Γιάννης Κουτής: Οι στιγμές πολλές φορές δεν χρειάζονται λόγια για να αποκτήσουν νόημα

Συναντήσεις

Ο Αντώνης  Γεωργίου συναντά τον μουσικό Γιάννη που παρουσιάζει στις 22 Οκτωβρίου 2026 τον δίσκο του Words of Silence στο Κυπριακό Μουσείο στο πλαίσιο του Διεθνούς Φεστιβάλ Λευκωσίας 

Τι θα παρουσιάσετε στις 22 Οκτωβρίου στο Κυπριακό Μουσείο και τι να περιμένει το κοινό από τη συναυλία σας;

Στις 22 Οκτωβρίου, στο πλαίσιο του Διεθνούς Φεστιβάλ Λευκωσίας, θα έχουμε τη χαρά να παρουσιάσουμε για πρώτη φορά ζωντανά τη μουσική του νέου μου δίσκου, με τίτλο Words of Silence. Πρόκειται για μια σειρά προσωπικών συνθέσεων, τις οποίες θα μοιραστώ επί σκηνής με δύο εξαίρετους μουσικούς, τους οποίους θαυμάζω βαθύτατα, τον Γερμανό τρομπετίστα Markus Stockhausen και τον Κύπριο πιανίστα Μάριο Τακούσιη. Η μουσική μας συνάντηση βασίζεται αφενός στις συνθέσεις και αφετέρου στον αυτοσχεδιασμό, ο οποίος αφήνει χώρο στο απρόσμενο και στη δημιουργική διάθεση της στιγμής. Θεωρώ πως η αλληλεπίδραση αυτή αποτελεί ένα από τα πιο ενδιαφέροντα στοιχεία της μουσικής μας συνύπαρξης, καθώς κάθε ζωντανή εκτέλεση αποκτά αναπόφευκτα τον δικό της χαρακτήρα.

Το Words of Silence είναι η αφορμή της συναυλίας. Τι θα θέλατε να μας πείτε για τον δίσκο; Πώς γεννήθηκε; Τι θέλατε να εκφράσετε μέσα από τη μουσική του;

Το Words of Silence, ο οποίος είναι διαθέσιμος σε διάφορες διαδικτυακές πλατφόρμες και σύντομα θα είναι διαθέσιμος και σε μορφή βινυλίου, αποτελεί μια συλλογή προσωπικών συνθέσεων, οι οποίες γεννήθηκαν μέσα από διαφορετικές στιγμές έμπνευσης και δημιουργικής αναζήτησης. Θεωρώ πως η έμπνευση φροντίζει να μας επισκέπτεται απρόσμενα. Η τριβή βέβαια με το αντικείμενο είναι εκείνη που, κατά κάποιον τρόπο, δημιουργεί τη συνθήκη του καλέσματος. Για να μπορέσουμε ωστόσο να τη διακρίνουμε, θεωρώ πως είναι απαραίτητο να διατηρούμε τις αισθήσεις, το πνεύμα και την ψυχή μας διάπλατα ανοιχτά. Ο δίσκος αυτός είναι για εμένα μια ειλικρινής αφιέρωση στην αόρατη παρουσία της «έμπνευσης» και σε όλες εκείνες τις σιωπηλές στιγμές της ζωής που αφήνουν ανεξίτηλο το αποτύπωμά τους στη μνήμη και την ψυχή μας. Στιγμές που μπορεί να διαρκέσουν όσο μια ανάσα ή ένα βλέμμα, αλλά εξακολουθούν να ζουν μέσα μας για χρόνια. Η συμβολή του Markus Stockhausen και του Μάριου Τακούσιη υπήρξε καθοριστική. Η ιδιαίτερη ευαισθησία, ο πλούσιος ήχος και οι αυθόρμητες μουσικές τους ιδέες έδωσαν στις συνθέσεις μια μορφή που ενδεχομένως να ήταν πολύ διαφορετική χωρίς την παρουσία τους.

Πλέον καλούμαστε οι μουσικοί να γίνουμε πολυπράγμονες και να επιστρατεύουμε όλες μας τις δεξιότητες

Η μουσική μας συνάντηση βασίζεται αφενός στις συνθέσεις και αφετέρου στον αυτοσχεδιασμό

Θεωρώ πως η έμπνευση φροντίζει να μας επισκέπτεται απρόσμενα

Πώς ξεκίνησε η σχέση σας με τη μουσική και που νιώθετε ότι σας οδήγησε;

Η σχέση μου με τη μουσική ξεκίνησε από πολύ μικρή ηλικία, σχεδόν ενστικτωδώς. Θυμάμαι τον εαυτό μου από την Τετάρτη του Δημοτικού να πειραματίζομαι με ένα μπαγλαμαδάκι, προσπαθώντας με επιμονή να μάθω τις μελωδίες που άκουγα στο κασετόφωνο. Πάντα με γοήτευε βαθύτερα ο ήχος της Ανατολής από εκείνον της Δύσης, παρόλο που στην πορεία ασχολήθηκα συστηματικά και με τη δυτική μουσική. Μεγαλώνοντας είχα την ευκαιρία και τη χαρά να μαθητεύσω δίπλα σε σπουδαίους δασκάλους, να γνωρίσω διαφορετικούς μουσικούς κόσμους και να συνεργαστώ με ανθρώπους που θαύμαζα από νεαρή ηλικία. Θεωρώ πως η μουσική έχει διαμορφώσει σε μεγάλο βαθμό τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβάνομαι τον κόσμο και τους ανθρώπους γύρω μου. Μου έχει χαρίσει πολύτιμες εμπειρίες, γνώσεις, φιλίες και στιγμές για τις οποίες αισθάνομαι βαθύτατα ευγνώμων. Εξακολουθώ ωστόσο να αισθάνομαι την ίδια ανάγκη να ανακαλύπτω, να μαθαίνω και να δημιουργώ.

Πώς θα περιγράφατε/ ορίζατε το είδος της μουσικής που δημιουργείτε, ανάμεσα στις μουσικές παραδόσεις της Ανατολικής Μεσογείου και τη σύγχρονη δημιουργία;

Δεν θεωρώ απαραίτητο να προσδώσω έναν συγκεκριμένο χαρακτηρισμό στη μουσική που δημιουργώ. Οι μουσικές παραδόσεις της Ανατολικής Μεσογείου αποτελούν αναμφίβολα ένα σημαντικό μέρος της μουσικής μου παιδείας και της αισθητικής μου αντίληψης. Παράλληλα, η ενασχόλησή μου με τη δυτική μουσική και η επαφή μου με διαφορετικά μουσικά είδη έχουν επηρεάσει τον τρόπο με τον οποίο προσεγγίζω τη σύνθεση. Όπως γεωγραφικά βρισκόμαστε με το ένα πόδι στην Ανατολή και το άλλο στη Δύση, έτσι κι εγώ τρέφω μια αγάπη για τη Δύση και μια λατρεία για την Ανατολή. Δεν αισθάνομαι ωστόσο πως όταν συνθέτω επιδιώκω συνειδητά να συνδυάσω δύο διαφορετικούς μουσικούς κόσμους. Θεωρώ πως οι γνώσεις, οι εμπειρίες και τα μουσικά μας ακούσματα λειτουργούν αναπόφευκτα ως φίλτρα μέσα από τα οποία διαμορφώνεται η προσωπική μας δημιουργική έκφραση.

Το ούτι βρίσκεται στον πυρήνα της μουσικής σας πορείας. Τι είναι αυτό που σας γοητεύει στο συγκεκριμένο όργανο και τι δυνατότητες σας δίνει ως δημιουργού;

Θυμάμαι ότι πρωτάκουσα το ούτι σε μια γαλλική ταινία και ακαριαία μου γεννήθηκε το ενδιαφέρον να το ανακαλύψω. Εκείνο που με γοήτευσε αρχικά ήταν το ιδιαίτερο ηχόχρωμά του, το οποίο αισθανόμουν πως συνδεόταν βαθύτερα με τον μουσικό κόσμο που ήδη αγαπούσα. Το ούτι είναι ένα όργανο με τεράστιες εκφραστικές δυνατότητες, άρρηκτα συνδεδεμένο με τις μουσικές παραδόσεις της Ανατολικής Μεσογείου και της ευρύτερης Ανατολής. Η άταστη υπόστασή του επιτρέπει στον μουσικό να διαχειρίζεται με μεγάλη ελευθερία τα μελωδικά διαστήματα και τις λεπτές αποχρώσεις του ήχου. Αυτό που με ενδιαφέρει ιδιαίτερα είναι ο τρόπος με τον οποίο μπορούμε να σμιλεύσουμε τον ήχο, να του δώσουμε χαρακτήρα και να αναπτύξουμε μέσα από αυτόν μια προσωπική μουσική έκφραση.

 Πόσο σας επηρεάζει ότι η παρουσίαση της μουσικής σας θα γίνει μέσα στο Κυπριακό Μουσείο; Θεωρείτε ότι ο δίσκος συνομιλεί με τον χώρο και την ιστορία του;

Η επιλογή του Κυπριακού Μουσείου ως χώρου παρουσίασης του δίσκου έχει για εμένα ιδιαίτερο ενδιαφέρον. Πρόκειται για έναν χώρο που φιλοξενεί ένα σημαντικό μέρος της ιστορικής και πολιτιστικής κληρονομιάς του τόπου μας. Θεωρώ πως κάθε ανθρώπινο δημιούργημα, ανεξαρτήτως της εποχής στην οποία ανήκει, αποτελεί κατά κάποιον τρόπο μια μαρτυρία της ανθρώπινης ύπαρξης. Τα αντικείμενα που φιλοξενούνται σε ένα μουσείο έχουν επιβιώσει στον χρόνο, κουβαλώντας μαζί τους την έμπνευση της στιγμής, την αισθητική και φυσικά το «χρώμα» των ανθρώπων που έζησαν αιώνες πριν από εμάς. Αντίστοιχα, η μουσική έχει την ιδιότητα να διατηρεί ζωντανά συναισθήματα και μνήμες, ακόμη κι όταν οι συνθήκες που τις γέννησαν έχουν παρέλθει. Δεν θα έλεγα πως οι συνθέσεις του Words of Silence δημιουργήθηκαν με σκοπό να συνομιλήσουν με έναν τέτοιο χώρο. Ωστόσο, θεωρώ πως υπάρχει μια ενδιαφέρουσα κοινή αναφορά στη διαχρονική ανάγκη του ανθρώπου να ποτίζει τις πνευματικές και ψυχικές του ανάγκες.

Τι σημαίνει για εσάς η «σιωπή» στον τίτλο  Words of Silence («Λόγια της σιωπής») και τι είναι αυτό που θέλετε να πείτε μέσα από αυτήν;

Ο τίτλος Words of Silence συνδέεται για εμένα με όλες εκείνες τις στιγμές της ζωής που, παρόλο που έχουν παρέλθει, εξακολουθούν να ζουν μέσα μας. Μια απρόσμενη συνάντηση, ένα βλέμμα, μια ανάμνηση, μπορούν να αφήσουν ένα αποτύπωμα που μας συνοδεύει για χρόνια. Είναι στιγμές που πολλές φορές δεν χρειάζονται λόγια για να αποκτήσουν νόημα. Θεωρώ πως η σιωπή δεν αποτελεί απαραίτητα την απουσία του ήχου ή του λόγου. Μπορεί να εμπεριέχει συναισθήματα, σκέψεις και μνήμες που ενδεχομένως ήταν περιττό να εκφράσουμε με λέξεις. Άλλωστε και στη μουσική η σιωπή έχει εξίσου σημαντικό ρόλο με τον ίδιο τον ήχο. Δεν θεωρώ πως μέσα από τον δίσκο επιδιώκω να μεταφέρω ένα συγκεκριμένο μήνυμα. Η μουσική έχει την ιδιότητα να αποκτά διαφορετικό νόημα για τον κάθε ακροατή, ανάλογα με τις εμπειρίες και τον προσωπικό του συναισθηματικό κόσμο, την δεδομένη εκείνη στιγμή που ακούει τη μουσική.

Πόσο εύκολο είναι σήμερα να ασχοληθεί κανείς επαγγελματικά με τη μουσική στην Κύπρο και ποια είναι τα επόμενα μουσικά σας σχέδια;

Η επαγγελματική ενασχόληση με τη μουσική στην Κύπρο παρουσιάζει αρκετές δυσκολίες, κυρίως λόγω της γεωγραφικής μας θέσης, του περιορισμένου μεγέθους της αγοράς αλλά και των αλλαγών που έχουν επέλθει γενικότερα στη μουσική βιομηχανία. Η δισκογραφία πλέον δεν έχει τη μορφή που είχε παλαιότερα, όταν ένας δημιουργός μπορούσε να στηριχθεί οικονομικά σε μία δισκογραφική εταιρεία και στις πωλήσεις των δίσκων του. Πλέον καλούμαστε οι μουσικοί να γίνουμε πολυπράγμονες και να επιστρατεύουμε όλες μας τις δεξιότητες. Θεωρώ πως η πολιτεία οφείλει να στηρίζει εμπράκτως την καλλιτεχνική δημιουργία, χωρίς ωστόσο ο δημιουργός να εναποθέτει την καλλιτεχνική του ανάγκη αποκλειστικά στην όποια οικονομική στήριξη. Όσον αφορά τα επόμενα σχέδιά μου, παράλληλα με τις προσωπικές μου συνθετικές αναζητήσεις και μουσικές συνεργασίες, συνεχίζεται και η συνεργασία μου με τον Αλκίνοο Ιωαννίδη, τον οποίο εκτιμώ και θαυμάζω ιδιαίτερα, με επερχόμενες νέες συναυλίες και περιοδείες.

Πηγή – Διάλογος

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

BUY & SELL IN CYPRUSwww.buyme.cy