ενοίκια στο συγκεκριμένο πακέτο.
Έμεινε εκτός.

Επιδότηση επιτοκίου για πρώτη κατοικία.
Δεν περιλαμβάνεται σχετική νέα παρέμβαση.
Έμεινε εκτός.

Αναπροσαρμογή κοινωνικών επιδομάτων, όπως το ΕΕΕ, ώστε να λαμβάνουν υπόψη το αυξημένο κόστος ζωής.
Εφάπαξ €200 σε συγκεκριμένες κατηγορίες ευάλωτων πολιτών.
Έμεινε εκτός η μόνιμη αναπροσαρμογή των επιδομάτων. Πρόκειται για εφάπαξ και όχι διαρθρωτική παρέμβαση.

Διατήρηση και ουσιαστική ενίσχυση της αγοραστικής δύναμης των εργαζομένων, με κατοχύρωση βασικών δικαιωμάτων, ιδιαίτερα για όσους εμπίπτουν στον κατώτατο μισθό.
Δεν περιλαμβάνεται σχετική εισοδηματική ή εργασιακή παρέμβαση στο πακέτο.
Έμεινε εκτός.

Μέτρα μετά την πίεση, αλλά μένουν κενά – ό,τι πρέπει να γνωρίζετε (εικονα) 4

Πηγή – Διάλογος

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ