Έρχεται πακέτο 8 μέτρων για τη στεγαστική κρίση – «Σπίτι Μου 3» με διεύρυνση κριτηρίων από τον Ιανουάριο

Στο εθνικό σχέδιο που θα εφαρμοστεί από το υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας με επιμέρους δράσεις ανά υπουργείο, περιλαμβάνονται αφενός τα μέτρα που ήδη είναι σε ισχύ για την αντιμετώπιση της στεγαστικής κρίσης, και αφετέρου οι νέες πολιτικές που θα αυξήσουν το οικιστικό απόθεμα.

Τα μέτρα

Τα βασικότερα μέτρα που προβλέπονται στο σχέδιο για το «στεγαστικό» είναι τα εξής:

1 Νέο πρόγραμμα «Σπίτι Μου 3» για την απόκτηση πρώτης κατοικίας με χαμηλότοκα στεγαστικά δάνεια. Εκτιμάται ότι θα καλύψει τις στεγαστικές ανάγκες για 17.000 έως 20.000 νοικοκυριά. Τα προς αγορά ακίνητα θα πρέπει να έχουν άδεια κατασκευής ως το 2007. Το πρόγραμμα αναμένεται να ενεργοποιηθεί τον Ιανουάριο του 2027 με διευρυμένα ηλικιακά, εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια. Η βασική αλλαγή είναι η αύξηση του ηλικιακού ορίου στα 55 έτη, από τα 50 που ίσχυαν στο «Σπίτι 2». Παράλληλα, αυξάνεται στα 300.000 ευρώ από 250.000 ευρώ η ανώτατη αξία του ακινήτου που μπορεί να αγοραστεί. Η χρηματοδότηση μπορεί να φτάνει έως το 90% της αξίας του ακινήτου ενώ το ανώτατο ποσό του δανείου διαμορφώνεται στις 230.000 ευρώ, από 190.000 ευρώ.  Τα εισοδηματικά όρια διευρύνονται. Για άγαμους χωρίς παιδιά το όριο ανέρχεται στις 25.000 ευρώ, για έγγαμους στις 35.000 ευρώ, με προσαύξηση 7.000 ευρώ για κάθε παιδί. Για τις μονογονεϊκές οικογένειες το όριο φτάνει τις 39.000 ευρώ, με επιπλέον προσαύξηση 7.000 ευρώ για κάθε παιδί πέραν του πρώτου.

2 Δημιουργία Ενιαίου Φορέα Στεγαστικής Πολιτικής, ο οποίος θα καλύψει το θεσμικό κενό που δημιουργήθηκε μετά την κατάργηση του Οργανισμού Εργατικής Κατοικίας το 2012, και θα συνδεθεί με το Κτηματολόγιο για τη συλλογή στοιχείων και τον σχεδιασμό πολιτικών στην αγορά ακινήτων. Ο ρόλος του Φορέα θα περιλαμβάνει την ανάλυση της αγοράς κατοικίας, την παρακολούθηση της αποτελεσματικότητας των στεγαστικών προγραμμάτων, την υποστήριξη του σχεδιασμού νέων παρεμβάσεων και τη διασφάλιση συνέργειας μεταξύ των διαφορετικών εργαλείων πολιτικής. Αντίστοιχοι φορείς λειτουργούν σε 12 χώρες όπως Δανία, Φινλανδία, Γαλλία, Ιρλανδία, Ισπανία, Ολλανδία, Γερμανία, Καναδάς, Πορτογαλία, Ηνωμένο Βασίλειο, Αυστραλία και Σλοβενία. Στην Πορτογαλία για παράδειγμα ο αντίστοιχος κρατικός φορέας (το IHRU) διαθέτει και διαχειρίζεται περίπου 14.000 κατοικίες κοινωνικής και προσιτής στέγασης.

3 Θέσπιση ειδικών πολεοδομικών σχεδίων με κίνητρα για την αύξηση των διαθέσιμων ακινήτων. Ο μηχανισμός θα επιτρέπει, κατά περίπτωση, την παροχή πολεοδομικών ευελιξιών όπως η αύξηση του συντελεστή δόμησης υπό την προϋπόθεση ότι μέρος της αναπτυσσόμενης επιφάνειας ή των παραγόμενων κατοικιών θα διατίθεται για κοινωνική – προσιτή στέγαση. Τα κίνητρα μπορεί να εφαρμοστούν σε δύο βασικές κατηγορίες περιοχών. Η πρώτη αφορά περιοχές πέριξ του αστικού ιστού, ιδίως σε δήμους της περιφέρειας των μεγάλων αστικών κέντρων όπου εξακολουθούν να υπάρχουν διαθέσιμες εκτάσεις και δυνατότητα ανάπτυξης νέων κατοικιών με οργανωμένο τρόπο. Η δεύτερη αφορά μεγάλα ανενεργά ή υποαξιοποιημένα ακίνητα εντός ή πλησίον του αστικού ιστού.

 4 Παραχώρηση γης σε νησιά για κάλυψη αναγκών στέγασης ειδικών κατηγοριών. Στόχος είναι η κάλυψη στεγαστικών αναγκών που συνδέονται με τη λειτουργία των νησιωτικών οικονομιών και δημόσιων υπηρεσιών. Σχετική μελέτη καταγράφει αυξημένες ανάγκες στέγασης για κρίσιμες ειδικότητες, όπως ιατρούς, νοσηλευτές, πληρώματα ΕΚΑΒ, αναπληρωτές εκπαιδευτικούς, αστυνομικούς, λιμενικούς, πυροσβέστες και λοιπούς δημοσίους ή δημοτικούς υπαλλήλους, με τις συνολικές ανάγκες στέγασης υπαλλήλων ενδεικτικά να ανέρχονται σε 3.086 για την περίοδο 2024-2025, και με υφιστάμενη κάλυψη για μόλις 233 στεγασμένους υπαλλήλους, δηλαδή περίπου στο 8% των αναγκών.

5 Δημιουργία ψηφιακής πλατφόρμας φοιτητικής συγκατοίκησης με κρατικές εγγυήσεις όπως κάλυψη μέρους του κινδύνου μη καταβολής ενοικίου ή πιθανών ζημιών, και με οικονομικά κίνητρα, όπως το φοιτητικό στεγαστικό επίδομα.

6 Παροχή χρηματοδοτικών κινήτρων σε εταιρείες ανάπτυξης ακινήτων για την κατασκευή κοινωνικών κατοικιών σε περιοχές με αυξημένη στεγαστική πίεση. Τα κίνητρα περιλαμβάνουν χαμηλότοκα δάνεια, εγγυήσεις, επιδοτήσεις επιτοκίου ή άλλα χρηματοδοτικά εργαλεία, με στόχο τη μείωση του κόστους κατασκευής κατοικιών που θα διατίθεται με όρους κοινωνικής στέγασης. Πρόκειται για κατηγορία παρεμβάσεων που χρηματοδοτείται κατεξοχήν από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ), καθώς και από λοιπούς ευρωπαϊκούς και διεθνείς χρηματοδοτικούς φορείς.

Δημιουργία 8.600 φοιτητικών κλινών

Την ίδια στιγμή, βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη το πρόγραμμα κατασκευής νέων φοιτητικών εστιών μέσω Συμπράξεων Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα, συνολικού προϋπολογισμού 737,5 εκατ. ευρώ, το οποίο προβλέπει τη δημιουργία περίπου 8.600 νέων κλινών σε πανεπιστήμια της χώρας έως το 2028 και το 2029. Εχει ήδη ξεκινήσει η κατασκευή φοιτητικών εστιών του Πανεπιστημίου Κρήτης (255 εκατ. €, 4.846 κλίνες) και έχουν συμβασιοποιηθεί τα έργα του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης (133,1 εκατ. €, 700 κλίνες), του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας (116,7 εκατ. €, 763 κλίνες), με ορίζοντα ολοκλήρωσης εντός του έτους 2028. Παράλληλα, βρίσκεται σε προχωρημένο διαγωνιστικό στάδιο το αντίστοιχο έργο του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας (105,3 εκατ. €, 750 κλίνες) και σε διαγωνιστική διαδικασία τα αντίστοιχα έργα για τα Πανεπιστήμια Δυτικής Αττικής (82 εκατ. €, 1100 κλίνες) και το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο (45,4 εκατ. €, 450 κλίνες), με ορίζοντα ολοκλήρωσής τους το έτος 2029.

Εθνικός δείκτης τιμών ακινήτων

Η θεσμοθέτηση εθνικού δείκτη τιμών ακινήτων στοχεύει στη δημιουργία ενός ενιαίου και αξιόπιστου μηχανισμού παρακολούθησης των τιμών αγοράς και μίσθωσης κατοικιών σε εθνικό επίπεδο. Η λειτουργία του δείκτη μπορεί να βασιστεί στη συνδυαστική αξιοποίηση στοιχείων μεταβιβάσεων, μισθώσεων, τραπεζικών αποτιμήσεων, φορολογικών δηλώσεων και διαθέσιμων δεικτών της αγοράς. Ο δείκτης θα μπορεί να λειτουργεί ως εργαλείο παρακολούθησης της αξιολόγησης της αποτελεσματικότητας των μέτρων και εντοπισμού στρεβλώσεων στην αγορά κατοικίας. Μέσω αντικειμενικών δεδομένων για τις τιμές, την περιοχή, την ποιότητα και την ενεργειακή κατάσταση των κατοικιών, θα μπορεί να προσδιορίζεται πότε μια κατηγορία ακινήτων παραμένει στην ελεύθερη αγορά και πότε απαιτείται ειδικότερο πλαίσιο προστασίας των ενοικιαστών. Ιδίως για κατοικίες χαμηλής ποιότητας ή χαμηλής ενεργειακής απόδοσης, ο δείκτης θα μπορούσε να αξιοποιηθεί ως εργαλείο αναφοράς για τον καθορισμό ανώτατων ευρών μισθώματος ή άλλων κανόνων ρύθμισης της αγοράς.

Πηγή – Ελεύθερος Τύπος

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ